H κρίσιμη απόφαση της ΕΚΤ και ο παράγοντας-κλειδί των ελληνικών εκλογών

H κρίσιμη απόφαση της ΕΚΤ και ο παράγοντας-κλειδί των ελληνικών εκλογών

Γράφει ο Βαγγέλης Βιτζηλαίος

Ένα δεκαπενθήμερο με έντονο παρασκήνιο βρίσκεται μπροστά για την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα με τις εκλογές στην Ελλάδα να επηρεάζουν άμεσα τις αποφάσεις, ίσως και τη σχέση του Μάριο Ντράγκι με το Βερολίνο.

Ο πρόεδρος της ΕΚΤ στις ανακοινώσεις του Δεκεμβρίου προϊδέασε με ανάληψη περαιτέρω δράσης στις 22 Ιανουαρίου, όταν θα έχει συνεδριάσει το εκτελεστικό συμβούλιο της τράπεζας, με στόχο να τονωθεί η αδύναμη οικονομία της Ευρωζώνης και κυρίως να μπει ένα φρένο στον αποπληθωρισμό. 

Ο ετήσιος πληθωρισμός ήταν αρνητικός (-0,2%) τον Δεκέμβριο, σύμφωνα με την πρώτη εκτίμηση της Eurostat, ενώ τον Νοέμβριο εκινείτο σε θετικό έδαφος (0,3%). Η ανάληψη δράσης αφορά ένα διευρυμένο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης με αγορές κρατικών ομολόγων (Quantitative Easing - QE). Ήδη είδε το φως της δημοσιότητας, από πηγή που επικαλέστηκε την Παρασκευή το πρακτορείο Bloomberg, η πληροφορία ότι στη συνεδρίαση της Τετάρτης έπεσε στο τραπέζι της ΕΚΤ πρόταση για αγορές ομολόγων ύψους 500 δισ. ευρώ.

Το ενδεχόμενο αυτό φαίνεται να αντιμετωπίζει την ισχυρή αντίδραση της Καγκελαρίας και του υπουργείου Οικονομικών του Βερολίνου, όπως φυσικά και του επικεφαλής της Bundesbank και μέλους του εκτελεστικού συμβουλίου της ΕΚΤ, Γενς Βάιντμαν. Η γερμανική πλευρά θεωρεί ότι με τη αγορά χρέους, θα αποκλιμακωθούν οι πιέσεις προς τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου για μεταρρυθμίσεις, εξέλιξη που ίσως προκαλέσει μία νέα κρίση, μακροπρόθεσμα.

Όταν ο Μάριο Ντράγκι προανήγγειλε νέα δράση «ακόμα και χωρίς ομοφωνία» στέλνοντας μήνυμα προς Βερολίνο και Bundesbank, η απάντηση από Βόλφγκανγκ Σόιμπλε και Γενς Βάιντμαν ήταν άμεση, προειδοποιώντας τον ιταλό κεντρικό τραπεζίτη ότι μία τέτοια επιλογή δεν θα αποτελέσει λύση. Την ίδια ώρα ο πληθωρισμός στη νομισματική ένωση φτάνει κοντά στο μηδέν (0,3% το Νοέμβριο) εντείνοντας τις πιέσεις προς τη Φρανκφούρτη. 

Φυσικά, χωρίς την «ευχή» της Άνγκελα Μέρκελ το πρόγραμμα αγορά ομολόγων δεν θα μπορέσει να υλοποιηθεί, πόσο μάλλον με την αντίθεσή της. 

Ο παράγοντας των ελληνικών εκλογών

Μία ανοιχτή κόντρα μεταξύ Nτράγκι - Μέρκελ θα μπορούσε να βυθίσει σε ακόμα μεγαλύτερη αβεβαιότητα την Ευρωζώνη, η οποία έχει ενταθεί με φόντο τις εξελίξεις στην Ελλάδα και τη συζήτηση περί Grexit.

Οι πρόωρες κάλπες στη χώρα μας σχετίζονται άμεσα με τις αποφάσεις που θα πάρει η ΕΚΤ. Οι αναλυτές θεωρούν πολύ δύσκολο να ληφθεί μία τέτοια σημαντική δράση (το QE αφορά και τα ελληνικά ομόλογα) πριν έχει γίνει γνωστό το αποτέλεσμα των εκλογών. Οι κεντρικές τράπεζες δεν συνηθίζουν να λαμβάνουν μέτρα πριν από κάλπες ή σημαντικές συναντήσεις (όπως μία Σύνοδο Κορυφής) και έτσι, ίσως η ΕΚΤ ακολουθήσει τη λογική του «βλέποντας και κάνοντας» την 22α Ιανουαρίου, αφήνοντας τη μεγάλη απόφαση για την επόμενη συνεδρίαση.

Η συνεδρίαση της 7ης Ιανουαρίου στη Φρανκφούρτη είχε στην ατζέντα της στην Ελλάδα όπως και εναλλακτικούς τρόπους ποσοτικής χαλάρωσης, εάν τελικά αποφασίσει η ΕΚΤ να καθυστερήσει μία ριζοσπαστική απόφαση. Ενδεικτική της ανησυχίας ήταν και το μήνυμα που έστειλε η Τράπεζα προς την Αθήνα (και προς τον ΣΥΡΙΖΑ) πως για να υπάρχει ρευστότητα προς τις ελληνικές τράπεζες θα πρέπει να υπάρχει και πρόγραμμα. 

Το σενάριο για αποχώρηση Ντράγκι

Η μάχη χαρακωμάτων στο εσωτερικό της ΕΚΤ πυροδότησε εντονη φημολογία για επιθυμία της Γερμανίας να «στείλει» τον κ. Ντράγκι στον προεδρικό θώκο της Ιταλικής Δημοκρατίας, ως αντικαταστάτη του 89χρονου Τζόρτζιο Ναπολιτάνο, προωθώντας ως επικεφαλής της ΕΚΤ τον κ. Βάιντμαν.

Ο ιταλός κεντρικός τραπεζίτης, όμως, ξεκαθάρισε σε δηλώσεις του ότι «δεν θέλει να γίνει πολιτικός». Σχολιάζοντας στο newpost o αρθρογράφος της ιταλικής εφημερίδας La Stampa, συγγραφέας και συνεργάτης του πανεπιστημίου Princeton, Τζιάνι Ριότα, τόνισε χαρακτηριστικά ότι «ο Μάριο Ντράγκι δεν θα αφήσει την ΕΚΤ για να γίνει πρόεδρος. Οι πιθανότητες είναι... μηδέν».

Τα σπουδαιότερα, από τον ιταλό τραπεζίτη, την 22α Ιανουαρίου.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο