Το απόγευμα της 1ης Φεβρουαρίου 2015, όταν η τρομερή κακοκαιρία που είχε ξεσπάσει λίγες ώρες νωρίτερα έπνιγε τα Τζουμέρκα, η κοινή γνώμη παρακολουθούσε με αγωνία μια παράλληλη ιστορία, συνέπεια του μετεωρολογικού επεισοδίου: Ένα μνημείο χανόταν. Το περίφημο γεφύρι της Πλάκας το μεγαλύτερο μονότοξο γεφύρι των Βαλκανίων που είχε ταυτιστεί με τη ζωή της Ηπείρου από το 1866, κατέρρε.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της εφημερίδας "Τα Νέα" ο αντίκτυπος της καταστροφής ήταν εντυπωσιακός. Οι ντόποιοι θρηνούσαν ένα θρυλικό τοπόσημο, οι ιστορικοί ένα μνημείο της σύγχρονης Ιστορίας, οι μηχανικοί του Πολυτεχνείου έκαναν λόγο για ένα αρχιτεκτονικό στολίδι ηλικίας 150 ετών. Επιχειρηματίες δήλωναν την πρόθεσή τους να καλύψουν με χορηγίες το κόστος της αποκατάστασης, ενώ οι πολίτες καλούνταν να καταθέσουν όσες παλιές φωτογραφίες του γεφυριού διέθεταν ώστε να ξαναχτιστεί στην αρχική του μορφή. Όλοι περιμένουν ότι η αναστήλωση θα γινόταν άμεσα. Κι όμως. Δυόμιση χρόνια μετά, παρά τις προβλέψεις που ήθελαν τις εργασίες να έχουν ήδη ολοκληρωθεί , η περιπέτεια συνεχίζεται και η ιστορία του θυμίζει πλέον το γεφύρι της Άρτας...

Μάχη με τον Χρόνο 

Στα μέσα της προηγούμενης εβδομάδας, ύστερα από αρκετές καθυστερήσεις, αποφασίστηκε η στερέωση του δυτικού βάθρου και η θεμελίωση του ανατολικού μεσόβαθρου του γεφυριού, εργασίες οι οποίες θα πρέπει να ξεκινήσουν άμεσα. Με τον χειμώνα προ των πυλών, αν δεν δοθεί μάχη με τον χρόνο, υφίσταται ο κίνδυνος κατάρρευσης των τμημάτων που έχουν απομείνει. Η υλοποίηση των εργασιών προχωρά ήδη με καθυστέρηση τουλάχιστον ενός έτους και σύμφωνα με τους αρμόδιους, η ολοκλήρωση του γεφυριού μετατίθεται, εκτός απροόπτου, για το φθινόπωρο του 2019. 

Η γραφειοκρατία, οι απρόβλεπτες καιρικές συνθήκες αλλά και η προβληματική συνεργασία μεταξύ των εμπλεκομένων φορέων οδήγησαν στο σημείο αυτό.

"Δεν ξέρω αν είναι σωστό να μιλάμε για καθυστέρηση. Πρέπει να αναλογιστούμε ότι με τις συνθήκες που υπάρχουν εκεί μπορεί κάποιος να δουλέψει μόνο έναν με ενάμιση μήνα τον χρόνο. Επίσης πρόκειται για μια ιδιαίτερη κατασκευή. Πρόσφατα υπεγράφη η δεύτερη προγραμματική σύμβαση με φορέα υλοποίησης το υπουργείο Μεταφορών. Οι διαδικασίες που προβλέπει η νομοιεσία είναι χρονοβόρες ούτως ή άλλως" λέει η Αμαλία Ανδρουλιδάκη, προϊσταμένη της Διεύθυνσης Προστασίας και Αναστήλωσης Νεότερων και Σύγχρονων Μνημείων. "Αξιοποιώντας τις μελέτες του ΕΜΠ προσπαθούμε να επιλύσουμε τα δυσκολότερα θέματα, όπως το στατικό , και ταυτόχρονα γίνονται μικροεργασίες. Η περιφέρεια, τελειώνοντας όσα προέβλεπε η πρώτη προγραμματική σύμβαση, έχει προχωρήσει στη στερέωση του ανατολικού μεσόβαθρου και μένει να γίνει ο κεφαλόδεσμος που δεν πρόλαβαν πέρυσι. Παράλληλα έγιναν διερευνητικές εργασίες για τα προβλήματα υποσκαφής που παρουσιάστηκαν στο δυτικό υπόβαθρο, για τα οποία συζήτησε και η επιστημονική επιτροπή" λέει η Αμαλία Ανδρουλιδάκη. 

Θα χρειαστούν δύο καλοκαίρια

Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, κατά τη διάρκεια του περασμένου χειμώνα και της άνοιξης θα έπρεπε να έχει συντελεστεί η αναστήλωση του ανατολικού μεσόβαθρου του γεφυριού, να έχει διαμορφωθεί το εργοτάξιο, να έχουν συγκεντρωθεί και προετοιμαστεί οι λίθοι και να έχουν επιλεγεί οι κατάλληλοι τεχνίτες, ώστε το καλοκαίρι του 2017 να ολοκληρωθεί η ανακατασκευή του γεφυριού. Παρ' όλα αυτά, οι εκτιμήσεις πλεόν  συγκλίνουν στο ότι το τελικό στάδιο της αναστήλωσης θα αρχίσει τον Μάιο του 2018 και θα διαρκέσει τουλάχιστον δύο καλοκαίρια. 

"Θα πρέπει να αρθεί σύντομα η βλάβη στο δυτικό βάθρο ώστε η γέφυρα να είναι έτοιμη για να ξεκινήσουν οι εργασίες στην αρχή της άνοιξης. Δεν υπάρχει προηγούμενη εμπειρία σε τέτοιο έργο , δεν ξέρω εάν έχει φτιαχθεί ξανά γέφυρα με πέτρα. Θα χρειαστούν σίγουρα δύο καλοκαίρια. Δεν θεωρώ , όμως ότι υπάρχει καθυστέρηση. Είναι αλλιώς να το σχεδιάζει κάποιος και αλλιώς στην πράξη" λέει η Αμαλία Ανδρουλιδάκη. 

Η χρηματοδότηση 

Για το έργο έχει ήδη εξασφαλιστεί χρηματοδότηση περίπου 5,5 εκατομμυρίων ευρώ και στην υλοποίησή του εμπλέκονται επτά διαφορετικοί φορείς, ενώ μέχρι σήμερα, όπως παραδέχθηκε η υπουργός Πολιτισμού Λυδία Κονιόρδου, δεν υπήρξε πάντοτε καλή συνεργασία μεταξύ τους.