Tο χαμένο στοίχημα της ΝΕΡΙΤ

Tο χαμένο στοίχημα της ΝΕΡΙΤ

Μερικές σκέψεις για την αποτυχία ενός ενδιαφέροντος πειράματος από τον Θανάση Γεωργακόπουλο

Η κατάσταση που επικράτησε μετά το «μαύρο»  και καθόλο το μεταβατικό διάστημα ήταν χαοτική. Ταυτόχρονα ο κ. Σαμαράς βρέθηκε με την καυτή πατάτα που ο ίδιος είχε «ψήσει» στα χέρια και προσπαθούσε να την πετάξει σε όποιον μπορούσε. Έτσι εξηγούνται, άλλωστε, και οι υποχωρήσεις του. Το χάος, λοιπόν, σ’ εκείνη τη φάση δεν μπορούσε να «τιθασευθεί» άνωθεν. Η τύχη του μεταβατικού φορέα και της ΝΕΡΙΤ, μέσα στο χάος και την απόσυρση, εξαρτιόταν, σχεδόν, αποκλειστικά από τους ανθρώπους που είχαν τη σχετική ευθύνη και από όσους/ες βρίσκονταν μέσα στο φορέα-πρόβλημα. Εφόσον έτσι είχαν τα πράγματα, λοιπόν, για να υπερπηδηθούν οι άπειρες δυσκολίες και να υπάρξει θετική εξέλιξη, χρειάζονταν άνθρωποι με όραμα, σχέδιο, αποφασιστικότητα, ακεραιότητα, ανεξαρτησία, υγιή βολονταρισμό, αξιοκρατική λογική, πνεύμα δημόσιας αποστολής, και ικανότητα έμπνευσης και ομαδικής δουλειάς.

Δυστυχώς σ’ αυτό ακριβώς το σημείο που κρινόταν η τύχη του ατύχησε και ο μεταβατικός και ο νέος φορέας, καθώς σε «ισχυρό άνδρα» αναδείχθηκε ο κ. Β. Θωμόπουλος. Στην αρχή ως επικεφαλής των τηλεοπτικών ειδήσεων, στη συνέχεια της τηλεόρασης συνολικά και, τέλος, σε οιωνεί πρόεδρο της εταιρίας, με την αναβάθμισή του σε Γενικό Διευθυντή Περιεχομένου.

Ο Β. Θωμόπουλος, μη διαθέτοντας, σχεδόν, κανένα από τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά,  κατόρθωσε να σύρει στην απαξίωση το σύνολο της ΝΕΡΙΤ, καθώς όλα επισκιάσθηκαν από την πολιτεία του στο τηλεοπτικό της σκέλος: ειδήσεις και ενημέρωση αδιάφορη και –ιδιαίτερα σε δεύτερη φάση- απροκάλυπτα φιλοκυβερνητική (αποκορύφωμα το κόψιμο της ομιλίας Τσίπρα στη Θεσσαλονίκη και η προεκλογική συνέντευξη Σαμαρά), αδυναμία ουσιαστικής ενασχόλησης με το πρόγραμμα αλλά παρ’ όλα αυτά ανάληψη και εμμονή στη σχετική ευθύνη, επιλογές προσώπων στη λογική «μικρομεσαίων» ιδιωτικών καναλιών, αντίδραση για οτιδήποτε προερχόταν ή θύμιζε την ΕΡΤ, μπλοκάρισμα των συνολικών λειτουργιών της εταιρίας και ιδιαίτερα όσων τομέων δεν ήλεγχε (π.χ. ραδιοφωνία), συγκεντρωτική και αυταρχική (προς τους υφισταμένους) λειτουργία κ.ο.κ.

Το κυριότερο ήταν πως αντιδρούσε ή υπονόμευε οτιδήποτε ξεπερνούσε τα δικά του ποιοτικά standards και πεπερασμένα όρια. Για παράδειγμα, στη ραδιοφωνία, έδωσε μάχη για να μη βγουν στον αέρα τα ραδιόφωνα, την οποία μπορεί να έχασε, αλλά κατάφερε να καθυστερήσει την ουσιαστική λειτουργία τους ενώ συνεχώς έβαζε τρικλοποδιές. Ή στο τηλεοπτικό πρόγραμμα, όπου μπορεί με βάση τον αρχικό προγραμματισμό με ευθύνη άλλων (Κ. Ευαγγελάκου και Τ. Σαμαντά) να υπήρξαν εξαιρετικές ξένες τηλεοπτικές σειρές (μερικές ήδη από την περίοδο του Κ. Σπυρόπουλου ως διευθυντή Τηλεόρασης) και ορισμένες ενδιαφέρουσες ελληνικές παραγωγές, οι οποίες όμως, τελικώς, δεν προωθήθηκαν και δεν προβλήθηκαν όπως θα έπρεπε, επειδή δεν ήταν δικές του επιλογές.  Του αρκούσαν οι ασπρόμαυρες ελληνικές ταινίες τρίτης διαλογής (!), καθώς υποστήριζε πως έδιναν ισχυρό lead in στο τηλ. δελτίο των 6 μ.μ. που έγινε κεντρικό (!) αφού το παραδοσιακό δελτίο των 9 μ.μ. με την κατάργηση του....παραχωρήθηκε στους ανταγωνιστές.

Πάνω απ’ όλα βέβαια το πρόβλημα ήταν πως οτιδήποτε θετικό γινόταν στη ΝΕΡΙΤ, όπως στους δύο τομείς που προαναφέραμε, επισκιαζόταν από τα «φάλτσα» στην τηλεοπτική ενημέρωση για τα οποία είχε την αποκλειστική ευθύνη.

Το άλλο μοιραίο πρόσωπο για τη ΝΕΡΙΤ ήταν ο Γ. Προκοπάκης, ο οποίος, ενώ ξεκίνησε ελπιδοφόρα, έκανε στροφή 180 μοιρών και στο δεύτερο μισό της θητείας του ως Διευθύνοντος Συμβούλου «σφιχταγγαλιάστηκε» με τον Β. Θωμόπουλο, αποστασιοποιήθηκε και επιτέθηκε στα άλλα δύο εκτελεστικά μέλη του Δ.Σ., την Κ. Ευαγγελάκου και το Θ. Καρούνο, με τα οποία έως τότε λειτουργούσε σαν «τρόϊκα». Έτσι ανέδειξε Γενικό Διευθυντή το Β. Θωμόπουλο με φωτογραφική προκήρυξη, πράγμα που αποτέλεσε την έναρξη της παράκαμψης των αυστηρών όρων που είχαν τεθεί για η στελέχωση της εταιρίας. Στη συνέχεια –σε συνεργασία με το Β. Θωμόπουλο- δυναμίτισε τις διαδικασίες των εκτός ΑΣΕΠ προσλήψεων, φαλκιδεύοντας τις πρόνοιες και τις ρήτρες των σχετικών προκηρύξεων. Μπορεί οι περισσότερες εκτός ΑΣΕΠ προσλήψεις να έγιναν μετά την αποπομπή Προκοπάκη από την προεδρία της ΝΕΡΙΤ και να υπάρχουν ευθύνες και μετέπειτα[1], όμως, οι βάσεις για τη φαλκίδευση των διαδικασιών ετέθησαν επί των δικών του ημερών. Και το κόστος στην αξιοπιστία του νέου φορέα ήταν, προφανώς, μεγάλο.

Η χαοτική κατάσταση την οποία προαναφέραμε και η αρχική αποφυγή άμεσης εμπλοκής στα δρώμενα στη ΝΕΡΙΤ από το πρωθυπουργικό επιτελείο, δεν έμελλε να διαρκέσει για πολύ. Το κρίσιμο σημείο ήταν οι ευρωεκλογές του Μαϊου του 2014. Είχε προηγηθεί η αποχώρηση από το ρόλο του εποπτεύοντος υπουργού του Π. Καψή, η αποπομπή Προκοπάκη και η αντικατάσταση από τον Α. Μακρυδημήτρη, καθώς και η παραίτηση της Κ. Ευαγγελάκου.

Μετά τις ευρωεκλογές, στο πλαίσιο της ευρύτερης λαϊκιστικής στροφής του κ. Σαμαρά, από τη μια ανέλαβε την αρμοδιότητα εποπτείας της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης η Σ. Βούλτεψη κι από την άλλη, ενόψει των επικείμενων πολιτικών εξελίξεων, φαίνεται πως αποφασίσθηκε να ενισχυθεί η «παρεμβατικότητα» και ο έλεγχος της ΝΕΡΙΤ.

Το πρώτο χτύπημα ήρθε με την τροπολογία του Αυγούστου με την οποία άλλαξε ο τρόπος επιλογής του Εποπτικού Συμβουλίου της, το οποίο σύμφωνα με τον ιδρυτικό της νόμο της ΝΕΡΙΤ ήταν ο θεσμός και η δικλείδα ασφαλείας για την ανεξαρτησία της. Με το πρόσχημα του περίπλοκου της σχετικής διαδικασίας, προκρίθηκε η επιλογή του Εποπτικού Συμβουλίου με απλή πλειοψηφία της Διάσκεψης των Προέδρων της Βουλής.

Η τροπολογία αντιμετώπισε σφοδρή κριτική από την EBU ενώ καταδικάσθηκε από φορείς, αναλυτές κ.ά. και σε πολιτικό επίπεδο από μεμονωμένα στελέχη του ΠΑΣΟΚ, το Ποτάμι  αλλά και τον [αντιπολιτευτικό] ΣΥΡΙΖΑ.[2] Η κριτική, βέβαια, δεν εμπόδισε την υπερψήφισή της. Αυτό ήταν και η επίσημη έναρξη του «ξηλώματος του πουλόβερ» της ΝΕΡΙΤ.

Το επόμενο χτύπημα δεν άργησε. Ο Β. Θωμόπουλος, με βάση τη σχέση του με παλαιοκομματικά πελατειακά δίκτυα απέκτησε «αρμοδιότητα επικοινωνίας» με τη νέα αρμόδια υπουργό κ. Βούλτεψη. Είναι αυτή η επικοινωνία που οδήγησε την κ. Βούλτεψη να διατυπώσει την «ιστορική φράση», «προτιμώ να μιλώ με τη γάτα του Θωμόπουλου παρά με τη διοίκηση της ΝΕΡΙΤ» (!) Η ...επικοινωνία αυτή οδήγησε στο κόψιμο της ομιλίας Τσίπρα στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, πράγμα που ξεσήκωσε θύελλα αντιδράσεων και συνεισέφερε στη ....μυθοποίηση του προγράμματος της Θεσσαλονίκης. Η απροκάλυπτα λογοκριτική επιλογή είχε ως αποτέλεσμα την παραίτηση του προέδρου του ΔΣ της ΝΕΡΙΤ Α. Μακρυδημήτρη και του αναπληρωτή του Ρ. Μορώνη, με καταγγελίες για πολιτική παρέμβαση και το ρόλο Βούλτεψη και. Θωμόπουλου. Προφανώς η εκ νέου απαξίωση της Δημόσιας Ραδιοτηλεόρασης «χτύπησε κόκκινο».

Μετά κι απ’ αυτό το επεισόδιο ήταν προφανές πως δεν υπήρχε, πλέον, δρόμος επιστροφής. Το νέο κρούσμα με τη γελοία συνέντευξη Σαμαρά κατά τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου ήρθε απλώς να επιβεβαιώσει το πλειοψηφικό συμπέρασμα της κοινής γνώμης για την ασφυκτικά ελεγχόμενη τηλεοπτική ενημέρωση της ΝΕΡΙΤ.

Συμπέρασμα που απέκτησε κωμικοτραγικές διαστάσεις τη μετεκλογική περίοδο, όταν στο πλαίσιο ενός γνήσιου και απροκάλυπτου χαμαιλεοντισμού η τηλεπτική ενημέρωση της ΝΕΡΙΤ έγινε πιο συριζική κι απ’ αυτή της ert open, πριν καν υπάρξει οποιαδήποτε διοικητική ή διευθυντική αλλαγή.

Όσα συνέβησαν αυτή την περίοδο επιβεβαιώνουν απόλυτα αυτό που προαναφέραμε, πως, δηλαδή, οτιδήποτε θετικό και να γινόταν στη ΝΕΡΙΤ (π.χ. τμήμα του τηλεοπτικού προγράμματος, ραδιοφωνία κ.ά) επισκιαζόταν από τα «φάλτσα» στην τηλεοπτική ενημέρωση.

Όμως, η μόνη περίπτωση να είχε τύχη η ΝΕΡΙΤ θα ήταν αν επιδείκνυε πνεύμα ανεξαρτησίας. Αυτό θα ήταν μια τομή στην πολύπαθη ιστορία της Ελληνικής Δημόσιας Ραδιοτηλεόρασης που χαρακτηρίζεται σε όλη της την πορεία από ασφυκτικό «ομφάλιο λώρο» με την εκάστοτε κυβέρνηση, δέσμια, ίσως, των συνθηκών γέννησης: της μεν ραδιοφωνίας εν μέσω της δικτατορίας Μεταξά, της, δε, τηλεόρασης μεσούσης της επτάχρονης δικτατορίας. Από τη στιγμή που αυτό, τελικά, δεν έγινε για τους λόγους που προαναφέραμε, το στοίχημα χάθηκε.

[1] Υπήρξαν, βέβαια, προσπάθειες διορθώσεων σ’ αυτή τη δεύτερη φάση, κυρίως, όμως,  λόγω των εσωτερικών αντιδράσεων, αφού η ΕΣΗΕΑ δεν παρενέβη σε καμμία φάση των διαδικασιών, δέσμια του «επαναστατικού της δόγματος» (!!).

[2] Το περιεχόμενο της κριτικής ήταν πως μ’ αυτό τον τρόπο προωθείται ο κυβερνητικός έλεγχος του Εποπτικού Συμβουλίου. Κι έχει, βέβαια, ενδιαφέρον η σχέση της κυβερνητικής πράξης του ΣΥΡΙΖΑ, μ’ αυτά που έλεγε επί του θέματος ως αντιπολίτευση λίγους μήνες πριν.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο