Συναντήσεις, για πρώτη φορά μετά το 1950, με την τουρκική κυβέρνηση, ίδρυση συντονιστικού φορέα για τα βακούφια της ελληνικής μειονότητας, αλλά και επιτυχείς προσπάθειες για την ενίσχυση της ομογενειακής παιδείας, με σημαντικές εξελίξεις από μία ενεργή και γόνιμη δράση το 2010, παρουσιάστηκαν σήμερα οι εκπρόσωποι της ελληνικής μειονότητας Κωνσταντινουπολιτών, Ίμβριων και Τενεδίων στην Αρμόδια Επιτροπή Διασποράς του Ελληνισμού της Βουλής.

Σε μία εκτενή ενημέρωση των μελών της Επιτροπής οι τρεις πρόεδροι, της Οικουμενικής Ομοσπονδίας Κωνσταντινουπολιτών (φορέα 26 σωματείων εντός και εκτός Ελλάδας) και των Συλλόγων Ίμβρου και Τενέδου, κύριοι Νίκος Ουζούνογλου, Πάρις Ασηνάκης και Απόστολος Κερκινέογλου αντίστοιχα, και ο νομικός σύμβουλος του Οικουμενικού Πατριαρχείου, Γιάννης Κτιστάκις, κατέστησαν σαφές ότι είναι μία μικρή, αλλά πολύ δυναμική μειονότητα, που ξέρει να αγωνίζεται για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης, αλλά κυρίως την προάσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ελληνικού στοιχείου στην Τουρκία, με κάθε νόμιμο μέσον και όπου μπορεί να ακουστεί η φωνή της, σε διεθνείς οργανισμούς και τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Αυτή τη στιγμή υπάρχουν δύο μείζονες θετικές νομικές εξελίξεις, όπως επισήμανε ο κ. Κτιστάκις. Αφενός η επιστροφή του κτιρίου του Ορφανοτροφείου από τις τουρκικές αρχές κατόπιν προσφυγής του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, που συνιστά αυτομάτως και απόδειξη νομικής ύπαρξης του Οικουμενικού Πατριαρχείου, και αφετέρου η πρώτη γνωμοδοτική απάντηση της Επιτροπής Δικαίου της Βενετίας ότι το Οικουμενικό Πατριαρχείο μπορεί να χρησιμοποιεί όποιον τίτλο θέλει ως θρησκευτική οντότητα.

Παρατεταμένη εκκρεμότητα, βέβαια, όπως εξήγησε ο κ. Ουζούνογλου, συνιστούν τα μειονοτικά ιδρύματα, τα βακούφια. Μολονότι είναι πολύ σημαντικός ο νόμος για τα βακούφια του 2008 όλων των μειονοτικών ιδρυμάτων της Τουρκίας, μέχρι στιγμής δεν διαφαίνεται «φως». Σε σύνολο 1496 αιτήσεων επιστροφής, εκ των οποίων 1.000 για ρωμέϊκα ακίνητα, τα αποτελέσματα είναι ελάχιστα αν κρίνει κανείς από το γεγονός ότι έχουν εγκριθεί μόνο 131 αιτήσεις, έχουν απορριφθεί 347 και έχουν χαρακτηρισθεί ως ελλιπείς 943. Παράλληλα, όμως, αυτή τη στιγμή, όπως εξήγησε ο κ. Κτιστάκις, έχουν δρομολογηθεί ήδη 90 προσφυγές για ελληνικά βακούφια για τα οποία υπάρχουν επαρκή στοιχεία διεκδίκησης.

Ενίσχυση της Παιδείας, που συνιστά πρώτη προτεραιότητα, αποδοχή της κληρονομικότητας για τη διάσωση πολλών ελληνικών ακινήτων και συγκοινωνική σύνδεση με την Ελλάδα με κομβικό σημείο την ίδρυση τελωνείου στην Ίμβρο, όπως εξήγησαν οι εκπρόσωποι της ελληνικής μειονότητας, είναι τα τρία μεγάλα ζητήματα για τα οποία ζήτησαν τη βοήθεια της ελληνικής Πολιτείας. Κι αν η ελληνική κυβέρνηση έχει δώσει ένα σαφές μήνυμα, τώρα είναι η σειρά της τουρκικής κυβέρνησης, όπως τόνισαν, να δώσει ένα επίσης σαφές μήνυμα προς την ελληνική μειονότητα.