Σε μείζον θέμα της τοπικής κοινωνίας της Χαλκιδικής έχει αναχθεί η δραστηριότητα της «Ελληνικός Χρυσός» στα χρυσωρυχεία της περιοχής. Οι κάτοικοι ζουν με τον «εφιάλτη» της μόλυνσης και του θανάτου, και μην έχοντας που να εκφράσουν πια τα αιτήματά τους, έρχονται σε ευθεία σύγκρουση με τους εργαζόμενους της εταιρείας. Και ενώ ένας μικρός «εμφύλιος» βρίσκεται στα σκαριά στη Χαλκιδική, στην πραγματικότητα το πρόβλημα των κατοίκων με τις επιχειρηματικές επιδιώξεις της «Ελληνικός Χρυσός» είναι βαθύτερο και μετρά πολλά έτη.  

Ας ξετυλίξουμε όμως το κουβάρι της ιστορίας από την αρχή. Είμαστε στις αρχές του 2011. Ο τότε πρωθυπουργός, Γιώργος Παπανδρέου, καταλήγει σε επενδυτική συμφωνία ύψους 1,2 δισ. ευρώ, για εξόρυξη χρυσού στη βόρεια Ελλάδα, μαζί με τον Εμίρη του Κατάρ, Χαμάντ Μπιν Χαλίφα Αλ Θάνι.  

Με την ολοκλήρωση της επένδυσης στην εταιρεία «Ελληνικός Χρυσός» που εκμεταλλεύονται τα Μεταλλεία Χαλκιδικής, αναμένεται να δημιουργηθούν 1.500 νέες θέσεις εργασίας.

Η επένδυση γίνεται ένα χρόνο μετά το Μνημόνιο Οικονομικής Συνεργασίας ανάμεσα στην Ελλάδα και το Κατάρ που υπέγραψαν οι κ. Παπανδρέου και Αλ Θάνι το 2010 στη Νέα Υόρκη.  

Η συμφωνία αφορά στην εξαγορά ποσοστού 7,07% της European Goldfields από την Qatar Holdings. Όπως ανακοίνωσε η ΕΛΛΑΚΤΩΡ, «η συμφωνία κρίθηκε σκόπιμη τόσο για την διευκόλυνση της χρηματοδότησης προκειμένου να ξεκινήσει άμεσα η Α' φάση του έργου της εταιρείας ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ στη Χαλκιδική, όσο και για τη συμμετοχή της Qatar Holding στο συγκεκριμένο έργο ως στρατηγικού επενδυτή, με χορήγηση δανείου ποσού 600 εκατ. δολαρίων».  

Οι νέες επενδύσεις επρόκειτο να γίνουν και στην περιοχή Σκουριές της Χαλκιδικής, όπου οι κάτοικοι αντέδρασαν από την πρώτη στιγμή, έχοντας ήδη πολλά «ράμματα για την γούνα» της Ελληνικός Χρυσός. Λίγους μήνες νωρίτερα από την επίμαχη συμφωνία οι κάτοικοι της Χαλκιδικής ζητούν την… γνώμη του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εξόρυξης χρυσού στις Σκουριές.

Το ΑΠΘ αρχίζει μελέτες και το πόρισμα είναι καταπέλτης για την εταιρεία, ενώ ήδη οι κάτοικοι έχουν υποψίες ότι το νερό τους μολύνεται από τις εξορύξεις.  

Από την μελέτη προέκυψε ότι η πολυσέλιδη περιβαλλοντική μελέτη της «Ελληνικός Χρυσός» βρίθει ανακριβειών και προσπαθεί να ελαχιστοποιήσει το μέγεθος των περιβαλλοντικών επιπτώσεων στην περιοχή.  

Το ΑΠΘ κάνει λόγο για παραβάσεις από την εταιρεία της ευρωπαϊκής και της εθνικής νομοθεσίας, ενώ εκτιμά ότι η λειτουργία των μεταλλείων μπορεί να επιφέρει μη αναστρέψιμες βλάβες στο κυρίως υδατικό περιβάλλον. Οι επιστήμονες  επισημαίνουν, επίσης, ότι η συγκεκριμένη επένδυση της «Ελληνικός Χρυσός», όπως τουλάχιστον παρουσιάζεται, ακυρώνει οποιαδήποτε δυνατότητα συνύπαρξης με άλλες αναπτυξιακές δραστηριότητες που χαρακτηρίζουν την περιοχή, όπως ο τουρισμός και η γεωργία.  

Στο πόρισμα διακρίνονται επιφυλάξεις για το αν η εταιρεία θα τηρήσει την υπόσχεσή της ότι δεν θα χρησιμοποιήσει κυάνιο για την εξαγωγή του χρυσού από το κοίτασμα, αφού η μέθοδος της ακαριαίας τήξης, που υποστηρίζει ότι θα εφαρμόσει, δεν χρησιμοποιείται πια.   

