Οι χαμένοι και οι κερδισμένοι από τον Ενιαίο Φόρο - Αναλυτικά παραδείγματα

Οι χαμένοι και οι κερδισμένοι από τον Ενιαίο Φόρο - Αναλυτικά παραδείγματα

Γράφει η Αγγελική Κιλιντζόγλου

Βαθιά το χέρι στην τσέπη θα βάλουν από το 2014 οι φορολογούμενοι προκειμένου να καταβάλουν τους φόρους για τα ακίνητα και αγροτεμαχία που έχουν στην κατοχή τους. Χθες δόθηκε σε διαβούλευση ο νέος ενιαίος φόρος ακινήτων (ΕΝΦΑ) ο οποίος αντικαθιστά από το νέο έτος το λεγόμενο «χαράτσι της ΔΕΗ» και τον Φόρο Ακίνητης Περιουσίας (ΦΑΠ).

Μπορεί από την πλευρά του το υπουργείο Οικονομικών να λέει ότι ο νέος φόρος θα είναι κατά μέσο όρο 16% χαμηλότερος από τον παλαιό, ωστόσο η διαφορά είναι ότι από εδώ και στο εξής θα πληρώνουν φόρο περισσότεροι πολίτες αφού σχεδόν δεν εξαιρείται κανένας.

Μάλιστα θα πληρώσουν φόρο και όσοι έχουν μαντριά αφού για πρώτη φορά φορολογούνται τα αγροτεμάχια τα οποία εξαιρούνταν τα προηγούμενα χρόνια.

Συγκεκριμένα, στο κείμενο του νομοσχεδίου προβλέπεται ότι για τα κτίσματα θα ισχύουν 20 διαφορετικοί συντελεστές οι οποίοι θα κυμαίνονται από 2,3 έως 17 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο. Ωστόσο αυτό δεν θα είναι και το τελικό ποσό που θα καλούνται να πληρώσουν οι ιδιοκτήτες ακινήτων, αφού μόνο η παλαιότητα του ακινήτου επιφέρει σημαντική αύξηση της τελικής επιβάρυνσης για τα νεόδμητα.

Για τα αγροτεμάχια, ο φόρος θα ανέρχεται στο 1,5 ευρώ ανά στρέμμα (0,0015 του ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο) ενώ το ποσό αυτό θα αυξάνεται ανάλογα με το είδος του ακινήτου, την απόσταση από τη θάλασσα και από το αν υπάρχει κτίσμα ή όχι. 

Όσον αφορά στις ελαφρύνσεις και τις απαλλαγές, στην ουσία από τον φόρο ακινήτων δεν θα εξαιρείται κανείς. Έκπτωση 50% προβλέπεται για όσους έχουν ατομικό εισόδημα 7.000 ευρώ, ποσό το οποίο προσαυξάνεται κατά 1.000 ευρώ για τη σύζυγο και για κάθε ανήλικο παιδί.

Η απαλλαγή δίνεται μόνο αν ο ιδιοκτήτης με αυτό το εισόδημα, δεν έχει ακίνητο στο όνομά του, η συνολική επιφάνεια του οποίου υπερβαίνει τα 150 τετραγωνικά μέτρα. Για να τύχει κάποιος πλήρους απαλλαγής, θα πρέπει εκτός από αυτές τις προϋποθέσεις να έχει και τρία παιδιά.

Ειδικότερα, ο ΕΝΦΑ διακρίνεται σε τρεις βασικές κατηγορίες:

1. Φόρος επί των κτιρίων. Η φορολογία αυτή επιβάλλεται σε όλα τα κτίσματα, με τον ίδιο τρόπο, ανεξάρτητα από το είδος του ιδιοκτήτη. Ο φόρος επιβάλλεται επί της επιφάνειας του κτίσματος ανά τετραγωνικό μέτρο.

Ο βασικός φόρος κυμαίνεται από €2,3/μ2 έως €17/μ2, καθορίζεται από την τρέχουσα τιμή ζώνης του κτίσματος (ορίζονται κατ’ αντιστοιχία 20 φορολογικές ζώνες) και στη συνέχεια διαμορφώνεται αναλόγως των χαρακτηριστικών του κτίσματος (παλαιότητα, όροφος, αριθμός προσόψεων, βοηθητικοί χώροι). Ειδική πρόνοια λαμβάνεται για τα κτίρια ειδικών χρήσεων (π.χ. βιομηχανικά κτίρια, αγροτικές αποθήκες κ.λπ.), καθώς και για ειδικές συνθήκες, όπως τα ημιτελή κτίσματα.

2. Φόρος επί των γηπέδων εντός σχεδίου πόλης ή οικισμού (οικόπεδα). Ο φόρος επιβάλλεται επί της επιφάνειας του γηπέδου ανά τετραγωνικό μέτρο, αναλόγως της μοναδιαίας αξίας του (ορίζονται κατ’ αντιστοιχία 25 φορολογικές ζώνες) και κυμαίνεται από €0,02/μ2 έως €30/μ2. Η μοναδιαία αξία του γηπέδου προκύπτει από τη συνολική αξία του γηπέδου (η οποία καθορίζεται από χαρακτηριστικά του γηπέδου, τα οποία χρησιμοποιούνται και σήμερα), που διαιρείται με τη συνολική επιφάνεια.

Εφ’ όσον στα οικόπεδα βρίσκεται κτίσμα, τότε φορολογείται η επιφάνεια που υπολείπεται από τη χρήση του συντελεστή αξιοποίησης του οικοπέδου. Στην περίπτωση αυτή, επίσης, στο μέρος του οικοπέδου που φορολογείται, ο φόρος μειώνεται κατά 25%. Ειδική μεταχείριση προβλέπεται για τα οικόπεδα που η χρήση τους είναι περιοριστικά καθορισμένη, όπως αεροδρόμια ή Βιομηχανικές Ζώνες, και αποτελούν πολύ ειδικές περιπτώσεις, όπως τα εδαφοτεμάχια έδρασης πυλώνων ή λωρίδες γης για σιδηροτροχιές.

3. Φόρος επί των γηπέδων εκτός σχεδίου πόλης ή οικισμού (αγροτεμάχια). Ο βασικός φόρος ανέρχεται σε 0,15 λεπτά του Ευρώ/μ2 (€1,5/στρέμμα) και στη συνέχεια διαμορφώνεται αναλόγως της Αρχικής Βασικής Αξίας του (η οποία περικλείει τα βασικά χαρακτηριστικά της γεωγραφικής θέσης του γηπέδου), καθώς και μία σειρά άλλων παραγόντων, όπως το είδος χρήσης του γηπέδου, η απόστασή του από τη θάλασσα και η πρόσοψη στο οδικό δίκτυο.

Η ύπαρξη κατοικίας εντός του γηπέδου, η οποία δεν είναι μοναδική για την οικογένεια, υποδηλώνει διαφορετική χρήση του γηπέδου και, ως εκ τούτου η φορολογική επιβάρυνση του γηπέδου αυξάνεται. Ειδική πρόνοια έχει ληφθεί για την μη υπέρμετρη φορολογική επιβάρυνση των μεγάλων αγροτικών καλλιεργειών πάνω από τα 130 στρέμματα. Επίσης, ειδική μεταχείριση προβλέπεται για τα οικόπεδα που η χρήση τους είναι περιοριστικά καθορισμένη, όπως αεροδρόμια ή Βιομηχανικές Ζώνες, και αποτελούν πολύ ειδικές περιπτώσεις, όπως τα εδαφοτεμάχια έδρασης πυλώνων ή λωρίδες γης για σιδηροτροχιές.

Ενδεικτικά παραδείγματα της νέας επιβάρυνσης για τα ακίνητα:

Διαμέρισμα 80τ.μ. 2ου ορόφου στον Γέρακα 10 ετών με μία πρόσοψη και τιμή ζώνης 1.550 ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 379,11 ευρώ, προηγούμενος 469,20 ευρώ.

Διαμέρισμα 80τ.μ. 2ου ορόφου στο Περιστέρι με μια πρόσοψη και τιμή ζώνης 800 ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 272 ευρώ, προηγούμενος 299,20 ευρώ.

Διαμέρισμα 70τ.μ. στους Αγίους Αναργύρους 20ετίας με τιμή ζώνης 900ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 229,40 ευρώ, προηγούμενος 249,9 ευρώ.

Διαμέρισμα 140τ.μ. 5ου ορόφου στη Γλυφάδα με μία πρόσοψη και τιμή ζώνης 4.400 ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 2.344,83 ευρώ, προηγούμενος φόρος: 2.911,90 ευρώ.

Διαμέρισμα 70τ.μ. στην Καλλιθέα με μια πρόσοψη και τιμή ζώνης 1,150 ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 237,55 ευρώ, προηγούμενος 312,37 ευρώ.

Διαμέρισμα 80τ.μ. στη Θεσσαλονίκη 1ου ορόφου 4 ετών με πρόσοψη σε ένα δρόμο και τιμή ζώνης 1.250 ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 323,20 ευρώ, προηγούμενος 425 ευρώ. 

Διαμέρισμα 90τ.μ. στη Λάρισα 7 ετών με πρόσοψη σε ένα δρόμο και τιμή ζώνης 1.950ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 510,49 ευρώ, προηγούμενος 550,80 ευρώ.

Μονοκατοικία 75τ.μ. στην Πάτρα 4 ετών με πρόσοψη σε δύο δρόμους και τιμή ζώνης 2.050ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 487,69 ευρώ, προηγούμενος 637,50 ευρώ.

Διαμέρισμα 60τ.μ. στα Χανιά 11 ετών με πρόσοψη σε δύο δρόμους και τιμή ζώνης 2.250ευρώ/τετραγωνικό: νέος φόρος 362,46 ευρώ, προηγούμενος 469,20 ευρώ.

Ενδεικτικά παραδείγματα φορολόγησης για τα αγροτεμάχια:

Αγροτεμάχιο 3,5 στρεμμάτων με μονοετή καλλιέργεια σε περιοχή τηςΡαφήνας με πρόσοψη σε επαρχιακή οδό και απόσταση μεγαλύτερη από 800μ από τη θάλασσα: φόρος 20,21 ευρώ.

Αγροτεμάχιο 10 στρεμμάτων με δενδροκαλλιέργειες στην Παιανία με πρόσοψη σε επαρχιακή οδό και εξοχική κατοικία εντός 120τ.μ.: φόρος αγροτεμαχίου 577,50 ευρώ.

Αγροτεμάχιο 2,5 στρεμμάτων με μονοετή καλλιέργεια στη Μύκονο σε απόσταση 200μ από τη θάλασσα με πρόσοψη σε επαρχιακή οδό και κατοικία εντός 150τ.μ.: φόρος αγροτεμαχίου 144,37 ευρώ.

Αγροτεμάχιο 50 στρεμμάτων με μονοετή καλλιέργεια στη Λάρισα χωρίς πρόσοψη και απόσταση μεγαλύτερη από 800μ από τη θάλασσα: φόρος 187,50 ευρώ.

Βοσκότοπος 20 στρεμμάτων στην Καρδίτσα χωρίς πρόσοψη: φόρος βοσκότοπου 24 ευρώ.

Ποιοι θα πληρώσουν για πρώτη φορά

Τον ενιαίο φόρο καλούνται να πληρώσουν για πρώτη φορά:

Κόμματα, Συνδικαλιστικές οργανώσεις, κτίρια Νοσοκομείων που αξιοποιούνται εμπορικά, ακίνητα και εκτάσεις επιταγμένες από το στρατό, η Τράπεζα της Ελλάδος και οι Ανώνυμες εταιρείες του Δημοσίου αλλά και όσοι έχουν αγροτεμάχια στην ιδιοκτησία τους.

Ποιοι απαλλάσσονται

Μειωμένο φόρο 50% ή πλήρη απαλλαγή από την καταβολή του ενιαίου φόρου ακινήτων (ΕΝΦΑ) προβλέπει το νομοσχέδιο για τις οικονομικά ασθενέστερες κατηγορίες φορολογούμενων.

Ειδικότερα όπως προβλέπεται στο νομοσχέδιο:

1. χορηγείται έκπτωση 50% στο φορολογούμενο, την σύζυγο και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του επί του ενιαίου φόρου ακινήτων, αν διαπιστώνεται οικονομική αδυναμία πληρωμής της συνολικής οφειλής. Η έκπτωση χορηγείται σε ετήσια βάση εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:

Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του προηγούμενου φορολογικού έτους δεν υπερβαίνει τις 7.000 ευρώ προσαυξημένο κατά 1.000 ευρώ για τον/την σύζυγο και κάθε εξαρτώμενο μέλος, το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων και των γηπέδων στα οποία κατέχουν δικαιώματα δεν υπερβαίνει τα 150 τμ προκειμένου για κτίσματα, ή τα 500 τμ προκειμένου για οικόπεδα, ή τα 6 στρέμματα προκειμένου για γήπεδα εκτός σχεδίου πόλεως ή οικισμού και ο φορολογούμενος, ο/η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του δεν έχουν ή δεν ευθύνονται με ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και τα Ασφαλιστικά Ταμεία.

2. χορηγείται πλήρη απαλλαγή από τον φόρο εφόσον πληρούνται σωρευτικά τα παραπάνω κριτήρια και ο αριθμός των εξαρτώμενων τέκνων ισούται ή υπερβαίνει τα τρία.

3. για νομικά πρόσωπα χορηγείται ετήσια αναστολή πληρωμής του φόρου ( έως και τρεις φορές σε 10 χρόνια) εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

Ο συνολικός κύκλος εργασιών του νομικού προσώπου κατά το προηγούμενο φορολογικό έτος δεν υπερβαίνει το δεκαπλάσιο του συνολικού φόρου, ο συνολικός κύκλος εργασιών έχει παρουσιάσει μείωση μεγαλύτερη του 30 % και δεν υπάρχουν ή δεν ευθύνεται για ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και τα Ασφαλιστικά Ταμεία.

Όπως προβλέπεται στο νομοσχέδιο ο φόρος καταβάλλεται εφάπαξ μέχρι την τελευταία εργάσιμη για τις δημόσιες υπηρεσίες ημέρα του επόμενου μήνα από την έκδοση της πράξης προσδιορισμού του ή σε δόσεις μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα του Δεκεμβρίου του ίδιου έτους.

Αν ο υπόχρεος καταβάλλει εφάπαξ το σύνολο του φόρου, μέσα στην προθεσμία καταβολής της πρώτης δόσης, παρέχεται έκπτωση 1,5%.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο