Κερδισμένοι δανειολήπτες, χαμένοι καταθέτες και... αβεβαιότητα από τα μέτρα της ΕΚΤ

Κερδισμένοι δανειολήπτες, χαμένοι καταθέτες και... αβεβαιότητα από τα μέτρα της ΕΚΤ

Ρεπορτάζ: Βαγγέλης Βιτζηλαίος

Τάραξαν τα «νερά» των αγορών οι χθεσινές ανακοινώσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και του επικεφαλής της, Μάριο Ντράγκι, αφού έπειτα από αρκετούς μήνες αναμονής περιελάμβαναν μέτρα κατά του αποπληθωρισμού και με στόχο την ενίσχυση της οικονομίας της Ευρωζώνης. Από την απόφαση αυτή προκύπτουν κερδισμένοι, χαμένοι και αβέβαια αποτελέσματα.

Το πακέτο των μέτρων που ανακοίνωσε η Τράπεζα προβλέπει τη μείωση του βασικού επιτοκίου αναχρηματοδότησής της από το 0,25% στο ιστορικά χαμηλό 0,15% και τη μείωση του επιτοκίου αποδοχής καταθέσεων σε αρνητικό ποσοστό (-0,10%). Oυσιαστικά, για πρώτη φορά η ΕΚΤ «χρεώνει» -μέσω του αρνητικού επιτοκίου- τις τράπεζες για την τοποθέτηση κεφαλαίου σε αυτήν, ωθώντας τις να δανείσουν μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Στις κινήσεις της Φρανκφούρτης περιλαμβάνεται ακόμα η χορήγηση τετραετών δανείων με πολύ χαμηλό επιτόκιο στις τράπεζες της Ευρωζώνης, που φέτος θα φθάσουν συνολικά στα 400 δισ. ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι θα δοθούν δάνεια από τις τράπεζες στις επιχειρήσεις και στα νοικοκυριά (όχι όμως για στεγαστικά δάνεια), με στόχο τη στήριξη της πραγματικής οικονομίας. Στα μέτρα περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η προετοιμασία για την αγορά από την ΕΚΤ τιτλοποιημένων ομολόγων με στόχο τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.

Ποιοι ωφελούνται, ποιοι ζημιώνονται

Κερδισμένοι είναι οι δανειολήπτες και χαμένοι οι καταθέτες. Συγκεκριμένα, με τη μείωση του βασικού επιτοκίου θα πληρώνουν χαμηλότερες δόσεις όσοι έχουν επιχειρηματική ή στεγαστικά δάνεια συνδεδεμένα με το επιτόκιο της ΕΚΤ, καθώς και με το Euribor (υπό την προϋπόθεση ότι το δάνειο έχει κυμαινόμενο επιτόκιο).

Οι καταθέτες με κυμαινόμενο επιτόκιο ζημιώνονται από την εξέλιξη αυτή, καθώς, η απόδοση που τους προσφέρεται, μειώνεται.

Δυσπιστία για το αποτέλεσμα των μέτρων

Τι αποτέλεσμα θα έχουν όμως τα μέτρα της ΕΚΤ; Ο οικονομολόγος, Γιάνης Βαρουφάκης κάνει κάνει λόγο στο newpost.gr «για μια παγίδα ρευστότητας που ήταν νομοτελειακά δεδομένη λόγω της απραξίας της ΕΚΤ τους τελευταίους 24 μήνες».

Συγκεκριμένα τονίζει ότι «είτε το ονομαστικό επιτόκιο βρίσκεται στο 0,25% ή στο 0,15%, όταν ο πληθωρισμός εκμηδενίζεται, το πραγματικό επιτόκιο (που είναι η διαφορά ονομαστικού επιτοκίου και πληθωρισμού) αυξάνεται. Έτσι, παρά τις προσπάθειες της ΕΚΤ να αυξήσει την ρευστότητα στην οικονομία (μειώνοντας τα ονομαστικά επιτόκια), η ρευστότητα μειώνεται, η ζήτηση πέφτει, κι έτσι έχουμε περαιτέρω ενδυνάμωση του αποπληθωρισμού». 

Στο ίδιο μήκος κύματος, οι Financial Times έγραψαν χθες ότι «η ΕΚΤ έχει αποκτήσει την φήμη ότι υπόσχεται πολλά και στη συνέχεια κάνει λίγα» επισημαίνοντας ότι αυτήν την φορά έκανε λίγα περισσότερα από ότι στο παρελθόν. «Αλλά δεν θα αποδειχθούν αρκετά για να ωθήσουν τις τράπεζες να δανείσουν λίγο παραπάνω, ούτε να αποδυναμώσουν αρκετά το ευρώ για να καταπολεμηθεί ο αποπληθωρισμός» τόνισαν. 

Η Wall Street Journal έγραψε ότι το μήνυμα που στέλνουν τα αρνητικά επιτόκια είναι πιθανό να είναι πιο ισχυρό από το ίδιο το επιτόκιο.

Η απάντηση σύντομα...

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο