Η θαλάσσια περιοχή του Νοτιοανατολικού Αιγαίου ορίστηκε τελικώς ως ζώνη εκμετάλλευσης του κόκκινου κοραλλιού, για το διάστημα 2011-2015. Η σχετική υπουργική απόφαση του υπουργού Θαλασσίων Υποθέσεων, Νήσων και Αλιείας Ιωάννη Διαμαντίδη δημοσιεύτηκε στις 11 Φεβρουαρίου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και πλέον είναι σε εξέλιξη η διαδικασία έκδοσης 4 αδειών αλιείας κοραλλιών. Σχετική ερώτηση είχαν καταθέσει στη Βουλή οι ανεξάρτητοι βουλευτές κ.κ. Αθανάσιος Λεβέντης, Νικόλαος Τσούκαλης και Γρηγόρης Ψαριανός οι οποίοι έχουν ζητήσει να αποσυρθούν οι άδειες αλιείας κοραλλιών και να υπάρξει επίσημη καταγραφή των κοραλλιογενών πληθυσμών στα ελληνικά νερά.

Στη Μεσόγειο, αναφέρουν οι βουλευτές, το σύνολο των κοραλλιών αριθμεί περισσότερα από 200 διαφορετικά είδη, 88 από τα οποία ευδοκιμούν σε ελληνικές θάλασσες. Η πρώτη καταγραφή στα ελληνικά νησιά έγινε το 1955 από την ερευνητική ομάδα του Ζακ-Ιβ Κουστό και συστηματικότερη μελέτη έγινε τις τελευταίες δεκαετίες από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Οι έλληνες ωκεανογράφοι επισήμαναν αποικίες σε όλα τα σημεία των ελληνικών θαλασσών, τόσο στο Ιόνιο όσο και στο Αιγαίο Πέλαγος. Όπως μάλιστα έχουν επισημάνει οι τρεις βουλευτές, εντοπίστηκαν και εμπορεύσιμα είδη κοραλλιών, όπως το κόκκινο αλλά και το πανάκριβο μαύρο κοράλλι.

Οι κ.κ. Λεβέντης, Τσούκαλης και Ψαριανός έχουν καταγγείλει ότι τα κοράλλια στα ελληνικά νερά δεν προστατεύονται, καθώς μέχρι σήμερα τα αρμόδια υπουργεία δεν φρόντισαν να αξιοποιήσουν μελέτες και στοιχεία που αναδείχθηκαν και σε επιστημονικά συνέδρια για τις τοποθεσίες όπου ευδοκιμούν τα κοράλλια.

Ήδη στον Κορινθιακό κόλπο, κοντά στην Πάτρα και το Αίγιο, καταγγέλλεται τεράστια καταστροφή στις αποικίες των κοραλλιών που ευδοκιμούσαν εκεί, καθώς πανέμορφα κοράλλια εξαφανίστηκαν κάτω από τα μπάζα και τα δένδρα που ρίχτηκαν ανεξέλεγκτα στο βυθό με τα έργα της νέας Εθνικής Οδού Αθηνών-Πατρών. Επιπλέον, όπως αναφέρουν οι βουλευτές, "χωρίς να έχει προηγηθεί χαρτογράφηση των πληθυσμών των εμπορεύσιμων κοραλλιών, το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, επί υπουργίας Κωνσταντίνου Κιλτίδη, έδωσε 10 άδειες για την αλίευση κοραλλιών, απόφαση που είχε προκαλέσει αντιδράσεις δεδομένης της έλλειψης αστυνόμευσης των αλιευτικών δραστηριοτήτων".

Δυστυχώς στη χώρα μας, το ποσοστό των κοραλλιογενών βυθών, που είχε ενταχθεί σε καθεστώς προστασίας είναι απελπιστικά ελάχιστο, με αποτέλεσμα η κάθε είδους ρύπανση ή μηχανική διατάραξη, όπως τα συρόμενα αλιευτικά εργαλεία, οι άγκυρες, τα δίχτυα του βυθού και οι απορρίψεις αδρανών υλικών, να αποτελούν σοβαρές απειλές για τα κοράλλια.

Πριν από λίγες ημέρες, το υπουργείο Θαλασσίων Υποθέσεων Νήσων και Αλιείας απέστειλε στη Βουλή έγγραφο προς απάντηση της ερώτησης των βουλευτών. Όπως ενημερώνει τους βουλευτές ο υπουργός Ι. Διαμαντίδης, το είδος του κοραλλιού που αλιεύεται για εμπορική εκμετάλλευση στη χώρα μας είναι το κόκκινο κοράλλι. Για τη συλλογή κοραλλιών, καθορίζονται ζώνες εκμετάλλευσης και η χρονική περίοδος εκμετάλλευσης δεν μπορεί να υπερβαίνει τα πέντε έτη και αν διαπιστωθεί χαμηλή πυκνότητα κοραλλιών, τότε η περίοδος αυτή μπορεί να είναι και μικρότερη. Μετά την πάροδο της εκμετάλλευσης κάθε ζώνης, αρχίζει απαγορευτική περίοδος 25 ετών για την ανάκαμψη του αποθέματος. Επιπλέον, η άδεια για συλλογή κοραλλιών χορηγείται μόνο με χρήση μεταλλικής οδοντωτής σκαπάνης από δύτες, καθώς έχει απαγορευτεί η χρήση οποιουδήποτε συρόμενου εργαλείου πάνω από κοραλλιογενή ενδιαιτήματα.

Τα κοραλλιοσυλλεκτικά σκάφη υποχρεούνται στην καταγραφή των ποσοτήτων που συλλέγονται και στη χαρτογράφηση των αποθεμάτων και ενημερώνουν την αρμόδια Λιμενική Αρχή, η οποία αφού πιστοποιήσει την ποσότητα που συλλέχθηκε, αποστέλλει στη Διεύθυνση Θαλάσσιας Αλιείας του υπουργείου Θαλασσίων Υποθέσεων Νήσων και Αλιείας τα συγκεντρωτικά στοιχεία. Οι αλιείς υποχρεούνται να δηλώνουν άμεσα τον εντοπισμό κοραλλιογενών σχηματισμών και να υποβάλλουν λεπτομερή έκθεση που περιλαμβάνει την έκταση του αποθέματος, αποτυπωμένη σε χάρτη ή σχεδιάγραμμα, την ποιότητα και την πυκνότητα του αποθέματος.

Η έκδοση ετήσιων ειδικών αδειών αλιείας κοραλλιών χρονολογείται από το 1995 και όπως περιγράφει ο υπουργός Θαλασσίων Υποθέσεων, το 2006 δεν έγινε αλιεία κοραλλιών, λόγω σημαντικής καθυστέρησης στη διαδικασία έκδοσης αδειών, το 2007 χορηγήθηκαν άδειες συλλογής κοραλλιών, αλλά δεν ενεργοποιήθηκαν τα αντίστοιχα σκάφη. Το 2008 δεν χορηγήθηκαν άδειες συλλογής κοραλλιών. Το 2009 εκδόθηκαν τέσσερις άδειες συλλογής κοραλλιών, οι οποίες όμως δεν ενεργοποιήθηκαν λόγω μη έγκαιρης υλοποίησης προϋποθέσεων έναρξης δραστηριότητας, ενώ για το 2010 επίσης δεν εκδόθηκαν άδειες συλλογής κοραλλιών.

Για το διάστημα 2011-2015 έχει οριστεί ζώνη εκμετάλλευσης η θαλάσσια περιοχή του Νοτιοανατολικού Αιγαίου, θα εκδοθούν 4 άδειες αλιείας κοραλλιών και όπως αναφέρει ο κ. Διαμαντίδης, "με την ανωτέρω απόφαση περιορίζεται ο εν δυνάμει αριθμός αδειών στο πλαίσιο μείωσης της πίεσης στο απόθεμα". Ο υπουργός εκτιμά ότι θα έχουν θετική συμβολή τα μέτρα που λαμβάνονται για την αλιευτική εκμετάλλευση των κοραλλιών, έπειτα από τις υποδείξεις των επιστημονικών φορέων (ΕΛΚΕΘΕ-ΙΝΑΛΕ), όπως είναι το σύστημα περιοδικής χρήσης ζωνών ανά πέντε έτη, η περίοδος αποκατάστασης του αποθέματος των 25 ετών και η απαγόρευση από το 2006 της χρήσης συρόμενων εργαλείων σε όλη των επικράτεια, σε συνδυασμό με τον μικρό αριθμό των χορηγούμενων αδειών.

Ο υπουργός αναγνωρίζει όμως ότι "η ανάγκη καταγραφής και χαρτογράφησης των κοραλλιογενών πληθυσμών είναι σημαντική" και ενημερώνει τους βουλευτές ότι "ήδη το υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, σε συνεργασία με το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών,(ΕΛΚΕΘΕ), έχουν εκπονήσει μελέτες που αφορούν και την αναγνώριση νέων θαλάσσιων περιοχών Natura 2000, με ένταξη κοραλλιογενών ενδιαιτημάτων".