Πενήντα ακριβώς χρόνια πέρασαν από την πρώτη παράσταση του ΚΘΒΕ -του νεοσύστατου τότε δεύτερου κρατικού θεάτρου της χώρας- που δόθηκε στο αρχαίο θέατρο των Φιλίππων στις 19 Αυγούστου του 1961 με το έργο του Σοφοκλή «Οιδίπους τύρρανος». Πενήντα χρόνια, 628 θεατρικές παραγωγές, 37 μετακλήσεις, 38 συνπαραγωγές, 300 εκδόσεις, 23 φιλοξενίες, 382 συγγραφείς, 207 μεταφραστές, 250 σκηνοθέτες 190 συνθέτες, 230 σκηνογράφοι, 230 ενδυματολόγοι, 130 χορογράφοι, 2.300 ηθοποιοί, χιλιάδες παραστάσεις και περισσότερα από πέντε εκατομμύρια θεατές είναι οι αριθμοί που δίνουν τον πρόχειρο (εξάλλου δεν έχει επιχειρηθεί καν ο επίσημος από τις εκάστοτε διοικήσεις του θεάτρου) απολογισμό ενός ιστορικού πλέον θεατρικού οργανισμού.

Υπήρξε το πρώτο θέατρο στην Ελλάδα που καθιέρωσε εναλλασσόμενο δραματολόγιο. Παράλληλα, οργάνωσε σειρά λογοτεχνικών πρωινών με διακεκριμένους ομιλητές. Από το 1973 λειτουργεί και η Δραματική Σχολή του Κρατικού Θεάτρου, που παρέχει δωρεάν πλήρη θεατρική και γενικότερα καλλιτεχνική παιδεία και αποτελεί φυτώριο για νέους ηθοποιούς. Από τον Νοέμβριο του 1977 άρχισε να λειτουργεί το "Θέατρο της Θράκης" με έδρα την Κομοτηνή. Στην αποκεντρωτική αυτή προσπάθεια προστέθηκε ύστερα από μία διετία και το "Θέατρο Ανατολικής Μακεδονίας" με έδρα τις Σέρρες. Οι δύο αυτές σκηνές διέκοψαν τη λειτουργία τους το 1984.

 Από τον Δεκέμβριο του 1977 λειτουργεί και η Παιδική Σκηνή, η οποία από τον Δεκέμβριο του 1984 πήρε -κατά καιρούς- τη μορφή ενός πρωτότυπου είδους κουκλοθεάτρου. Τον Δεκέμβριο του 1982 στο καλλιτεχνικό δυναμικό του ΚΘΒΕ ενσωματώθηκε η χορευτική ομάδα "Αέναον Χοροθέατρο" του Ντανιέλ Λομέλ κι έτσι, για πρώτη φορά η πόλη της Θεσσαλονίκης απέκτησε μόνιμη σκηνή με τακτικές παραστάσεις χορού, τόσο στη Θεσσαλονίκη όσο και σε άλλες πόλεις.

Τέλος, το 1997 ιδρύθηκε ως αυτοτελές τμήμα του ΚΘΒΕ η Όπερα Θεσσαλονίκης που σήμερα αναζητά ακόμη τους τρόπους και τη μορφή συνέχισης της λειτουργίας ή κατάργησής της.

Από τον Μάιο του 1996, το ΚΘΒΕ είναι μέλος της Ένωσης των Θεάτρων της Ευρώπης (www. ute-net. org). Τον Οκτώβριο του 1997 πραγματοποιήθηκε στη Θεσσαλονίκη το 6o φεστιβάλ της Ένωσης των Θεάτρων της Ευρώπης και το 2001 διοργανώθηκε το «Μικρό Φεστιβάλ» της Ένωσης Θεάτρων της Ευρώπης.

Από το 2006 το θέατρο δραστηριοποιείται στην περιοχή των Βαλκανίων. Η συνεργασία του με τα θέατρα των όμορων χωρών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης εδραιώθηκε με τη διοργάνωση του 1ου Φεστιβάλ Νοτιοανατολικής Ευρώπης, το 2007 και ενισχύθηκε με ανταλλαγές παραστάσεων μεταξύ των θεάτρων της περιοχής στα χρόνια που ακολούθησαν.

Η διοργάνωση και φιλοξενία για δύο χρόνια (2007 και 2008) των εκδηλώσεων του Ευρωπαϊκού Βραβείου Θεάτρου αποτέλεσε σημαντική συμβολή στην αναζωογόνηση της καλλιτεχνικής ζωής της Θεσσαλονίκης αλλά και πόλο έλξης για καλλιτέχνες, δημοσιογράφους και θεατές από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Σήμερα -πενήντα ακριβώς χρόνια από την ίδρυσή του- το ΚΘΒΕ διαθέτει πέντε κλειστές σκηνές (Θέατρο της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών, Βασιλικό θέατρο, Μονή Λαζαριστών - σκηνή «Σωκράτης Καραντινός» και Πειραματική σκηνή) και δύο θερινές (Θέατρο Δάσους και Θέατρο Γης) συνολικής χωρητικότητας 10.000 και πλέον θεατών.

Η πρώτη θεατρική αποκέντρωση

    Το Κρατικό Θέατρο Βόρειας Ελλάδας ιδρύθηκε στις 13 Ιανουαρίου του 1961 με απόφαση του τότε υπουργικού συμβουλίου. Η «ιδέα» είχε αρχίσει λίγους μήνες πριν - τον Νοέμβριο του 1960- όταν ο Γιώργος Θεοτοκάς και ο Σωκράτης Καραντινός, σε μια… δεξίωση, εισηγήθηκαν στον τότε πρωθυπουργό Κωνσταντίνο Καραμανλή την αναγκαιότητα ίδρυσης ενός κρατικού θεάτρου στη Θεσσαλονίκη.

Η οικονομική κρίση των τελευταίων χρόνων (που άρχισε να διαφαίνεται και με τη μορφή της κοινωνιολογικής - ηθικής κρίσης αρκετά νωρίτερα) δεν άφησε ανεπηρέαστο και το κρατικό θέατρο.

Φέτος, το ΚΘΒΕ γιορτάζει τη συμπλήρωση του μισού αιώνα ζωής του με τα «Μικρά Διονύσια» - μια παραγωγή -φόρο τιμής στην ιστορία των 74 παραστάσεων αρχαίου δράματος που ανέβασε η δεύτερη κρατική σκηνή της χώρας στα 50 καλοκαίρια της λειτουργίας της.

Η προσπάθειες οργανωμένης καταγραφής της ιστορίας του ΚΘΒΕ άρχισαν από 2000 (επί διευθύνσεως του σκηνοθέτη Διαγόρα Χρονόπουλου- για τα 40 τότε χρόνια λειτουργίας του) απέβησαν μάλλον άκαρπες.

Η φετινή παράσταση των «Μικρών Διονυσίων» αποφασίστηκε να δώσει την πρεμιέρα της στην Επίδαυρο στις 8 και 9 Ιουλίου, ματαιώθηκε όμως λόγω των κινητοποιήσεων των ηθοποιών.

 Το ΚΘΒΕ δεν μετείχε στο φεστιβάλ αρχαίου δράματος του αργολικού θεάτρου μέχρι και το 1974 καθώς έως τότε το θέατρο της Επιδαύρου θεωρούνταν η θερινή σκηνή του Εθνικού Θεάτρου. Ως «Επίδαυρος» της Βόρειας Ελλάδας είχε ορισθεί άτυπα το αρχαίο θέατρο των Φιλίππων, όπου το ΚΘΒΕ έδωσε την πρεμιέρα της θεατρικής του ύπαρξης στις 19 Αυγούστου του 1961.

Στους Φιλίππους τα επετειακά «Μικρά Διονύσια» θα παρασταθούν την ερχόμενη Πέμπτη 21 και Παρασκευή 22 Ιουλίου ενώ για την Επίδαυρο (μετά τη ματαίωση της πρεμιέρας τους εκεί) ορίστηκαν νέες ημερομηνίες, στις 12 και 13 Αυγούστου.




















Πηγή: AΠΕ - ΜΠΕ