Σκληρό «μπρα ντε φερ» ΕΚΤ - γερμανικών τραπεζών για τη νομισματική πολιτική

Σκληρό «μπρα ντε φερ» ΕΚΤ - γερμανικών τραπεζών για τη νομισματική πολιτική
Γράφει ο Βαγγέλης Βιτζηλαίος
 
Έντονο είναι εδώ και καιρό το παρασκήνιο γύρω από τις αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για τη νομισματική της πολιτική, με τις γερμανικές τράπεζες και τους συμμάχους τους εντός του 23μελούς συμβουλίου της ΕΚΤ να «ξορκίζουν» τα σενάρια αρνητικού βασικού επιτοκίου, ως επιλογή για την ανάκαμψη της ευρωζώνης και την καταπολέμηση του αποπληθωρισμού.
 
Ο επικεφαλής της Κεντρικής Τράπεζας της Γερμανίας (Bundesbank) και μέλος της ΕΚΤ, Γενς Βάιντμαν είχε εκφράσει, με την αρνητική του ψήφο εντός της Τράπεζας, την αντίθεσή του για την πρόσφατη μείωση του βασικού επιτοκίου στο 0,25%, ποσοστό που αποτελεί ιστορικό χαμηλό στην ιστορία της. Έκτοτε συντηρείται μία συζήτηση, που είναι σε πλήρη εξέλιξη μέσα στην ΕΚΤ, για το επόμενο δραστικό βήμα, που είναι η περαιτέρω μείωση του βασικού επιτοκίου, το οποίο είναι πολύ πιθανό να αποκτήσει αρνητικό πρόσημο, προοπτική για την οποία αντιδρούν σφοδρά οι γερμανικές τράπεζες.
 
Το πρακτορείο Βloomberg δημοσιοποίησε την Τετάρτη την πληροφορία ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής της ΕΚΤ εξετάζουν το ενδεχόμενο να μειώσουν το επιτόκιο για τις εμπορικές τράπεζες που τοποθετούν την πλεονάζουσα ρευστότητά τους στην Τράπεζα, από το μηδέν στο -0,1%.
 
«Δεν υπάρχει εύκολος τρόπος να βγούμε από την κρίση και σίγουρα η λύση δεν είναι να τυπώνουμε χρήματα», δήλωσε την ίδια μέρα ο Βάιντμαν, τονίζοντας ότι δεν υπάρχει λογική στο να προχωρήσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα σε περαιτέρω χαλάρωση της νομισματικής της πολιτικής. Οι γερμανικές τράπεζες υπογραμμίζουν ότι οι δραστικές κινήσεις της ΕΚΤ με στόχο να ωθήσει τον δανεισμό στην ευρωζώνη με χαμηλά ή αρνητικά επιτόκια δεν θα είναι αποτελεσματικές και μπορεί να προλειάνουν το έδαφος για μελλοντικές κρίσεις. Παράλληλα, χθες, ο Γιούργκεν Φίτσεν, εκ των επικεφαλής της Deutsche Bank τόνισε ότι οι τράπεζες θα θέσουν ως κριτήριο δανεισμού τη φερεγγυότητα του δανειολήπτη και όχι τις πιέσεις της κεντρικής τράπεζας.
 
Ο Μάρτιν Μπλέσινγκ, νο. 2 στην ιεραρχία της Commerzbank προειδοποίησε ότι η τόσο φθηνή πίστωση μπορεί να οδηγήσει σε κρίσεις. «Δεν ξέρω πως μπορεί η φθηνή ρευστότητα να λύσει ένα πρόβλημα που δημιουργήθηκε από την υπερβολικά φθηνή ρευστότητα» δήλωσε χαρακτηριστικά, σύμφωνα με το Reuters. Γιατί όμως δεν θέλουν οι γερμανικές τράπεζες περαιτέρω μείωση του επιτοκίου;
 
Εάν η ΕΚΤ προχωρήσει προς μία τέτοια κατεύθυνση, πρακτικά σημαίνει ότι «διατάζει» τις τράπεζες να διατηρήσουν τα χρήματά τους, με στόχο να τονώσουν το δανεισμό. Στην ουσία οι πλούσιες τράπεζες του Βορρά θα δανείσουν περισσότερα σε αυτές του Νότου, προοπτική που θα τονώσει τη διατραπεζική αγορά και θα διευκολύνει τη ροή χρήματος προς επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Παράλληλα, ένα αρνητικό επιτόκιο θα είναι ευκολότερη επιλογή για την ΕΚΤ από το πρόγραμμα αγοράς ομολόγων, που ήδη αντιμετωπίζει δυσκολίες στην ευρωζώνη των 17 κρατών. 
 
Τα αρνητικά επιτόκια, επίσης θα μειώσουν τα κέρδη των τραπεζών, κυρίως σε Γερμανία, Γαλλία και Ολλανδία, οι οποίες συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο μέρος των καταθέσεων της ΕΚΤ, σύμφωνα με τη Wall Street Journal, οπότε γίνεται εύκολα αντιληπτό γιατί η γερμανική πλευρά αντιδρά τόσο έντονα.
 
Ο Μάριο Ντράγκι, πάντως, χθες, υποβάθμισε το ζήτημα, μιλώντας στην «Συνάντηση των Ηγετών» που διοργανώνει η Sueddeutsche Zeitung. «Σας παρακαλώ, μην προσπαθήσετε να συμπεράνετε κάτι εξ όσων θα πω σήμερα για την πιθανότητα εισαγωγής αρνητικών επιτοκίων», δήλωσε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε ότι το ζήτημα τέθηκε κατά την τελευταία συνάντηση νομισματικής πολιτικής «και έκτοτε δεν υπάρχει κάτι καινούργιο».
 
Σημειώνεται ότι το αρνητικό επιτόκιο δοκιμάστηκε πέρυσι στη Δανία, όμως, όπως σχολίασε σε δηλώσεις του το μέλος του Δ.Σ. της ΕΚΤ, Γεργκ Άσμουσεν, το δανέζικο χρηματοπιστωτικό σύστημα έχει πολλές διαφορές σε σχέση με την Τράπεζα, γι' αυτό δεν μπορεί να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα για την αποδοτικότητα του μέτρου, το οποίο, αντικειμενικά, δεν εξασφαλίζει αποτελεσματικότητα.
 
Το σίριαλ της νομισματικής πολιτικής, πάντως, αναμένεται να έχει ακόμα πολλά επεισόδια.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο