Το πλαίσιο για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας σε Κρήτη, Ρόδο, Χίο, Μύκονο, Σαντορίνη και συνολικά 32 μη διασυνδεδεμένα νησιά (που δεν διαθέτουν δηλαδή υποβρύχιες διασυνδέσεις με την ηπειρωτική Ελλάδα και ηλεκτροδοτούνται από αυτόνομα συστήματα), έθεσε σε δημόσια διαβούλευση σήμερα η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας. Μοναδικός παραγωγός (εκτός των ανανεώσιμων πηγών) και έμπορος ηλεκτρικής ενέργειας στα μη διασυνδεδεμένα νησιά σήμερα είναι η ΔΕΗ, σε αντίθεση με την υπόλοιπη χώρα όπου δραστηριοποιούνται ιδιώτες τόσο στην παραγωγή όσο και στην εμπορία ρεύματος. Ο κορμός του συστήματος ηλεκτροδότησης των νησιών είναι ακριβές και ρυπογόνες μονάδες ηλεκτροπαραγωγής που λειτουργούν με πετρέλαιο, με κόστος παραγωγής πολλαπλάσιο εκείνου που ισχύει στην υπόλοιπη χώρα. Κάθε χρόνο η ΔΕΗ εισπράττει (μέσω τις χρέωσης για τις "Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας", που περιλαμβάνεται στους λογαριασμούς) 500 εκατ. ευρώ από τους καταναλωτές, ως αποζημίωση για το γεγονός ότι τα τιμολόγια στα νησιά είναι ίδια με εκείνα της υπόλοιπης χώρας, ενώ το κόστος παραγωγής είναι πού μεγαλύτερο. Ενδεικτικά, (με στοιχεία 2008) το κόστος ξεκινά από 135 ευρώ ανά μεγαβατώρα σε Πάρο - Νάξο και φτάνει μέχρι? 1746 ευρώ στα Αντικύθηρα.

Στο πλαίσιο της διαβούλευσης η ΡΑΕ επισημαίνει ότι το μέγεθος των συστημάτων και η μέχρι σήμερα εμπειρία στα νησιά δημιουργεί σοβαρές αμφιβολίες για τη δυνατότητα δραστηριοποίησης νέων παραγωγών (π.χ. λόγω αδυναμίας εξεύρεσης νέων θέσεων εγκατάστασης), από την οποία να αναμένει κανείς τη δημιουργία, έστω στοιχειωδών, συνθηκών ανταγωνισμού. Επιπλέον, τονίζει, τα ηλεκτρικά συστήματα των νησιών έχουν ιδιαιτερότητες όπως οι σημαντικές εποχικές αυξομειώσεις της ζήτησης λόγω τουρισμού, το μεγάλο κόστος κατασκευής και λειτουργίας των συμβατικών μονάδων λόγω μικρού μεγέθους και περιορισμού του καυσίμου αποκλειστικά στο πετρέλαιο.

Με αυτά τα δεδομένα η ΡΑΕ έκρινε ότι "το υπό διαμόρφωση καθεστώς αγοράς στα μη διασυνδεδεμένα νησιά θα πρέπει να έχει ως κύριο στόχο τη συγκράτηση του συνολικού κόστους παραγωγής, σε μια ολιγοπωλιακή, στην καλύτερη περίπτωση, αγορά (όσον αφορά τη δραστηριότητα της συμβατικής ηλεκτροπαραγωγής), υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι διασφαλίζεται η διατήρηση του αναγκαίου δυναμικού παραγωγής, για την απρόσκοπτη ηλεκτροδότηση των νησιών". Η βασική διαφοροποίηση σε σχέση με το σύστημα που εφαρμόζεται στην υπόλοιπη χώρα είναι ότι οι παραγωγοί ρεύματος δεν θα πληρώνονται με βάση τις προσφορές που θα υποβάλουν για την πώληση της ενέργειας αλλά με προκαθορισμένα από τη ΡΑΕ τιμολόγια που θα λαμβάνουν υπόψη τις τιμές του πετρελαίου, τους φόρους, κλπ.

Τα μη διασυνδεδεμένα νησιά είναι: Αγαθονήσι, 'Αγιος Ευστράτιος, Αμοργός, Ανάφη, Αντικύθηρα, Αρκιοί, Αστυπάλαια, Γαύδος, Δονούσα, Ερεικούσα, Θήρα, Ικαρία, Κάρπαθος, Κύθνος, Λέσβος, Λήμνος, Μεγίστη, Μύκονος, Οθωνοί, Πάτμος, Σέριφος, Σίφνος, Σκύρος, Σύμη, Σύρος, σύμπλεγμα Μήλου, σύμπλεγμα Κω - Καλύμνου, σύμπλεγμα Παροναξίας, σύμπλεγμα Ρόδου, σύμπλεγμα Χίου και Κρήτη

Η δημόσια διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι τη Δευτέρα 31 Οκτωβρίου.