Μεσαίωνας των σκουπιδιών επικρατείστην Ελλάδα: τα άλλα ευρωπαϊκάκράτη έχουν υιοθετήσειεδώ και χρόνια εναλλακτικές µορφές διαχείρισης των απορριµµάτων, ενώστη χώρα µας στήνονταιακόµη µπλόκα για τη δηµιουργία ΧΥΤΥ και ζούµε µε τον κίνδυνο προστίµων για τις ανεξέλεγκτες χωµατερές.

Προειδοποιητικές επιστολές έστειλε στις αρχές Μαρτίου η Κοµισιόν σε 22 κράτη - µέλη, µεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, επισηµαίνοντας τις σηµαντικές καθυστερήσεις στην ενσωµάτωση κοινοτικής Οδηγίας αναφορικά µε τη διαχείριση των αποβλήτων. Σε περίπτωση µη ανταπόκρισηςη χώρα θα βρεθεί για άλλη µίαφορά ενώπιον του ενδεχοµένου παραποµπής στο Ευρωπαϊκό ∆ικαστήριο.

Πρακτικά αυτό σηµαίνει ότι άµεσα θα πρέπει να εφαρµοστούν τρόποι διαχείρισης ώστε να διασφαλιστεί, όπως ορίζει η Οδηγία, πως στους χώρους ταφής δεν θα φτάνουν απορρίµµατα χωρίς να έχουν προηγουµένως υποστεί επεξεργασία. Παράλληλα, µέχρι το 2020 τίθεται στόχος η ανακύκλωση να φτάνει στο 50%.

Σηµαντικά βήµατα έχουν κάνει προς αυτήν την κατεύθυνση οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Είναιενδεικτικό το ότι η ∆ανία διαθέτει 30 µονάδες θερµικής επεξεργασίας, όπου από την καύση απορριµµάτων παράγει ηλεκτρισµό και θερµότητα, και στη Γερµανία υπάρχουν 61 εργοστάσια θερµικής επεξεργασίας και έχει απαγορευτεί πλήρως η λειτουργία χώρων ταφής απορριµµάτων.

Αλλες µέθοδοι έχουν υιοθετηθεί σε κάποιες χώρες όπως το παράδειγµα της Μεγάλης Βρετανίας όπου το 50% των σπιτιών πραγµατοποιούν οικιακή κοµποστοποίηση των οργανικών αποβλήτων και χρησιµοποιούν το παραγόµενο προϊόνγια λίπασµα στους κήπους τους.

Στην Αυστρία, εκτός από το υπόδειγµα του εργοστασίου καύσης στο κέντρο της Βιέννης, έχει εφαρµοστεί η αρχή «ο ρυπαίνων πληρώνει» και τα απορρίµµατα κάθε νοικοκυριού ζυγίζονται καικαταβάλλονται τα αντίστοιχα τέλη,ενώ εάν εντοπιστούν στους κάδους απορρίµµατα που θα µπορούσαν να ανακυκλωθούν, απλώς δεν τα αδειάζουν.

Αντιθέτως,στην Ελλάδα έχουµε εγκλωβιστεί µόνον στους ΧΥΤΑ και τα παραδείγµατα εναλλακτικών µεθόδων είναι ελάχιστα, όπως τα µόνον τρία εργοστάσιαενεργειακής αξιοποίησης αποβλήτων – σεΑνω Λιόσια, Ταγαράδες καιΨυττάλεια – η ανακύκλωση δεν αποτελεί προτεραιότητα και δεν έχει ληφθεί κανένα µέτρο για τη µείωση παραγωγής απορριµµάτων καθώςτα τέλη επιβάλλονται βάσει των τετραγωνικών µέτρων κάθε κατοικίας και όχι µε τον όγκο των σκουπιδιών.

∆εν είναι τυχαίο πως από τους 5,5 εκατ. τόνους απορριµµάτων που παράγονται κάθε χρόνο στην Ελλάδα, τα 2 εκατ. είναι οργανικά απόβλητα –αποφάγια, ληγµένα τρόφιµα – πουθάβονται στουςΧΥΤΑ, ενώ θα µπορούσαν να αξιοποιηθούν γιατην παραγωγή ηλεκτρικής και θερµικής ενέργειας, λιπάσµατος και καυσίµων.

«Τρέχουμε να προλάβουµε την Ευρώπη, αλλά είµαστε πίσω συνεχώς», ανέφερε ο πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας ∆ιαχείρισης Στερεών Αποβλήτων, Κωνσταντίνος Αραβώσης, προσθέτοντας χαρακτηριστικά: «Οι άλλες προηγµένες χώρες της Ε.Ε. ήδη προπορεύονται τουλάχιστον µία δεκαετία».

Ο ίδιος σηµειώνει πως «η πρόληψη δεν έχει αρχίσει να µας απασχολεί παρά µόνο ως ρητορική,η ανακύκλωση προχωρά,αλλά υπολείπεται των στόχων, ενώ η επεξεργασία των απορριµµάτων έχει “κολλήσει”». Σε κάθε περίπτωση όµως αυτό δεν συνεπάγεται πως οι χώροι απόθεσης απορριµµάτων – όπως αυτός της Κερατέας – είναι άχρηστοι και δεν θα έπρεπε να κατασκευαστούν. Η διαφορά είναι πως εάν έχει προηγηθεί η κατάλληλη επεξεργασία θα φτάνουν στους χώρους αυτούςµόνον τα υπολείµµατα και δενθα ξεπερνούν το 25% του συνολικού όγκου των απορριµµάτων.

«Ακόµα και αν µπορούσαµε ναπετύχουµε 100% ανακύκλωση, πάλι θα υπήρχε ανάγκη χωροθέτησης και κατασκευής χώρων υγειονοµικής ταφής για τα υπόλοιπα απόβλητα που παράγονται από την επεξεργασία των αποβλήτων και από την ανακύκλωση», σχολίασε σε σχετική ηµερίδα για τη διαχείριση των απορριµµάτων ο περιφερειάρχης Αττικής Γιάννης Σγουρός.