Επιμέλεια: Βαγγέλης Βιτζηλαίος

Η επιτυχής επιχείρηση εξόντωσης του Οσάμα μπιν Λάντεν, αναμφίβολα είναι πολιτικό σημείο αναφοράς για τις Ηνωμένες Πολιτείες και για τον Μπαράκ Ομπάμα, αλλά κανείς δεν μπορεί να πει το θα επιφυλάξει για την Αλ Κάιντα, για την οποία ήταν σίγουρα ένα μεγάλο χτύπημα. Μετά από αυτήν την εξέλιξη, ο αμερικανός πρόεδρος βλέπει να ανοίγει διάπλατα ο δρόμος για μία επανεκλογή στις εκλογές του 2012, με δεδομένο ότι οι επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου αποτελούν μεγάλη πληγή για τους πολίτες των ΗΠΑ. Οι συγκεντρώσεις των εκστασιασμένων Αμερικανών έξω από τον Λευκό Οίκο, μετά το άκουσμα της είδησης, ήταν ενδεικτική.

Ερωτηματικά προκύπτουν για το τι μέλλει γενέσθαι με την αλ Κάιντα, αφού πολλοί μίλησαν για "το τέλος της τρομοκρατίας". Φυσικά, πολλοί θεωρούν ότι ο θάνατος του ηγέτη της, δεν επηρεάζει τη λειτουργία της τρομοκρατικής οργάνωσης, αφού με το πέρασμα 10 ετών, από την 11η Σεπτεμβρίου, αυτή έχει αλλάξει αφού έχει επεκταθεί μέσω των δικτύων της σε πολλαπλά κέντρα. Από την ιεραρχία της κεντρικής διοίκησης, η οργάνωση του δικτύου έγινε πιο χαλαρή και άμορφη. Η αλ Κάιντα χρησιμοποιεί εδώ και χρόνια ένα μοντέλο "franchise", αφού ο καθένας μπορεί να συμμετάσχει στις επιθέσεις της, στα πλαίσια του σκεπτικού "ένας άνθρωπος, μία βόμβα".

Παράλληλα, δεν μπορεί να υπάρξει ασφαλής πρόβλεψη για το αν ο αιγύπτιος Αϊμάν αλ Ζαουαχίρι (φωτό), διάδοχος του μπιν Λάντεν θα μπορέσει να διαχειριστεί τις "υποθέσεις" της οργάνωσης. Ήδη πάντως, τα παρακλάδια του δικτύου, όπως για πράδειγμα στην αραβική χερσόνησο, δείχνουν να λειτουργούν σχετικά αυτόνομα.

Ενδεχομένως, ο ρόλος του μπιν Λάντεν, ως ηγετική μορφή να είχε επιτελεστεί προ πολλού. Γι' αυτό και το πιο πιθανό είναι να έχουν αναδειχθεί ήδη κάποιες άλλες ηγετικές φιγούρες και γι' αυτόν το λόγο, η απώλεια του Οσάμα Μπιν Λάντεν να είναι πλήγμα σε συμβολικό επίπεδο και όχι σε επιχειρησιακό.

Από εκεί και πέρα, φόβοι για ενδεχόμενα αντίποινα εκ μέρους της οργάνωσης υπάρχουν, όπως δείχνουν και οι ταξιδιωτικές οδηγίες και οι προειδοποιήσεις των ΗΠΑ και όχι μόνο.

Έναν ακόμη παράγοντα ανησυχίας αποτελεί το γεγονός ότι οι αραβικές εξεγέρσεις βρίσκονται σε εξέλιξη. Είναι πολύ πιθανό, η εξτρεμιστική οργάνωση να προσπαθήσει να εκμεταλλευθεί την αστάθεια και το κενό εξουσίας, ώστε να αποκομίσει πολιτικά οφέλη στις αραβικές χώρες, όπως για παράδειγμα στην Αίγυπτο και στην Τυνησία, αν και αυτό το εγχείρημα πλέον είναι αρκετά δύσκολο, λόγω της απουσίας πνευματικής καθοδήγησης από τον ηγέτη μπιν Λάντεν.

Παράλληλα, αβεβαιότητα υπάρχει για την εξέλιξη των ήδη τεταμένων σχέσεων ΗΠΑ-Πακιστάν, αφού φαίνεται πως οι Αμερικανοί πραγματοποίησαν την επιχείρηση εν αγνοία των πακιστανικών αρχών.

Την ίδια ώρα αναμένουμε και το αν η εξόντωση του μπιν Λάντεν θα ασκήσει επιρροή στον πόλεμο στο Αφγανιστάν που έχει φτάσει αισίως στον δέκατο χρόνο του. Ο Μπαράκ Ομπάμα δεν έκανε κάποια αναφορά στη στρατηγική των ΗΠΑ στην περιοχή. Εξάλλου, ο Μπιν Λάντεν εκτελέστηκε στο Πακιστάν και όχι στο Αφγανιστάν και οι Αμερικανοί αξιωματούχοι παραδέχονται ότι λίγα στελέχη της Αλ Κάιντα παραμένουν στην Καμπούλ.

Με άλλα λόγια, ο πόλεμος, που ξεκίνησε με σκοπό την τιμωρία των υπευθύνων της τραγωδίας της 11ης Σεπτεμβρίου, μπορεί να διαρκέσει περισσότερο, με στόχο την εξόντωση των εμπνευστών της επίθεσης.

Σίγουρα πάντως, ο θάνατος του Οσάμα μπιν Λάντεν θα βοηθήσει τις μυστικές υπηρεσίες σε όλο τον κόσμο να βρουν στοιχεία και ίχνη και άλλων ηγετών τρομοκρατικών οργανώσεων, όμως το σίγουρο είναι ότι η αλ Κάιντα, δεν θα χαθεί εν μία νυκτί. Όποιος πιστεύει ότι ο πόλεμος με την τρομοκρατία τέλειωσε είναι τουλάχιστον αφελής.







Πηγές: Al Jazeera, BBC