Οι ανησυχίες των κατοίκων ωστόσο δεν εισακούστηκαν ποτέ, η επένδυση προχώρησε και φτάσαμε αισίως σε μια κατάσταση που μυρίζει μπαρούτι και θυμίζει πολύ την περίπτωση της Κερατέας. Τρία άτομα τραυματίστηκαν την περασμένη εβδομάδα  στη διάρκεια επεισοδίων στην περιοχή του Δήμου Σταγείρων - Ακάνθου Χαλκιδικής, όταν εργαζόμενοι στην εταιρία «Ελληνικός Χρυσός» συνεπλάκησαν με κατοίκους, που αντιδρούν στη λειτουργία των μεταλλείων χρυσού.

Οι δύο πλευρές αλληλοκατηγορούνται για το ποιος ξεκίνησε πρώτος τις αντεγκλήσεις και τα επεισόδια. Δυστυχώς, ο μικρός «εμφύλιος» άρχισε και αναμένεται διαρκής καθώς αυτό που περιμένουν πια οι κάτοικοι είναι τα ΜΑΤ… διότι την δικαίωση θεωρούν ότι την έχουν χάσει καιρό τώρα.    

Το ίδιο «έργο» και στον Έβρο


Στον Έβρο η καναδική Eldorado gold θέλει επίσης να δημιουργήσει χρυσωρυχείο στην περιοχή Πέραμα και σύμφωνα με τον πρόεδρο της εταιρίας, η συνολική επένδυση θα φτάσει τα 150 εκατ. Ευρώ ενώ θα δημιουργηθούν 200 θέσεις εργασίας. Το έργο θα καλύψει ένα σύνολο περιοχής 742 στρεμμάτων σε ένα τμήμα του λόφου κοντά στο Πέραμα.  

Παρά τις διαβεβαιώσεις για το αντίθετο, οι κάτοικοι του Έβρου, φοβούμενοι για την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής τους, αντέδρασαν έντονα και στην προσπάθεια τους έχουν συμμάχους τους τοπικούς φορείς, αλλά και την αυτοδιοίκηση.  
Στις αρχές Μαρτίου οργανώθηκε στην Αλεξανδρούπολη μία μαζική συγκέντρωση κατά των ορυχείων, στην οποία συμμετείχαν Σωματεία Εργαζομένων της περιοχής, επαγγελματίες, εκπρόσωποι κομμάτων και φορέων, απλοί πολίτες, φοιτητές, αλλά και μαθητές

Οι διοργανωτές της συγκέντρωσης, κάλεσαν τους πολίτες του Έβρου και της Ροδόπης να αντιταχθούν στη δημιουργία χρυσωρυχείου στην περιοχή, υποστηρίζοντας ότι πρόκειται για επένδυση που απειλεί τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον, θα έχει μηδαμινό οικονομικό όφελος και θα υπάρχουν σοβαρές επιπτώσεις σε περίπτωση ατυχήματος.

Μάλιστα στο συλλαλητήριο το παρών έδωσαν τόσο ο δήμαρχος της πόλης Βαγγέλης Λαμπάκης όσο και ο περιφερειάρχης Άρης Γιαννακίδης.  

Οι τοπικοί φορείς εμφανίζονται αποφασισμένοι να αποτρέψουν την εγκατάσταση του ορυχείου, ενώ με ψήφισμά τους το οποίο κοινοποίησαν στον υπουργό Εσωτερικών Τάσο Γιαννίτση, όλοι οι δήμαρχοι της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης προτίθενται να παραιτηθούν εάν λειτουργήσουν τα ορυχεία.  

Σε ανάλογη κίνηση προχώρησε και σύσσωμο το δημοτικό συμβούλιο της Αλεξανδρούπολης.  

Το θέμα έφτασε μέχρι τη Βουλή, με τον βουλευτή Ροδόπης Αχμέτ Χατζηοσμάν να καταθέτει ερώτηση προς τους υπουργούς Ανάπτυξης, Οικονομικών, Περιβάλλοντος και Τουρισμού, υποστηρίζοντας ότι «η τοπική κοινωνία έχει συγκεκριμένη άποψη, δυναμικό λόγο, επιχειρήματα που τεκμηριώνονται με έγκριτες επιστημονικές μελέτες.

Σύσσωμη η τοπική κοινωνία μέσω συσκέψεων, επιστημονικών ημερίδων, δημοσίων συζητήσεων σε δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια, μέσω εκθέσεων επιστημονικών επιτροπών, κινητοποιήσεων, ψηφισμάτων έχει ταχθεί από την αρχή ενάντια σε οποιασδήποτε προοπτική λειτουργίας βιομηχανικών μονάδων παραγωγής χρυσού σε περιοχές της Θράκης».  

Αναστασία Γαλάνη- Παναγιώτης Βελισσάρης
TAGS