Με τη σκόνη της εν ψυχρώ δολοφονίας του ρώσου πρεσβευτή στην Άγκυρα να κατακάθεται, αναλυτές και πολιτικοί διερευνούν ήδη τις πιθανές προεκτάσεις της αυτής της ειδεχθούς πράξης. Μία δολοφονία η οποία ήρθε μόλις 24 ώρες πριν από τις κρίσιμες τριμερείς διαβουλεύσεις των υπουργών Εξωτερικών της Ρωσίας, της Τουρκίας και του Ιράν για το συριακό ζήτημα.

Ήδη τις πρώτες ώρες από τη δολοφονία και ενώ είχε γίνει γνωστή η ταυτότητα του δράστη, αλλά και τα όσα είχε πει αμέσως μετά την εκτέλεση του διπλωμάτη, τόσο ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, όσο και ο Ρώσος ομόλογός του Βλαντιμίρ Πούτιν έκαναν λόγο για «προβοκάτσια», και διαβεβαίωσαν σε όλους τους τόνους ότι οι διμερείς σχέσεις δεν πρόκειται να οξυνθούν. Μιλώντας στο newpost.gr ο διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων Κωνσταντίνος Φίλης, εκτίμησε πως προσωρινά έστω, οι σχέσεις των Τουρκίας και Ρωσίας θα ενδυναμωθούν. Σε αυτό το πλαίσιο, ο κ. Φίλης υποστήριξε πως «η Τουρκία έχει κάνει μία στροφή στη θέση που είχε απέναντι στο Ισλαμικό Κράτος».

«Ο Ερντογάν ίσως να προσπαθήσει να συνδέσει τον Γκιουλέν με τους τζιχαντιστές»

Μάλιστα εκτίμησε πως ο Ερντογάν ενδεχομένως να προσπαθήσει να συνδέσει το σύστημα του πρώην μέντορά του ιεροκήρυκα Φετούλαχ Γκιουλέν -που ως γνωστόν η Άγκυρα τον κατηγορεί ως ενορχηστρωτή του αποτυχημένου πραξικοπήματος της 14ης Ιουλίου- με τις υπόγειες διασυνδέσεις τούρκων πολιτικών παραγόντων με το Ισλαμικό Κράτος:

Ίσως ο Ερντογάν προσπαθήσει να συνδέσει το παρακρατικό σύστημα του Γκιουλέν  με τις υπόγειες σχέσεις με το Ισλαμικό Κράτος, ενώ είναι γνωστό πως ο ίδιος και ο περίγυρός του φέρουν την ευθύνη για τις επαφές με τους τζιχαντιστές.

Οι συνομιλίες για τη Συρία και η εκλογή Τραμπ

Ως προς το συριακό ζήτημα, ο κ. Φίλης εκτιμά πως η Τουρκία σε σχέση με το παρελθόν πλέον δεν έχει ως βασική της προτεραιότητα την ανατροπή του καθεστώτος Άσαντ, γεγονός που βοηθάει στην περαιτέρω εξομάλυνση των σχέσεων με τη Ρωσία. Σε αυτό το πλαίσιο, δεν αποκλείει εξελίξεις στις συνομιλίες για το Συριακό οι οποίες μέχρι πρότινος φάνταζαν ανατρεπτικές.

Και αυτό γιατί όπως εκτιμάει, η μεταβατική φάση που περνούν οι Ηνωμένες Πολιτείες με την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στην εξουσία, δίνει χρόνο και χώρο στις υπόλοιπες δυνάμεις που δραστηριοποιούνται στην περιοχή για να αναπροσαρμόσουν τις θέσεις τους και να επανατοποθετηθούν στο συριακό ζήτημα.

«Πιο συγκεκριμένα, αυτή η κατάσταση [σ.σ. αλλαγή εξουσίας] γίνεται προϊόν εκμετάλλευσης γιατί δεν υπάρχει συνέχεια στην εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ» εξηγεί ο κ. Φίλης και προσθέτει:

Γιατί εάν είχε εκλεγεί η Κλίντον το διάστημα δεν θα ήταν μεταβατικό. Αλλά από τη στιγμή που ο Τραμπ μας έχει προϊδεάσει ότι θα πάρει σαφείς αποστάσεις από την πολιτική Ομπάμα στο Συριακό, δεν είναι εύκολο για τον απερχόμενο αμερικανό πρόεδρο να λάβει αποφάσεις που θα δεσμεύουν τον επόμενο. (…) Πρέπει να δούμε και το πώς θα τοποθετηθεί και ο Τραμπ, διότι μας έχει προδιαθέσει για αλλαγή στάσης σε σχέση με τη Ρωσία και με το μέλλον του Άσαντ. Υπό αυτές τις συνθήκες είναι λογικό να βλέπουμε αλλαγές που μας φαίνονται ανατρεπτικές.

Πάντως, ο κ. Φίλης εκτιμάει πως για την Άγκυρα θα είναι αρκετά δύσκολο να ανατρέψει ριζικά την πολιτική της στο συριακό και να συντονιστεί με τις θέσεις της Ρωσίας και του Ιράν. Και αυτό γιατί, όπως εξηγεί στο newpost.gr, θα πρέπει να «απεμπολήσει τα ερείσματα που έχει στη σουνιτική αντιπολίτευση, στην οποία είχε επενδύσει όλα τα προηγούμενα χρόνια». Σε κάθε περίπτωση, καταλήγει, η Άγκυρα θα πρέπει να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα, Και αυτό γιατί, όπως τονίζει «με την ανακατάληψη του Χαλεπίου ο Άσαντ κέρδισε τον πρώτο στρατιωτικό γύρο της στρατιωτικής αντιπαράθεσης».