Ο Τσίπρας, η «αντάρα» στη ΝΔ, ο αμήχανος ΣΥΡΙΖΑ και η γραμμή της αντιπολίτευσης

Ο Τσίπρας, η «αντάρα» στη ΝΔ, ο αμήχανος ΣΥΡΙΖΑ και η γραμμή της αντιπολίτευσης

Μία νέα πραγματικότητα για το ελληνικό πολιτικό σύστημα διαμορφώνεται μετά τις εκλογές του Σεπτεμβρίου, το αποκορύφωμα της πιο ταραχώδους περιόδου που βίωσε η χώρα εδώ και πολλά χρόνια. Ένα αποτέλεσμα που υπήρξε καταλύτης εξελίξεων, αλλά και που δεν είναι τόσο σίγουρο ότι θα οδηγήσει στην πολιτική σταθερότητα που όλοι επιζητούν.

Παρότι ενδεχομένως να μην το ήθελε, ο Αλέξης Τσίπρας έφερε το τρίτο μνημόνιο, αυτό ήταν το αποτέλεσμα της περίφημης διαπραγμάτευσης. Και οι δημοσιονομικοί περιορισμοί που αυτό βάζει, και τα μέτρα που προβλέπει, θα είναι η νέα καθημερινότητα που θα διαμορφωθεί στους διαδρόμους του κοινοβουλίου η οποίο και θα περιστρέφεται γύρω από την εφαρμογή του.

Όπως εύστοχα παρατήρησε προχτές ο Παναγιώτης Τζαννετάτος, κατά την συζήτηση του πρώτου νομοσχεδίου της νέας κοινοβουλευτικής περιόδου, το οποίο περιέχει τα προαπαιτούμενα για την εκταμίευση της δόσης ύψους 2 δις. ευρώ, οι παραδοσιακές κομματικές γραμμές που ακολουθήθηκαν με θρησκευτική ευλάβεια όλα τα προηγούμενα χρόνια, φαίνεται πως σπάνε και νέες ισορροπίες διαμορφώνονται εντός του κοινοβουλίου.

Τί σημαίνει πρακτικά αυτό;

Πως οι πρώην μνημονιακοί – τα κόμματα δηλαδή που εφάρμοσαν το πρώτο και το δεύτερο μνηνόνιο- περνάνε στην κερκίδα, σε ρόλο αντιπολίτευσης δηλαδή, διαχωρίζουν τη θέση τους και διαμηνύουν πως θα ψηφίζουν μνημονιακές ρυθμίσεις α λα καρτ, θα λένε ναι σε ότι συμφωνούν.

Μία θέση που έχει μία λογική βάση υπό την έννοια η αντιπολίτευση προσπαθεί να βρει τρόπους για να διαχωριστεί από την κυβέρνηση, και όπως και να το κάνουμε σε μία δημοκρατία κάποια κόμματα θα πρέπει να έχουν το ρόλο της κυβέρνησης και κάποια της αντιπολίτευσης.

Το παράδοξο ωστόσο εστιάζεται στο γεγονός ότι βουλευτές που μέχρι πρότινος ψήφισαν όποιον εφαρμοστικό νόμο πέρασε από τη Βουλή τα τελευταία χρόνια, τώρα θα καταψηφίζουν με χέρια και με πόδια. Περαιτέρω, πρόκειται για τα μέλη των ίδιων κομμάτων που ψήφισαν το νέο μνημόνιο, ενώ κατά την προεκλογική τους εκστρατεία δόμησαν τη γραμμή τους πάνω στην ανάγκη της ευρύτερης συναίνεσης και κυβερνήσεων συνεργασίας

Βεβαίως οι νέες πολιτικές γραμμές που αρχίζουν και διαμορφώνονται εντός Βουλής θα δοκιμαστούν σε μεταγενέστερο χρόνο, όταν αρχίσουν τα ζόρια και κατατεθούν με μέτρα πολύ πιο… βαρβάτα, στα οποία δίνουν μεγαλύτερη σημασία οι δανειστές.

Φερειπείν: Τι θα κάνει η Νέα Δημοκρατία ή το ΠΑΣΟΚ όταν έρθει προς ψήφιση το νέο ασφαλιστικό το οποίο αποτελεί και μία από τις βασικότερες αιχμές του νέου μνημονίου; Στη στάση των δύο κομμάτων θα πρέπει να συνυπολογίσουμε και τον παράγοντα Ευρώπη. Ποια θα είναι η αντίδραση του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος, ή των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών σε περίπτωση μη ψήφισης;

Από την άλλη, οι βουλευτές και οι υπουργοί του ΣΥΡΙΖΑ αντιμετωπίζουν την κατάσταση με μία εύλογη αμηχανία. Βρίσκονται πλέον στις θέσεις αυτών που τόσο καιρό κατηγορούσαν όσο ήταν στην αντιπολίτευση και θα κληθούν να ψηφίσουν τα μέτρα του τρίτου μνημονίου, όντας ιδεολογικά αντίθετοι με τη συντριπτική πλειοψηφία τους. Όπως και να χει όμως θα πρέπει να τα ψηφίσουν γιατί πολύ απλά γνώριζαν το πλαίσιο πριν διεξαχθούν οι εκλογές της 20ης Σεπτεμβρίου.

Ήρθε όμως και η στιγμή για τον ίδιο τον Αλέξη Τσίπρα να γίνει ο πρώτος αντιμνημονιακός πρωθυπουργός που θα εφαρμόσει μνημόνιο. Και αυτήν ακριβώς τη «χρυσή» ευκαιρία για την αποδόμησή του, η Νέα Δημοκρατία δεν θα μπορέσει να την εκμεταλλευτεί.

Οι εσωκομματικές εξελίξεις που έφερε η ήττα στις εκλογές και η επίσπευση των διαδικασιών ανάδειξης νέου προέδρου προς το παρόν μόνο κακό κάνουν στη ΝΔ, και το κυριότερο, δίνουν αβάντα στην κυβέρνηση, παρά τα προβλήματά που αντιμετωπίζει. Ο λόγος είναι απλός: Οι εκλογές θα είχαν νόημα εάν οι κάλπες στηνόταν σε μικρό χρονικό διάστημα ώστε να βγει αρχηγός, να αρχίσει η διαδικασία ανασυγκρότησης του κόμματος και η ΝΔ εντέλει να επικεντρωθεί στην κοινοβουλευτική μάχη, ενόψει και των μνημονιακών νόμων που θα έρθουν στη Βουλή το αμέσως προσεχές διάστημα.

Αντ’ αυτού η απόφαση για να στηθούν κάλπες στις 22 Νοεμβρίου, δεν δίνει απαραίτητα χώρο στην εσωκομματική δημοκρατία και την ανταλλαγή απόψεων. Τουλάχιστον όχι σε αυτή τη συγκυρία. Η επιλογή για τη σχεδόν άτακτη επίσπευση των εσωκομματικών διαδικασιών και η παρατεταμένη προεκλογική περίοδος σημαίνει αφενός εσωστρέφεια σε μία κρίσιμη στιγμή και ενδεχόμενη βάθυνση των ρηγμάτων που έχουν ανοίξει στο κόμμα μετά τις απανωτές εκλογικές ήττες.

Στην ουσία, μέχρι να ξεκαθαρίσει το τοπίο στην ηγεσία της Νέας Δημοκρατίας, η κυβέρνηση κερδίζει πολύτιμο χρόνο και περιορίζει την πολιτική φθορά που αναμενόμενα θα έχει από την ψήφιση των εφαρμοστικών νόμων.

Εάν παρατηρήσει κάποιος το χρονοδιάγραμμα, θα διαπιστώσει πως η κυβέρνηση θα βγάλει την πρώτη και σημαντικότερη αξιολόγηση του προγράμματος η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί περί τα τέλη Νοέμβρη,  με τη Νέα Δημοκρατία κατ’ ουσίαν ακέφαλη.

Σε αυτό το τετράμηνο λοιπόν η κυβέρνηση θα πρέπει να εφαρμόσει το 56% των δράσεων – 127 σε απόλυτους αριθμούς – που προβλέπονται στη συμφωνία, περιλαμβανομένου του ασφαλιστικού,  το μέλλον του ΑΔΜΗΕ, των ιδιωτικοποιήσεων, του ανοίγματος των επαγγελμάτων, αλλά και της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών.

Μπορεί προς το παρόν ο Αλέξης Τσίπρας να έχει το πλεονέκτημα. Ίσως και να βγάλει την πρώτη αξιολόγηση σχετικά αναίμακτα δεδομένων και των εξελίξεων στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Αλλά όταν τα μέτρα αρχίσουν να γίνονται αισθητά στην ήδη δοκιμασμένη από τα μνημόνια κοινωνία, κανείς δεν γνωρίζει τις αντιδράσεις που θα υπάρξουν, το εάν η κοινοβουλευτική πλειοψηφία θα αποδειχθεί αρκετά συμπαγής και εάν και πως θα μπορέσει να τη διευρύνει σε περίπτωση απωλειών. 

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο