Τα πάθη της ιταλικής κεντροδεξιάς

Τα πάθη της ιταλικής κεντροδεξιάς

Του Δημήτρη Δεληολάνη

Γιόρτασε πριν λίγες μέρες τα 80 του χρόνια ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι, αλλά η ατμόσφαιρα στο Μέγαρο Γκρατσιόλι, στην καρδιά της Ρώμης, δεν θύμιζε σε τίποτα τις παλιές καλές εποχές, με τα μπούνγκα μπούνγκα και τα ξέφρενα γλέντια μέχρι πρωίας. Μετά την οριστική του καταδίκη, πριν τρία χρόνια, ο Καβαλιέρε έχασε τα πολιτικά του δικαιώματα και παρέμεινε υποχρεωτικά εκτός Κοινοβουλίου, ουσιαστικά  στο περιθώριο της πολιτικής.

Το κόμμα του, που επέστρεψε στην παλιά του ονομασία Forza Italia,  κινείται δημοσκοπικά γύρω στο 10% και υφίσταται συνεχείς διαρροές προς την κυβερνητική πλειοψηφία. Η τελευταία ήταν φέτος το χειμώνα, όταν ο υπόδικος τραπεζίτης Ντένις Βερντίνι, πρώην δεξί χέρι του Μπερλουσκόνι, τον εγκατέλειψε και, μαζί με 13 γερουσιαστές, εντάχτηκε στην κυβερνητική πλειοψηφία του Ματέο Ρέντσι

Για να αντιστρέψει την πτωτική (και μάλλον καταθλιπτική) πορεία του κόμματος του, ο Μπερλουσκόνι θέλησε να περάσει στην αντεπίθεση,  στοιχηματίζοντας σε ένα νέο όνομα: τον οικονομολόγο και μάνατζερ Στέφανο Παρίζι, τον υποψήφιο Δήμαρχο της κεντροδεξιάς στο Μιλάνο που τον Ιούνιο έχασε με ελάχιστη διαφορά. Ο Παρίζι, στις προθέσεις του Καβαλιέρε, θα πρέπει να πάρει τη θέση του, να αναδειχτεί ως ηγέτης του νέου ενιαίου κόμματος της κεντροδεξιάς, που σίγουρα θα αλλάξει πάλι όνομα και δεν θα λέγεται πλέον Forza Italia και που θα έχει ως στόχο να συσπειρώσει τα χίλια δυο κομμάτια στα οποία είναι σήμερα διαιρεμένος ο κεντροδεξιός χώρος.

Το περασμένο Σαββατοκύριακο ο Παρίζι έκανε την παρθενική του εμφάνιση σε διημερίδα στο Μιλάνο, όπου εξέθεσε το πολιτικό του πρόγραμμα. Στην πρώτη θέση βρίσκεται η νεοφιλελεύθερη οικονομική πολιτική, εναρμονισμένη με τις επιταγές της ΕΕ: μείωση του τεράστιου χρέους, ελάχιστο ετήσιο έλλειμμα,  περικοπές στις δημόσιες δαπάνες και μείωση της φορολογίας. Αμέσως μετά, στα θέματα δικαιωμάτων, κανένα άνοιγμα στο σύμφωνο συμβίωσης ομοφυλοφίλων, καθώς και το μεταναστευτικό, με πιο έντονη δραστηριότητα απωθήσεων μεταναστών και προσφύγων στο Κανάλι της Σικελίας.

Αυτό το τελευταίο σημείο ήταν για να προσεγγίζει ο Παρίζι την Λέγκα του Βορρά. Οι αντιδράσεις όμως του ηγέτη της Λέγκας Ματέο Σαλβίνι ήταν πέρα για πέρα αρνητικές. Η Λέγκα του Βορρά από πολύ καιρό έχει μετακινηθεί κοντά στις θέσεις της Μαρίν Λεπέν: χρησιμοποιεί έντονα αντιευρωπαϊκή ρητορεία, υπέβαλε πρόταση για δημοψήφισμα για την παραμονή στην ευρωζώνη και απορρίπτει την πολιτική λιτότητας.

Το πραγματικό αγκάθι όμως είναι άλλο: ο ηγέτης της Λέγκας θεωρεί πως το κόμμα του Μπερλουσκόνι είναι εκείνο που πρέπει να ακολουθήσει τις υποδείξεις του και όχι το αντίθετο. Κι αυτό διότι στις δημοσκοπήσεις η Λέγκα κυμαίνεται από το 14 έως το 18% και είναι το μεγαλύτερο κόμμα του κεντροδεξιού χώρου.

Επίσης αρνητική ήταν και η απάντηση στον Παρίζι του μικρού ακροδεξιού σχήματος Αδελφοί της Ιταλίας. Πρόκειται για κόμμα αποτελούμενο από πρώην υπουργούς του Μπερλουσκόνι (όπως η ηγέτης των Αδελφών Τζόρτζα Μελόνι), που αποφάσισαν να ξαναγυρίσουν στις μετα- φασιστικές ρίζες τους.

Εκεί όμως που τα πράγματα κινδύνευσαν να πάρουν εκρηκτικές διαστάσεις ήταν οι αντιδράσεις εντός του κόμματος του Μπερλουσκόνι. Ο πρόεδρος της κοινοβουλευτικής ομάδας Ρενάτο Μπρουνέτα διεξάγει εδώ και πολλά χρόνια σκληρή μάχη για να διαδώσει και να επικυρώσει την άποψη πως το 2011 ο Μπερλουσκόνι αντικαταστάθηκε στην Πρωθυπουργία από τον τεχνοκράτη Μάριο Μόντι με θεσμικό πραξικόπημα του τότε Προέδρου της Δημοκρατίας Τζόρτζο Ναπολιτάνο. Ο Μπερλουσκόνι, σύμφωνα με τη εκδοχή του Μπρουνέτα, πλήρωσε έτσι την αντίθεση του απέναντι στην πολιτική λιτότητας της Μέρκελ και του Σαρκοζύ. Ενώ στις εκλογές του 2013 η εκδοχή Μπρουνέτα χλευάστηκε ως συνομοσιολογική, ντοκουμέντα και μαρτυρίες που δημοσιεύτηκαν αργότερα, αν δεν την επιβεβαίωσαν πανηγυρικά, σίγουρα την ενίσχυσαν.

Ο στόχος του Μπρουνέτα είναι να αποδώσει στο Forza Italia μια χροιά «αντιμνημονιακής» αμφισβήτησης και να μετακινήσει το κόμμα στο χώρο της λαϊκής και κοινωνικής δεξιάς.  Για να πετύχει το στόχο του αυτό δεν δίστασε να πλέξει πολλάκις το εγκώμιο ακόμη και του Έλληνα Πρωθυπουργού   Αλέξη Τσίπρα. Ο Παρίζι μέσα σε ένα Σαββατοκύριακο κινδύνεψε να του καταστρέψει όλο το οικοδόμημα.             

Αντιθέτως, με μεγάλο ενδιαφέρον παρακολουθούν τις κινήσεις του Παρίζι οι κεντροδεξιοί που συμμετέχουν στην κυβερνητική πλειοψηφία, δηλαδή το μικρό κόμμα Νέα Κεντροδεξιά του Υπουργού Εσωτερικών Αντζελίνο Αλφάνο και η προαναφερθείσα ομάδα γερουσιαστών του Βερντίνι. Θεωρούν πως ο επίδοξος ηγέτης της κεντροδεξιάς δεν λέει πράγματα πολύ διαφορετικά από όσα λέει και όσα κάνει η κυβέρνηση του Ματέο Ρέντσι.

Οι κυβερνητικοί κεντροδεξιοί όμως δύσκολα θα εγκαταλείψουν την τωρινή θέση τους προκειμένου να ακολουθήσουν τον Μπερλουσκόνι στην αντιπολίτευση. Ήδη στο επικείμενο δημοψήφισμα για τις συνταγματικές μεταρρυθμίσεις, οι δυο παρατάξεις βρίσκονται σε αντίθετα μετερίζια.

Όλοι πάντως συμφωνούν πως ο Παρίζι αποτελεί την τελευταία ευκαιρία ώστε να ενοποιηθεί ο κεντροδεξιός χώρος. Σε περίπτωση που αποτύχει, λένε, δεν μένει στο κόμμα του Καβαλιέρε καμία άλλη επιλογή παρά να ακολουθήσει το δικό τους δρόμο:  να συμπαραταχθεί με τον Ματέο Ρέντσι. Ζητούν με άλλα λόγια από τον Μπερλουσκόνι να αποδεχτεί πως το πραγματικό πνευματικό τέκνο του δεν είναι ούτε ο Παρίζι, ούτε ο Μπρουνέτα, αλλά ένας νεαρός πρώην Δήμαρχος από τη Φλωρεντία που λέει και ξελέει με την ίδια ευκολία  και σαγηνεύει με την ίδια άνεση τα πλήθη μέσω μικρής οθόνης.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο