Το πρώτο βραβείο της Europa Nostra στην κατηγορία της διαφύλαξης της πολιτιστικής κληρονομιάς απονέμεται στην Αρχαία Μεσσήνη, για το σύνολο της αναστήλωσης και διαμόρφωσης του χώρου, ενώ η επίσημη τελετή απονομής θα γίνει στο Αμστερνταμ στις 10 Ιουνίου και θα ακολουθήσει ειδική τελετή στην Αρχαία Μεσσήνη.

Ο αρχαιολογικός χώρος περιλαμβάνεται μεταξύ των 27 νικητών για τα βραβεία πολιτιστικής κληρονομιάς της Ευρωπαϊκής Ένωσης/Europa Nostra, εκ των οποίων τα 6 θα ονομαστούν «grand prix» στην διάρκεια της τελετής ως τα πιο σημαντικά επιτεύγματα πολιτιστικής κληρονομιάς του 2011.

Ο καθηγητής Αρχαιολογίας και διευθυντής του ανασκαφικού έργου της Αρχαίας Μεσσήνης, Πέτρος Θέμελης, μιλώντας  δήλωσε για τη βράβευση: «Είναι μια σπουδαία διάκριση αυτή για την Αρχαία Μεσσήνη και σημαίνει ότι μπορούμε να συνεχίσουμε χωρίς να λαμβάνουμε υπόψη τα οικονομικά εμπόδια. Η Μεσσήνη αναγνωρίζεται πλέον διεθνώς ως ένας χώρος πρότυπο και οι αναστηλώσεις και οι διαμορφώσεις που έχουν γίνει μπορούν να αποτελέσουν παράδειγμα για όλους τους αρχαιολογικούς χώρους.

Πρόκειται για μια ολόκληρη πόλη που άρχισε ξανά να λειτουργεί, να είναι ελκυστική, να συγκεντρώνει επισκέπτες και όσοι πηγαίνουν εκεί να εμπνέονται και να ενθουσιάζονται. Εκτός από την τελετή στο Αμστερνταμ θα γίνει ακόμα μία στην Αρχαία Μεσσήνη το φθινόπωρο, όπου θα είναι παρόντα τα μέλη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και θα κάνουμε μια γιορτή στον κήπο του Μουσείου της Αρχαίας Μεσσήνης».

Το βραβείο της Europa Nostra δεν έχει οικονομικό αντίκρισμα, εκτός από ένα συμβολικό ποσό της τάξης των 10.000 ευρώ, ωστόσο είναι ανεκτίμητης αξίας η φήμη που αποκτάει το μνημείο.

Η τελετή απονομής βραβείων στο Άμστερνταμ αποτελεί μέρος του ετήσιου ευρωπαϊκού συνεδρίου πολιτιστικής κληρονομιάς της Europa Nostra.

Στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την απονομή του βραβείου στην Αρχαία Μεσσήνη τονίζεται μεταξύ άλλων: «Η Αρχαία Μεσσήνη βραβεύεται λόγω μεγάλης κλίμακας της διατήρησής της και γιατί οι αναστηλωτικές επεμβάσεις έχουν αποκαλύψει τις ιδιότητες και τη σημασία της, ως διοικητικού και θρησκευτικού κέντρου, καθώς και το δημόσιο χώρο αυτής της σπουδαίας ελληνικής πόλης του 4ου αιώνα π.Χ.

Έτσι, είναι σημαντικό μνημείο και εμπλουτίζει την κλασική κληρονομιά ολόκληρης της Ευρώπης. Τα έργα που έχουν πραγματοποιηθεί έχουν μετατρέψει τα αρχαία ερείπια σε έναν καλά οργανωμένο αρχαιολογικό χώρο που συνδυάζεται φυσικά με το τοπίο.

Επιπλέον, έχει επιτραπεί η επαναχρησιμοποίηση της αρχαίας πόλης στα δημόσια κτήρια, όπως το Στάδιο και το Εκκλησιαστήριο για την εκτέλεση υψηλού επιπέδου σύγχρονων καλλιτεχνικών εκδηλώσεων και άλλων δραστηριοτήτων».

Η Europa Nostra είναι η φωνή της πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ευρώπη. Συγκεντρώνει και εκπροσωπεί 250 μη κυβερνητικές οργανώσεις, 150 σχετικούς οργανισμούς και 1.500 μεμονωμένα μέλη από περισσότερες από 50 χώρες που έχουν δεσμευτεί για τη διαφύλαξη της πολιτιστικής κληρονομιάς και των φυσικών τοπίων της Ευρώπης.

Παρέχει ένα δίκτυο για διάλογο, τιμά τα καλύτερα πολιτιστικά επιτεύγματα, οργανώνει εκστρατείες κατά των απειλών σε ευάλωτα πολιτιστικά κτήρια, σε χώρους και σε τοπία και εκστρατείες για αειφόρες πολιτικές και υψηλά πρότυπα ποιότητας στην πολιτιστική κληρονομιά. Ο Plácido Domingo διορίστηκε ομόφωνα πρόεδρος της Europa Nostra τον Ιούνιο του 2010 από τη γενική συνέλευση για την αφοσίωσή του στον τομέα αυτό.