Με πόλη βγαλμένη από... θρίλερ μοιάζει το Πεκίνο, αφού η ατμοσφαιρική ρύπανση έχει κρύψει κυριολεκτικά την κινεζική πρωτεύουσα, δίνοντας με τον πιο γλαφυρό τρόπο τα σημάδια της περίφημης «ανάπτυξης». Τη χθεσινή μέρα η ατμοσφαιρική ρύπανση ήταν 45-50 φορές πάνω από τα όρια ασφαλείας, με αποτέλεσμα οι κάτοικοι της πόλης των 20 εκατομμυρίων να καλούνται να παραμείνουν στα σπίτια τους.

Σύμφωνα με στοιχεία του Δημοτικού Κέντρου Περιβαλλοντικού Ελέγχου του Πεκίνου, η συγκέντρωση μικροσωματιδίων σε ορισμένα σημεία ήταν πάνω από 700 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO) να έχει θέσει ως όριο ασφαλείας τα 25 μικρογραμμάρια!

Βιομηχανοποίηση και απουσία μέτρων

Η καύση του άνθρακα, απόρροια της βιομηχανοποίησης των κινεζικών αστικών κέντρων, η αύξηση του αριθμού των αυτοκινήτων και η ελλιπής νομοθεσία για την προστασία του περιβάλλοντος δημιουργούν ένα τρομακτικό σκηνικό τη χειμερινή περίοδο, εξαιτίας και των αναγκών για θέρμανση.

Το νέφος αιθαλομίχλης πνίγει κυριολεκτικά την αχανή πόλη, όμως, μέχρι τώρα οι πολιτικά υπεύθυνοι δεν έχουν προχωρήσει σε καμία ουσιαστική ενέργεια για την αποτροπή του φαινομένου. Παρά το γεγονός ότι το Πεκίνο έχει θέσει στόχο για την αύξηση της παραγωγής ενέργειας από μη ορυκτές πηγές, παραμένει ο νο. 1 παγκόσμιος παραγωγός και καταναλωτής άνθρακα.

Τον περασμένο μήνα, ο Ζάο Χουαλίν, υπουργός Περιβαλλοντικής Προστασίας και Πρόληψης και Ελέγχου της Ρύπανσης ανέφερε ότι το 70% των κινεζικών πόλεων αδυνατεί να προσαρμοστεί στα ατμοσφαιρικά μέτρα που προώθησε η κινεζική κυβέρνηση.

Κοινωνική κατακραυγή και δραματικές συνέπειες

Όπως γράφουν οι New York Times, οι μέρες που το Πεκίνο έχει από πάνω του καθαρό ουρανό είναι πλέον σπάνιες.

Η διογκωση του προβλήματος έχει οδηγήσει σε αντιδράσεις των πολιτών τα τελευταία χρόνια και κυρίως σε πίεση προς τις αρχές στο να δημοσιοποιούν αριθμητικά δεδομένα. Είναι ενδεικτικό ότι ομάδα «πράσινων» ακτιβιστών πήρε την κατάσταση στα χέρια της το 2011, όταν άρχισε η ίδια να κάνει μετρήσεις.

Την περσινή χρονιά κινέζοι μπλόγκερς εξέφρασαν οργή, όταν διαπίστωσαν ότι οι ηγέτες τους χρησιμοποιούσαν εξελιγμένα φίλτρα αέρα, αφήνοντας χωρίς πληροφόρηση τους πολίτες, για τους πραγματικούς κινδύνους της ρύπανσης. Αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμα και κρατικά μέσα (!) κατηγόρησαν την κυβέρνηση ότι αποκρύπτει το πραγματικό μέγεθος του προβλήματος. Παρ' όλα αυτά, οι κινέζοι πολίτες δεν ανησυχούν όσο θα έπρεπε, αφού η ρύπανση μοιάζει για πολλούς ως μια «απόμακρη απειλή», γράφουν οι New York Times.

Τα πράγματα όμως δεν είναι τόσο απλά, όπως καταδεικνύουν δύο έρευνες. Η ιατρική επιθεώρηση Lancet κάνει λόγο για 3,2 εκατ. πρόωρους θανάτους παγκοσμίως, εξαιτίας της ρύπανσης, με τους περισσότερους από αυτούς να σημειώνονται στην Κίνα αλλά και σε άλλες ασιατικές χώρες. Παράλληλα, έρευνα της Greenpeace της ανατολικής Ασίας υπολόγισε ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση ήταν η αιτία 8.572 πρόωρων θανάτων σε τέσσερις κινεζικές μεγαλουπόλεις.

Πόσο κόστισαν οι θάνατοι αυτοί; 1,08 δισ. δολάρια το 2012. Η κατακραυγή φαίνεται πως έπιασε τόπο, αφού πλέον, ωριαία δελτία για την ατμόσφαιρα είναι διαθέσιμα για περισσότερες από 70 πόλεις. Η καταγραφή, φυσικά, δεν λύνει το πρόβλημα, παρά μόνο το επισημαίνει. Η ατμοσφαιρική ρύπανση στην Κίνα είναι η πιο τρανή απόδειξη ενός αδηφάγου καπιταλιστικού καθεστώτος, που θέτει την παραγωγή και την κατανάλωση υπεράνω όλων, ακόμα και της δημόσιας υγείας.

Όλα αυτά, φυσικά, δεν φαίνονται μακρινά στην Ελλάδα, αφού κι εμείς έχουμε τη... δική μας ομίχλη, αποτέλεσμα όχι κάποιου παραγωγικού «οργασμού», αλλά μάς στρεβλής πολιτικής με γνώμονα την απεγνωσμένη προσπάθεια συγκέντρωσης εσόδων, από μία βασική ανάγκη των πολιτών, που πλέον έχει γίνει πολυτέλεια.

Βαγγέλης Βιτζηλαίος