Γράφει ο Βαγγέλης Βιτζηλαίος

Μπορεί να απομένουν αρκετοί μήνες για να λήξει η θητεία του Μπεν Μπερνάνκι στην ηγεσία της Κεντρικής Τράπεζας των Ηνωμένων Πολιτειών (Fed) όμως τα στοιχήματα για τους επίδοξους διαδόχους του δίνουν και παίρνουν, ενώ στην άτυπη κούρσα φαίνεται πως υπάρχει φαβορί.

Τον Ιανουάριο, όπως όλα δείχνουν, ο επικεφαλής -από το 2005- της Ομοσπονδιακής Τράπεζας θα αποχωρήσει από τη θέση του με την αντιπρόεδρο της Federal Reserve, Τζάνετ Γέλεν να είναι φαβορί για να τον διαδεχθεί, υπό τις ευλογίες του αμερικανού προέδρου Μπαράκ Ομπάμα.

Η πρώην καθηγήτρια οικονομικών και επί χρόνια στέλεχος της αμερικανικής Κεντρικής Τράπεζας, σε έρευνα της Wall Street Journal, που δημοσιοποιήθηκε πριν από μερικές ημέρες, εμφανίστηκε ως φαβορί στις προβλέψεις 35 εκ των 42 οικονομολόγων που συμμετείχαν.

Συγκεκριμένα δήλωσαν ότι η Γέλεν θα είναι η επιλογή του Ομπάμα, ενώ πέντε επέλεξαν τον πρώην οικονομικό σύμβουλο του αμερικανού προέδρου και προέδρου του Χάρβαρντ, Λόρενς Σάμερς.

Η 67χρονη Γέλεν, η θητεία της οποίας στο ΔΣ της Fed λήγει στις 31 Ιανουαρίου του 2024, ήταν επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας του Σαν Φρανσίσκο. Παράλληλα, προήδρευσε της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής του ΟΟΣΑ (1997-1999). Φιλοδοξεί να γίνει η πρώτη γυναίκα που θα αναλάβει τα ηνία μίας Κεντρικής Τράπεζας, τέτοιου βεληνεκούς, ενώ σίγουρα δεν την θέλουν με καθόλου καλό μάτι οι Ρεπουμπλικάνοι, αφού πιστεύουν ότι δεν θα θέσει ως προτεραιότητα το ποσοστό του πλήθωρισμού, επιμένοντας στη νομισματική χαλάρωση. 

Ο 59χρονος Λόρενς (ή Λάρι) Σάμερς -πατέρας έξι παιδιών- ανηψιός του νομπελίστα, θρυλικού οικονομολόγου Πολ Σάμιουλεσον, διετέλεσε Γραμματέας του υπουργείου Οικονομικών επί προεδρίας Μπιλ Κλίντον, ενώ πέρασε και από την Παγκόσμια Τράπεζα. Ο ίδιος πάντως θεωρείται... μισογύνης, αφού έχει έχει κάνει λόγο για «έμφυτες ικανότητες» που εξηγούν γιατί λίγες γυναίκες καταλαμβάνουν υψηλές επιστημονικές θέσεις, προκαλώντας σάλο.

Ο Σάμερς, εκπρόσωπος του τραπεζικού λόμπι (έχει περάσει και από τη Citigroup) θεωρείται ένας εκ των συνευπευθύνων για τη «φούσκα» των στεγαστικών δανείων που οδήγησαν στην παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση το 2008.

Ιδεολογικά, πάντως, σύμφωνα με το Bloomberg, δεν έχουν μεγάλες διαφορές ανήκοντας στη νεο-κεϋνσιανή σχολή σκέψης, ενώ ακαδημαϊκά «η Γέλεν είναι αστέρι, αλλά ο Σάμερς σούπερ σταρ». Σε επίπεδο πολιτικής, λέγεται ότι η αντιπρόεδρος της Fed είναι πίσω από το πρόγραμμα διοχέτευσης ρευστότητας, ο Σάμερς είχε διαφορετική αντίληψη επί προεδρίας Κλίντον, αλλά τώρα δεν είναι ξεκάθαρες οι προθέσεις του. Επικοινωνιακά, ο Σάμερς έχει ξεκάθαρο προβάδισμα, σε σχέση με την «παρασκηνιακή» αντίπαλό του.

Στα ονόματα που «παίζουν» συμπεριλαμβάνεται και αυτό του τέως υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Τίμοθι Γκάιτνερ, όμως όλα δείχνουν ότι θα υπάρξει μονομαχία Γέλεν-Σάμερς.

Η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει λίστα υποψηφίων αλλά δεν θα λάβει απόφαση πριν από το φθινόπωρο, όπως δήλωσε χθες εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου. Τον διορισμό της κυρίας Γέλεν, πάντως, ζήτησε και το ένα τρίτο των γερουσιαστών του Δημοκρατικού Κόμματος με επιστολή την οποία έστειλαν προς τον αμερικανό πρόεδρο, έγραψε η Wall Street Journal.

Ο επόμενος πρόεδρος της Fed δεν θα βαδίσει σε δρόμο στρωμένο με ροδοπέταλα, αφού θα έχει να αντιμετωπίσει μία σειρά προκλήσεων. Η κεντρική τράπεζα έχει διαμορφώσει το βραχυπρόθεσμο επιτόκιό της κοντά στο μηδέν και έχει υποσχεθεί να το διατηρήσει στα ίδια επίπεδα μέχρι να μειωθεί περαιτέρω το ποσοστό των ανέργων. Παράλληλα, έχει τροφοδοτήσει την οικονομία με τρισ. δολάρια μέσω επιτυχημένων προγραμμάτων αγοράς ομολόγων.

Ο διάδοχος του Μπερνάνκι πιθανότατα θα πρέπει να πραγματοποιήσει μία ομαλή έξοδο από αυτές τις πολιτικές ενώ, παράλληλα, θα πρέπει να πετύχει συμβιβασμό στις αντικρουόμενες απόψεις των αξιωματούχων της Fed.

Όλα θα κριθούν σε λίγους μήνες εκτός και εάν ο 59χρονος Μπερνάνκι κάνει την έκπληξη και είναι διατεθειμένος για μία τρίτη θητεία, ενδεχόμενο αρκετά δύσκολο.
 

TAGS