Eστω και με καθυστέρηση μηνών, το υπουργείο Περιβάλλοντος προχώρησε προ ημερών στην υλοποίηση μιας από τις δεσμεύσεις που είχε αναλάβει για την προστασία του Κυπαρισσιακού Κόλπου, προκειμένου να αποφύγει η χώρα μας μία ακόμη καταδίκη από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης. 

Ετσι, ανεστάλη η χορήγηση οικοδομικών αδειών στην περιοχή έως ότου προχωρήσει η έκδοση της Υπουργικής Απόφασης η οποία θα καθορίζει τα μέτρα προστασίας αυτής της ιδιαίτερα σημαντικής περιοχής για τη βιοποικιλότητα της Ευρώπης. Ο Κυπαρισσιακός Κόλπος, και συγκεκριμένα το τμήμα από τον Αλφειό ποταμό (προς τον Βορρά) ως την πόλη της Κυπαρισσίας (προς τον Νότο), αποτελεί τη δεύτερη (μετά τον κόλπο του Λαγανά της Ζακύνθου) σημαντικότερη περιοχή ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας caretta-caretta στη Μεσόγειο. Ο πυρήνας του κόλπου εντοπίζεται μεταξύ των ποταμών Νέδα και Αρκαδικού. Η περιοχή χαρακτηρίζεται από την πλουσιότερη και πιο εκτεταμένη στην Ελλάδα ζώνη αμμόλοφων και από τα μοναδικά παράκτια πευκοδάση.

Τα τελευταία χρόνια, η αναβλητικότητα της Πολιτείας σε συνδυασμό με τα επιχειρηματικά μικροσυμφέροντα οδηγεί στην καταστροφή αυτού του ξεχωριστού βιοτόπου. Για τον λόγο αυτόν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη ξεκινήσει προδικαστική διαδικασία (στις 2/10/2012 απέστειλε αιτιολογημένη γνώμη), καθώς θεωρεί ότι η χώρα μας δεν προστατεύει τα είδη προτεραιότητας, όπως είναι η θαλάσσια χελώνα, ούτε τους οικοτόπους των αμμοθινών.

Μάλιστα, όπως αναφέρεται στο έγγραφο που απέστειλε η Κομισιόν στις ελληνικές Αρχές, «στο πλαίσιο συνάντησης με τους τοπικούς μη κυβερνητικούς οργανισμούς στις 17 Ιουλίου 2012 εκπρόσωποι της Επιτροπής είχαν την ευκαιρία να επισκεφθούν την περιοχή Natura και την κύρια αναπαραγωγική περιοχή. Η επίσκεψη της εν λόγω περιοχής κατέδειξε ότι βρίσκεται στο έλεος ανεξέλεγκτων και ασυντόνιστων δραστηριοτήτων με ιδιαζόντως σημαντικό αντίκτυπο στο είδος caretta-caretta, όχι μόνο λόγω σημαντικής παρενόχλησης του είδους αλλά και επειδή υποβαθμίζουν ή καταστρέφουν τους τόπους αναπαραγωγής ή ανάπαυσής τους».

Οι κοινοτικοί εμπειρογνώμονες χαρακτηρίζουν την κατάσταση κρίσιμη και αναφέρουν ότι επιβάλλεται να αναληφθούν άμεσα και να συντονιστούν οι ενδεδειγμένες ενέργειες ώστε η περιοχή να παραμείνει κατάλληλη για τη θαλάσσια χελώνα. «Η εφαρμογή της κοινής υπουργικής απόφασης - όταν αυτή εκδοθεί - δεν θα έχει κανένα νόημα, αν στο μεταξύ έχει καταστεί ακατάλληλη η συγκεκριμένη περιοχή» επισημαίνουν.

Στις 22 Νοεμβρίου 2012 η γενική γραμματέας του υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (ΥΠΕΚΑ) κυρία Μάρω Ευαγγελίδου με επιστολή της προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή δεσμευόταν ότι η ελληνική Πολιτεία έως ότου εκδοθεί η Υπουργική Απόφαση για την προστασία της περιοχής και ως την έκδοση του προβλεπόμενου Προεδρικού Διατάγματος θα προχωρήσει στα εξής βήματα:

1) Θα γίνει προσαρμογή των χαρτών της Ειδικής Ζώνης Διατήρησης της περιοχής Κυπαρισσίας ώστε οι συντεταγμένες να συμπίπτουν με τα πραγματικά γεωγραφικά στοιχεία της περιοχής διότι έχει διαπιστωθεί απόκλιση!

2) Θα γίνεται έλεγχος προκειμένου να ληφθούν άμεσα μέτρα στην περίπτωση περαιτέρω παρεμβάσεων. Ως την έκδοση της Υπουργικής Απόφασης:

Θα ανασταλεί η χορήγηση οικοδομικών αδειών.
Θα γίνεται έλεγχος δραστηριοτήτων και έργων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Εργα υποδομής και παρεμβάσεις που ενδεχομένως προγραμματίζονται εντός της περιοχής Natura 2000 θα ανασταλούν.
Θα ανασταλεί η παραχώρηση τμημάτων αιγιαλού από τους ενδιαφερόμενους δήμους.
3) Θα εκδοθεί η Υπουργική Απόφαση.

4) Θα εκπονηθούν διαχειριστικά μέτρα για τα έτη ισχύος της Υπουργικής Απόφασης και τα αποτελέσματά τους θα αξιολογούνται σε ετήσια βάση.

5) Θα γίνει καταμερισμός αρμοδιοτήτων σε σχέση με την εφαρμογή των διαχειριστικών μέτρων, ανάλογα με τις δικαιοδοσίες κάθε υπηρεσίας και φορέα.

6) Εχει δρομολογηθεί από το ΥΠΕΚΑ η επικαιροποίηση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης προκειμένου να εκδοθεί το Προεδρικό Διάταγμα προστασίας της περιοχής.

Ωστόσο, ως σήμερα, εκτός από την αναστολή χορήγησης αδειών δόμησης κανένα άλλο μέτρο δεν έχει προχωρήσει, όπως λέει η υπεύθυνη του Προγράμματος Πελοποννήσου της οργάνωσης «ΑΡΧΕΛΩΝ» κυρία Παναγιώτα Θεοδώρου. «Πάντως, η αναστολή οικοδομικών εργασιών δίνει τη δυνατότητα στις αρμόδιες Αρχές να κάνουν σωστά τη δουλειά τους και να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα χωρίς να λειτουργούν υπό το άγχος της καθημερινής υποβάθμισης» σημειώνει.

Ενδεικτικό της υπάρχουσας κατάστασης αποτελεί το... όργωμα των θινών από εκείνους που σχεδιάζουν την τσιμεντοποίηση των αμμόλοφων. Τα δύο προηγούμενα χρόνια, εταιρεία εκμετάλλευσης ακινήτων άνοιξε παράνομα πέντε δρόμους με σκοπό την πολεοδόμηση μεγάλου παράκτιου κτήματος που είχε παραχωρηθεί σε ιδιώτη το 1953. Εκεί η εταιρεία επιθυμεί να δομήσει 50 μεζονέτες με πισίνα, μέσα στον πυρήνα του βιοτόπου της χελώνας, δηλαδή στην καρδιά της περιοχής Natura. Μάλιστα, σύμφωνα με την κυρία Θεοδώρου, «παρ' ότι τον Ιούλιο του 2012 εκδόθηκε απόφαση της Αποκεντρωμένης Διοίκησης για πλήρη αποκατάσταση των σημείων που έβλαψε η διάνοιξη των δρόμων, αυτή δεν εφαρμόστηκε ποτέ».