Τη δημιουργία μίας νέας αναπτυξιακής τράπεζας σχεδιάζουν οι πέντε μεγαλύτερες αναδυόμενες οικονομίες του κόσμου- Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα και Νότια Αφρική- γνωστές ως BRICS, φιλοδοξώντας να καταπολεμήσουν την χαμηλή ανάπτυξη και τη νομισματική αστάθεια, αποτελώντας το αντίπαλο δέος του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας. Υπάρχει όμως ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον για το πού αποσκοπεί πραγματικά η προώθηση του εγχειρήματος αυτού, αφού μόνο... ανθρωπιστική βάση δεν έχει.
 
Η 5η Ετήσια Σύνοδος των BRICS στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής, η οποία άρχισε τις εργασίες της χθες, Τρίτη, θα βάλει μπροστά τα σχέδια για τον συγκεκριμένο οργανισμό που θα χρηματοδοτεί υποδομές και έργα ανάπτυξης στις πέντε χώρες-μέλη αλλά και σε αφρικανικές χώρες. Εκεί βρίσκεται το και το σημείο-κλειδί του εγχειρήματος.
 
Η Κίνα, δεύτερη ισχυρότερη οικονομία του κόσμου, πρωτοστατεί στην ένωση των αναδυόμενων οικονομιών και εποφθαλμιά τους πλούσιους φυσικούς πόρους της Αφρικής. Οι BRICS, σύμφωνα με τη Standard Bank είναι οι μεγαλύτεροι εμπορικοί συνεργάτες της Μαύρης Ηπείρου και σύμφωνα με τους υπολογισμούς της Standard Bank θα κάνουν εμπορικό τζίρο 500 δισ. δολαρίων, μέχρι το 2015, με την Κίνα να κάνει το 60% των συναλλαγών αυτών.
 
Η επίσκεψη του νέου προέδρου της Κίνας, Σι Τζινπίνγκ, στην Τανζανία μόνο τυχαία δεν ήταν, όπως και οι εξαγγελίες του για «καλύτερη ζωή για τους Αφρικανούς», κάνοντας λόγο για τόπο «ελπίδας και υποσχέσεων».
 
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι εμπορικές συναλλαγές του Πεκίνου με την Αφρική έφτασαν τα 200 δισ. δολάρια το 2012, επισημαίνοντας ότι θα επεκτείνει τις δραστηριότητες της χώρας στην ήπειρο τα επόμενα χρόνια.
 
Φυσικά, οι προθέσεις της Κίνας μόνο ανθρωπιστικές δεν είναι, αφού πολλοί βλέπουν μία νέα μορφή ιμπεριαλισμού, με στόχο να αλλάξει η παγκόσμια τάξη οικονομικών πραγμάτων. Ο επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας της Νιγηρίας, Λαμίντο Σανούσι έγραψε σε άρθρο του στους Financial Times ότι η πρακτική της Κίνας να ανταλλάζει βιομηχανικά προϊόντα με φυσικούς πόρους αποτελεί εκμετάλλευση κάνοντας λόγο για πρακτική αποικιοκρατικού τύπου. «Η Αφρική πρέπει να γνωρίζει η Κίνα -όπως και οι ΗΠΑ, η Ρωσία, η Βρετανία, η Βραζιλία και οι υπόλοιποι- βρίσκονται στην Αφρική, όχι για τα αφρικανικά συμφέροντα, αλλά για τα δικά τους» έγραψε χαρακτηριστικά.
 
Για του λόγου το αληθές η Κίνα είναι η δεύτερη μεγαλύτερη επενδύτρια χώρα στην Τανζανία, με μερίδια στον αγροτικό τομέα, στα ανθρακωρυχεία και στις εξορύξεις ασημιού. Στον ίδιο δρόμο βαδίζει και η Βραζιλία, που είδε το ύψος των εμπορικών συναλλαγών της με τη μαύρη Ήπειρο να αυξάνεται κατά 600% την περασμένη δεκαετία.
 
Οι αναπτυσσόμενες αφρικανικές οικονομίες δίνουν, παράλληλα, μία πρώτης τάξεως ευκαιρία στους BRICS για οικονομική διείσδυση, αφού η διεύρυνση των μεσαίων τάξεων θα δημιουργήσει ακόμα μεγαλύτερο αριθμό καταναλωτών. 
 
Η Νότια Αφρική, τελευταία προσθήκη στο κλαμπ των αναδυόμενων οικονομιών, είναι η μικρότερη χώρα από τις πέντε, έχοντας και χαμηλότερο ΑΕΠ σε σχέση με τις άλλες τέσσερις (28η στον κόσμο, 2η η Κίνα, 6η η Βραζιλία, 9η η Ρωσία και 10η η Ινδία) και φιλοδοξεί να αποτελέσει την είσοδο επενδύσεων στην Αφρική.
 
Ενδιαφέρον έχει να παρουσιάσει, πάντως η αντίδραση της Δύσης στα σχέδια των αναπτυσσόμενων οικονομιών, αφού ΗΠΑ και Ευρώπη δεν είναι γνωστές για την μεγαλοψυχία τους στο να αφήνουν έτσι απλά επενδυτικές ευκαιρίες σε παρθένες αγορές..
 
Βαγγέλης Βιτζηλαίος
 
(Με πληροφορίες από Reuters/USA Today)