Ο Δημοσθένης Κοκκινίδης ξετυλίγει «λησμονημένα ρολά» στο Μουσείο Μπενάκη

Ο Δημοσθένης Κοκκινίδης ξετυλίγει «λησμονημένα ρολά» στο Μουσείο Μπενάκη

Σαράντα έργα της περιόδου 1952-1974 του γνωστού ζωγράφου και τέως πρύτανη της ΑΣΚΤ εκτίθενται μέχρι το τέλος του μήνα στο κτίριο του μουσείου στην οδό Πειραιώς.

Η γνωριμία του ελληνικού κοινού με το έργο του Δημοσθένη Κοκκινίδη είναι αποσπασματική. Κι αυτό παρά το γεγονός ότι ο ζωγράφος δεν απουσίασε ποτέ για μεγάλο διάστημα από την Ελλάδα –σε αντίθεση με πολλούς σύγχρονούς του εικαστικούς επέλεξε να ζήσει και να εργαστεί εδώ.

Άρα που οφείλονται τα «κενά» στη γνώση μας για τον Κοκκινίδη; Στην έμφυτη σεμνότητά του πιθανώς. Στην άρνησή του να ταυτιστεί με κάποια από τα κυρίαρχα ρεύματα της λεγόμενης πρωτοπορίας, σίγουρα. Και, πολύ σημαντικό, στο γεγονός πως επί χρόνια μοιράζονταν τις καλλιτεχνικές ανησυχίες του αλλά τα φώτα της δημοσιότητα της με την σύντροφό του ζωγράφο Πέπη Σβορώνου.

Η φετινή έκθεση «Λησμονημένα ρολά ζωγραφικής» του εικαστικού στο Μουσείο Μπενάκη της οδού Πειραιώς είναι λοιπόν μια ευκαιρία για να ανακαλύψουμε λιγότερο γνωστές πτυχές του έργου του.

Τι περιλαμβάνει; Πρόκειται για 40 ζωγραφικά έργα της περιόδου 1952-1974 και προέρχονται από διαφορετικές θεματικές ενότητες: 14 έργα από την περίοδο των σπουδών του, 6 έργα από τις «Συνοικίες», ένα από το «Βιετνάμ» και 18 από τη «Χούντα». Εξαίρεση ως προς το χρονολογικό πλαίσιο της έκθεσης αποτελεί ένα έργο του 1989 από τη σειρά «Οδύσσεια».

Σπουδαστικά (1952-1958)
Συνολικά βρέθηκαν σε ρολά 30 σπουδές με χρώμα (28 σε καμβά, 2 σε χαρτί) από τις οποίες ο Δημοσθένης Κοκκινίδης θεωρεί ότι μόνον οι 14 «ίσως παρουσιάζουν κάποιο ενδιαφέρον» για να εκτεθούν, ενώ τα υπόλοιπα έργα παραμένουν προς το παρόν ατελάρωτα και  παρουσιάζονται σε προθήκη. Η περίπτωση να βρεθούν έργα από τα φοιτητικά χρόνια ενός καλλιτέχνη μπορεί να θεωρηθεί σπάνια, αφού ό,τι έχει δημιουργηθεί υπό ακαδημαϊκή σκέπη συνήθως καταστρέφεται ή καταχωνιάζεται στο πέρασμα του χρόνου.

Συνοικίες
Η αποτύπωση των προσφυγικών αποτελεί θεματικά την πρώτη ζωγραφική περίοδο του Κοκκινίδη: μια βιωματική αφήγηση της προπολεμικής Ελλάδας, που την ξεκινά περίπου το 1958, όταν τελειώνει την ΑΣΚΤ, και την κλείνει στα μέσα της δεκαετίας του ’60. Η ενότητα «Συνοικίες», ή αλλιώς «Γειτονιές», απεικονίζει τα προσφυγικά, δηλαδή τα καταλύματα που χτίστηκαν πρόχειρα για να στεγάσουν τους ξεριζωμένους Έλληνες της Μικράς Ασίας. Τα προσφυγικά αποτελούν παιδική ανάμνηση και βίωμα του καλλιτέχνη, ο οποίος μεγάλωσε και έζησε σε ένα από αυτά έως τις αρχές της Κατοχής. Τα εκτειθέμενα έργα προέρχονται από την τελευταία περίοδο των «Συνοικιών», 1963-1964, με εξαίρεση μια αφηρημένη σύνθεση του 1960.

Βιετνάμ
Παράλληλα με την τελευταία ενότητα απεικόνισης των προσφυγικών συνοικιών, το ενδιαφέρον του Κοκκινίδη στρέφεται σε έντονα φορτισμένα πολιτικά γεγονότα, με εγχώριο αλλά και διεθνή κοινωνικό αντίκτυπο, όπως είναι η αμερικανική εισβολή στο Βιετνάμ.

Χούντα
Η πλειονότητα των έργων από τα Λησμονημένα Ρολά αφορά την επταετία της Χούντας, η οποία αποτελεί και ζωγραφικά για τον Κοκκινίδη μια ξεχωριστή περίοδο. Το κυρίαρχο στοιχείο στα έργα της περιόδου της Χούντας είναι η φίμωση της ελεύθερης έκφρασης. Στο επίκεντρο της ζωγραφικής του, ο άνθρωπος που υποφέρει από το απάνθρωπο πολιτικό καθεστώς. Οι ρεαλιστικές και ταυτόχρονα απόκοσμες φιγούρες λειτουργούν ως κοινωνοί του μηνύματος: οι κριτές, οι κρινόμενοι-διωκόμενοι και οι μητέρες-σύζυγοι αντιστοιχούν σε «Δικαστές», «Ταυτότητες» και «Μητρότητες», τις ζωγραφικές υποενότητες του κεντρικού θέματος που είναι η δικτατορία.

Οδύσσεια
Η «Οδύσσεια» αποτελεί μια θεματική ενταγμένη στις «Θάλασσες», που ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’80, αλλά στη συνέχεια ακολούθησε αυτόνομη πορεία ως ενότητα. Με τις «Θάλασσες» ξεκινά η πολιτικά αποστασιοποιημένη πλέον πορεία του Κοκκινίδη. Η ανθρώπινη μορφή εξακολουθεί να έχει βαρύτητα στη ζωγραφική του αλλά βρίσκεται εφεξής σε άμεση συνάρτηση με τη φύση.

Την επιμέλεια της έκθεσης έχει ο Κωνσταντίνος Φιολάκης σε συνεργασία με το Δημοσθένη Κοκκινίδη, τον συντονισμό η Ιωάννα Μωραΐτη, υπεύθυνη του Αρχείου της Πινακοθήκης Γκίκα, και τον σχεδιασμό η Ελευθερία Γκούφα, συντηρήτρια του Μουσείου Μπενάκη.Η έκθεση συνοδεύεται από κατάλογο με πρόλογο του Άγγελου Δεληβορριά, εισαγωγή τού Δημοσθένη Κοκκινίδη και κείμενο του επιμελητή Κωνσταντίνου Φιολάκη.

Δημοσθένης Κοκκινίδης -Λησμονημένα ρολά ζωγραφικής, Μουσείο Μπενάκη, Πειραιώς 138 & Ανδρονίκου, Αθήνα , 210 3453111, http://www.benaki.gr/. Διάρκεια έκθεσης: Έως 31 Ιανουαρίου. Ωράριο λειτουργίας: Πέμπτη, Κυριακή 10:00 – 18:00, Παρασκευή, Σάββατο 10:00 – 22:00. Είσοδος: 2,5 - 5 ευρώ

Ο Δημοσθένης Κοκκινίδης θα ξεναγήσει ο ίδιος τους επισκέπτες στις 10, 17 & 31 Ιανουαρίου, ώρα 11:00

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο