Με τη γεώτρηση του οικοπέδου 11 της κυπριακής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης υπό το... βλέμμα του τουρκικού σεισμογραφικού σκάφους «Μπαρμπαρός» αρχίζει η εβδομάδα. Εν τω μεταξύ, όπως αποκαλύπτει η «Καθημερινή», αμερικανικό αεροπλανοφόρο «τύφλωσε» τις συχνότητες των τουρκικών μαχητικών, που πετούσαν κοντά στο West Capella.

Σύμφωνα με την «Καθημερινή», η τουρκική νευρικότητα για το ενεργειακό παιχνίδι στην Ανατολική Μεσόγειο και τις καλά υπολογισμένες κινήσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας στον συγκεκριμένο τομέα ήταν δεδομένη πολύ πριν το γεωτρύπανο του «West Capella» φθάσει στο οικόπεδο 11 για να αρχίσει τις προγραμματισμένες γεωτρήσεις σε αναζήτηση φυσικού αερίου, το οποίο υπολογίζεται ότι αποτελεί μέρος του γιγαντιαίου αιγυπτιακού κοιτάσματος Ζορ.

Όπως σημειώνει το δημοσίευμα, οι Τούρκοι ήδη πριν από την αποτυχία των διαπραγματεύσεων του Κραν-Μοντανά είχαν διαμηνύσει ότι «ενεργειακό παιχνίδι» στην Ανατολική Μεσόγειο δίχως τη συμμετοχή τους θα πρέπει να αποκλείεται. Μέσω του Μπεράτ Αλμπαϊράκ, υπουργού Ενέργειας και γαμπρού του προέδρου της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, έχουν προαναγγείλει προμήθεια γεωτρύπανου και πλατφόρμας για έρευνες.

Εξ όσων προκύπτουν έως αυτή τη στιγμή, οι Τούρκοι δεν ενδιαφέρονται για το οικόπεδο 11, ωστόσο θεωρούν αδιαμφισβήτητη την κυριαρχία τους στο τεμάχιο 6, το οποίο βρίσκεται βορειότερα και έχει, επίσης, παραχωρηθεί στη γαλλοϊταλική κοινοπραξία Total - Eni. Οι τουρκικές ασκήσεις και διεκδικήσεις σε μια περιοχή η οποία ξεκινά πέντε μίλια δυτικά της Πάφου και φθάνει να περιλαμβάνει σχεδόν όλη την περιοχή από εκεί έως τον 28ο μεσημβρινό, ο οποίος τέμνει νοητά τη Ρόδο στη μέση, δεν αποτελούν νέα πρακτική αλλά συνιστούν επανάληψη παγίων απόψεων, γνωστών στην Αθήνα και τη Λευκωσία. 

Ψύχραιμοι αναλυτές τονίζουν ότι προς το παρόν η Τουρκία δεν μπορεί να αντιδράσει με κάποιον επιθετικό τρόπο στις γεωτρήσεις του οικοπέδου 11. Πιθανή απόφαση για επέκταση των γεωτρήσεων και σε άλλα οικόπεδα που έχουν παραχωρηθεί νομίμως από την Κυπριακή Δημοκρατία σε ενεργειακές εταιρείες (οι οποίες αποτελούν υποκείμενο Διεθνούς Δικαίου με σαφώς ορισμένες υποχρεώσεις αλλά και δικαιώματα) θα άλλαζε ξανά τα δεδομένα.

Επί της ουσίας, πάντως, ο διεθνής παράγων φαίνεται ότι δεν ήθελε να αφήσει την έναρξη των γεωτρήσεων στην κυπριακή ΑΟΖ στην τύχη. Οι Γάλλοι έστειλαν μια ολοκληρωμένη ομάδα επιφανείας, με φρεγάτες ανθυποβρυχιακού και αντιαεροπορικού πολέμου («Chevalier Paul» και «Languedoc») που κατέπλευσαν τόσο στο λιμάνι της Λεμεσού όσο και περί το γεωτρύπανο. Σημειώνεται ότι λίγο νωρίτερα (8-11 Ιουλίου) το γαλλικό πολεμικό ναυτικό πραγματοποίησε στην περιοχή κοινή άσκηση με την Αίγυπτο με την ονομασία «Cleopatra ’17».

Ηδη μια εβδομάδα προτού ξεκινήσουν οι γεωτρήσεις, νότια του οικοπέδου 11 βρισκόταν το αεροπλανοφόρο «George H.W. Bush» και τα πλοία της ομάδας κρούσης που συνήθως το συνοδεύουν.

Σύμφωνα με καλά πληροφορημένες πηγές, το αμερικανικό αεροπλανοφόρο έπλευσε πολύ κοντά στη γεώτρηση και έκανε χρήση των δυνατοτήτων που έχει για μπλοκάρισμα των συχνοτήτων τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών τα οποία πετούσαν πολύ κοντά στο «West Capella». Η συγκεκριμένη λεπτομέρεια αναδεικνύει, αν μη τι άλλο, ότι οι Δυτικοί δεν ήταν σίγουροι για το είδος αλλά και το εύρος πιθανής αντίδρασης της Τουρκίας.

Προχωρούν οι έρευνες -  Αναμένονται ανακοινώσεις

Αργά σήμερα Δευτέρα είναι πιθανόν η γαλλική εταιρεία Total ή το κυπριακό Υπουργείο Ενέργειας να προβούν σε ανακοίνωση για την εργασία του γεωτρύπανου στο τεμάχιο 11 στην κυπριακή ΑΟΖ.

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Νίκος Χριστοδουλίδης, σε δηλώσεις του το πρωί, ανέφερε ότι δεν υπάρχει εμπόδιο στις εργασίες της κυπριακής ΑΟΖ, για να προσθέσει πως η Τουρκία επαναλαμβάνει τις τακτικές της, αλλά η κυβέρνηση παρακολουθεί στενά.

Το τουρκικό ερευνητικό σκάφος "Barbaros" εξακολουθεί να πλέει εντός της κυπριακής Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, νοτιοδυτικά της Πάφου, ενώ στην περιοχή κινείται και φρεγάτα του πολεμικού ναυτικού της Τουρκίας.

Οι έλεγχοι στην πλατφόρμα και οι προπαρασκευαστικές εργασίες έχουν ολοκληρωθεί και αναμένεται ότι το τρυπάνι θα φθάσει σε βάθος τεσσάρων χιλιάδων ποδών. Οι πιθανότητες για ανεύρευση κοιτάσματος φυσικού αερίου ανέρχονται στο 21%, ποσοστό το οποίο θεωρείται αρκετά υψηλό.Με βάση τον προγραμματισμό της Κοινοπραξίας ΕΝΙ - Total, η γεώτρηση θα διαρκέσει 75 ημέρες.

Στο μεταξύ, μονοήμερη επίσκεψη στην Κύπρο πραγματοποιεί σήμερα η υπουργός 'Αμυνας της Γαλλίας, Φλοράνς Παρλί, η οποία θα γίνει δεκτή από τον Πρόεδρο Νίκο Αναστασιάδη και θα έχει συνομιλίες με τον Κύπριο ομόλογό της Χριστόφορο Φωκαΐδη.

Η κ. Παρλί θα επισκεφθεί τις γαλλικές φρεγάτες που έχουν καταπλεύσει στην Κύπρο, στο πλαίσιο της ειρηνευτικής αποστολής τους στον Λίβανο. Πάντως, εκτιμάται ότι δεν είναι τυχαίο το γεγονός της επίσκεψης τον δεδομένο χρόνο, καθώς το Παρίσι παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα ενεργειακά, λόγω της εμπλοκής της Total στις έρευνες στο οικόπεδο "11" της ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Η Κύπρος, αλλά και όλες οι δυνάμεις της περιοχής, όπως και η Γαλλία και οι Ηνωμένες Πολιτείες, αναμένουν με αγωνία τα αποτελέσματα, ιδιαίτερα αν αποδειχθεί ότι είναι συνέχεια των αιγυπτιακών ευρημάτων.

Σύμφωνα με κυπριακή διπλωματική πηγή, «το Παρίσι και η Ουάσιγκτον έπραξαν όσα υποσχέθηκαν στον Πρόεδρο Αναστασιάδη». Η ίδια πηγή δήλωσε ότι η στήριξη είναι απόλυτη από τις δύο χώρες, που «πρωτίστως προστατεύουν τα συμφέροντά τους στην ανατολική Μεσόγειο και στην παρούσα συγκυρία συμπίπτουν με αυτά της Κύπρου».

Υπενθυμίζεται ότι μετά την επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον, την πρώτη εβδομάδα Ιουνίου, ο κ. Αναστασιάδης «έφυγε κανοποιημένος και ήσυχος». Συναντήθηκε με τον Αμερικανό αντιπρόεδρο Μάικ Πενς και το διοικητικό συμβούλιο της EXXON MOBIL. Η εταιρεία θα αρχίσει έρευνες το 2018 στο τεμάχιο 10 της κυπριακής ΑΟΖ.