Ημερίδα με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα των Ρομά και θέμα «Τσιγγάνοι στο Βυζαντινό Μουσείο. Ιστορικές διαδρομές και σημερινές αναζητήσεις», οργανώνει την Παρασκευή, 8 Απριλίου 2011, το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο.

Πρόκειται για την πρώτη δημόσια εκδήλωση στην Ελλάδα του Ευρωπαϊκού Έργου συνεργασίας με τίτλο «Roma Routes» («Οι δρόμοι των Ρομά»), στο οποίο συμμετέχουν, εκτός από το Μουσείο, το Συμβούλιο της Κομιτείας του Surrey (Βρετανία), το Κέντρο Τεκμηρίωσης και Πολιτισμού των Γερμανών Σίντι και Ρομά, το Εθνογραφικό Μουσείο της Σλοβενίας και ο Οργανισμός Maramures της Ρουμανίας.

Το Έργο, που πραγματοποιείται με την υποστήριξη του Προγράμματος ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ 2007-2013 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, θα επιχειρήσει, κατά την επόμενη διετία, να προβάλει πλευρές του πολιτισμού των Ρομά ανά την Ευρώπη, μέσα από δράσεις συνεργασίας των πολιτιστικών φορέων, που συμμετέχουν με τις ίδιες τις κοινότητες των Ρομά.

Η συμμετοχή του Βυζαντινού Μουσείο έχει διπλό στόχο, να προβάλει ευρύτερα την ιστορία και τον πολιτισμό μίας παραγνωρισμένης και συχνά παρεξηγημένης πληθυσμιακής ομάδας και να δώσει τη δυνατότητα στους Έλληνες Ρομά να «εισέλθουν» στο Βυζαντινό Μουσείο, όχι μόνο ως επισκέπτες, αλλά και ως συνδιοργανωτές μουσειακών και άλλων πολιτιστικών δράσεων.

Επίσης, έχει και έναν ιδιαίτερο συμβολισμό, που συνδέεται με την ιστορική διαδρομή των Ρομά, καθώς η πρώτη παρουσία τους σε ευρωπαϊκό έδαφος καταγράφεται στον ελλαδικό χώρο κατά τη βυζαντινή περίοδο.

Άλλωστε, στον ίδιο γεωγραφικό χώρο και την ίδια περίοδο φαίνεται πως δημιουργούνται οι όροι «Τσιγγάνος» και «Γύφτος», οι οποίοι χρησιμοποιήθηκαν ευρύτερα στις ευρωπαϊκές γλώσσες ως προσδιοριστικό της ταυτότητας πληθυσμών Ρομά, που εγκαταστάθηκαν στον ευρωπαϊκό χώρο.

Η ημερίδα αποτελείται από τρεις επιμέρους συζητήσεις, με τη συμμετοχή ερευνητών, πανεπιστημιακών, Ελλήνων Ρομά και εκπροσώπων φορέων που δραστηριοποιούνται στην αντιμετώπιση προβλημάτων, που βιώνουν οι Ρομά.

Η πρώτη θα επικεντρωθεί στην παρουσία των Ρομά στον ελλαδικό χώρο κατά τους βυζαντινούς και πρώτους μεταβυζαντινούς χρόνους, η δεύτερη στη συμβολή των Ρομά στην παραδοσιακή μουσική και η τρίτη σε τρέχοντα ζητήματα περιθωριοποίησης των Ρομά στην Ελλάδα, με έμφαση σε θέματα που άπτονται του πολιτισμού, της πολιτιστικής κληρονομιάς και της εκπαίδευσης.

Τέλος, το Βυζαντινό Μουσείο, στο πλαίσιο της συμμετοχής του στο έργο "Roma Routes", σχεδιάζει εκπαιδευτικές δράσεις και πολύπλευρες εκδηλώσεις (εκθέσεις, προβολές, συζητήσεις, εργαστήρια, μουσικές εκδηλώσεις) για την περίοδο Μαΐου-Ιουνίου 2011.