Le Monde: Η πολιτική επιβίωση του Ροχανί συνδέεται με την πυρηνική συμφωνία

Le Monde: Η πολιτική επιβίωση του Ροχανί συνδέεται με την πυρηνική συμφωνία

Στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής, το συντηρητικό στρατόπεδο διάκειται εχθρικά απέναντι σε οποιαδήποτε συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα. 

Στην εσωτερική πολιτική, είναι εχθρικό απέναντι στις μεταρρυθμίσεις. Νοιώθοντας έτσι όλο και μεγαλύτερη ασφυξία, ο ιρανός πρόεδρος αποφάσισε να σπάσει τη σιωπή που τήρησε όλο το φθινόπωρο και να περάσει στην επίθεση. Πολλαπλασιάζει έτσι τις αυστηρές δηλώσεις εναντίον των αντιπάλων του και ετοιμάζεται να ανακαταλάβει τον έλεγχο του κοινοβουλίου, που κυριαρχείται σήμερα από τους συντηρητικούς.

Η τελευταία εκδήλωση της αποφασιστικότητας του προέδρου Ροχανί να κερδίσει το χαμένο έδαφος ήταν η συνάντηση 200 προσωπικοτήτων του μεταρρυθμιστικού στρατοπέδου, την περασμένη Πέμπτη, στην Τεχεράνη. 

«Δεν θέλουμε την πλειοψηφία των εδρών του κοινοβουλίου», είπε ο Μοσταφά Καβαμπεκιάν, επικεφαλής του κινήματος Mardomsalari («δημοκρατία» στα περσικά), αναφερόμενος στις εκλογές του Μαρτίου του 2016. «Θέλουμε και τις 290 έδρες».

Από τη συνάντηση, που ονομάστηκε «Γενική συνέλευση των μεταρρυθμιστών», έλειπαν τόσο ο πρώην πρόεδρος Αλί Χασεμί Ραφσαντζανί όσο και ο διάδοχός του, ο Μοχάμαντ Χαταμί. Έστειλαν όμως ο καθένας από ένα μήνυμα. Ο πρώτος κάλεσε τους ηγέτες της ισλαμικής δημοκρατίας να αποφύγουν μεθόδους που περιορίζουν το δικαίωμα του λαού στην επιλογή. Ο δεύτερος κάλεσε τους μεταρρυθμιστές να ενώσουν τις δυνάμεις τους.

Η συνάντηση αυτή, που ήταν απαγορευμένη από τότε που είχε επανεκλεγεί πρόεδρος ο υπερσυντηρητικός Μαχμούντ Αχμαντινεζάντ, τον Ιούνιο του 2009, έτυχε αυτή τη φορά της έγκρισης του υπουργείου Εσωτερικών. Αυτό σημαίνει ότι ο πρόεδρος Ροχανί θέλει να δώσει ένα βήμα και ένα μεγαλύτερο περιθώριο κινήσεων στους υποστηρικτές του.

«Σεβασμός της λαϊκής βούλησης»: η φράση αυτή βρισκόταν ήδη στον πυρήνα των δηλώσεων του προέδρου στις 4 Ιανουαρίου, όταν αναφέρθηκε στη δυνατότητα που δίνει το Σύνταγμα να οργανώνονται δημοψηφίσματα για κρίσιμα θέματα, ώστε να παρακάμπτεται η νομοθετική εξουσία. «Να ζητείται η άποψη του λαού, με ευθύ τρόπο, τουλάχιστον μια φορά, για ένα ευαίσθητο ζήτημα όπου δεν υπάρχει ομοφωνία», τόνισε ο Ροχανί στην πρώτη διάσκεψη για την ιρανική οικονομία που έγινε πρόσφατα στην Τεχεράνη.

Ο ιρανός πρόεδρος αναφέρθηκε στη συνέχεια στην οικονομική κατάσταση της χώρας και στις διαπραγματεύσεις με την ομάδα «5+1» για το πυρηνικό της πρόγραμμα. «Η χώρα δεν μπορεί να αναπτυχθεί με σταθερό τρόπο όταν είναι απομονωμένη», υπογράμμισε. Εκείνη την ημέρα άφησε για πρώτη φορά να εννοηθεί ότι μπορεί να οργανωθεί ένα δημοψήφισμα γι' αυτό το ζήτημα, κάνοντας διάκριση ανάμεσα στα ιδεώδη της ισλαμικής δημοκρατίας και τη συνέχιση του πυρηνικού προγράμματος.

Για τον ιρανό οικονομολόγο και πολιτικό αναλυτή Σαΐντ Λεϊλάζ, είναι σαφές ότι ο Ροχανί άλλαξε στάση και ύψωσε τους τόνους. «Η οικονομία σημειώνει σαφή επιδείνωση», λέει στη Le Monde αυτός ο οικονομολόγος, που ζει στην Τεχεράνη. «Η απότομη πτώση της τιμής του πετρελαίου επηρέασε άμεσα στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων».

Το πετρέλαιο, που η τιμή του έχει μειωθεί κατά 60% από τον Ιούνιο του 2014, αποτελεί την πρώτη πηγή εσόδων της χώρας και το ένα τρίτο του ετήσιου προϋπολογισμού της. Εξαιτίας των διεθνών κυρώσεων, η χώρα είδε να μειώνονται οι πωλήσεις της από 2,1 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα το 2011 σε 1,1 εκατομμύρια σήμερα. 

Για τον Λεϊλάζ, «ο Ροχανί δεν έχει πια υπομονή. Θέλει να υπάρχει ομοφωνία σε όλους τους τομείς και σε όλα τα πολιτικά στρώματα».

Η απόφασή του να προκηρύξει δημοψήφισμα προκάλεσε τη μήνι των συντηρητικών, που τον κάλεσαν να δώσει τέλος στις διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα. Αλλά και ο θρησκευτικός ηγέτης Αλί Χαμενεϊ ζήτησε από την κυβέρνηση να επικεντρωθεί στις διαπραγματεύσεις και να προσπαθήσει να εξουδετερώσει τις κυρώσεις. 

«Ο εχθρός δεν θέλει προς το παρόν να υπονομεύσει τις αρχές μας», τόνισε. «Αν όμως υποχωρήσουμε, θα το κάνει».

Η πραγματοποίηση δημοψηφίσματος χρειάζεται την έγκριση των δύο τρίτων των βουλευτών, κάτι που σήμερα θεωρείται αδύνατο. 

Περισσότερο από ποτέ, η πολιτική επιβίωση του Ροχανί συνδέεται άμεσα με μια πυρηνική συμφωνία με τους Δυτικούς.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο