Συναγερμός στην Ιταλία: Σε οριακό σημείο οι τράπεζες - Φόβοι για νέα κρίση στην Ευρωζώνη

Συναγερμός στην Ιταλία: Σε οριακό σημείο οι τράπεζες - Φόβοι για νέα κρίση στην Ευρωζώνη

Στο χείλος της καταστροφής βρίσκονται οι ιταλικές τράπεζες, λόγω της συσσώρευσης πολλών «κόκκινων» δανείων, με αποτέλεσμα μετά το βρετανικό δημοψήφισμα η Ευρώπη να βρίσκεται αντιμέτωπη με νέο «πονονέφαλο» και να φοβάται πιθανό ντόμινο και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Την ίδια ώρα, η ιταλική κυβέρνηση βολιδοσκοπεί τις εποπτικές Αρχές για τους τρόπους με τους οποίους θα στηρίξει τις τράπεζες, εν μέσω νέων μαζικών πωλήσεων των μετοχών τους. 

Ο τραπεζικός τομέας της Ιταλίας δέχεται τεράστιο πλήγμα, αφού την την Τρίτη, η πτώση των μετοχών των ιταλικών τραπεζών οδήγησαν τον γενικό δείκτη στο Μιλάνο στο -1,44% και σε χαμηλά επίπεδα τριετίας. Αξίζει να σημειωθεί μάλιστα ότι από την 24η Ιουνίου, όταν οι Βρετανοί ψήφισαν υπέρ της εξόδου της χώρας τους από την ΕΕ, ο τραπεζικός τομέας στο Μιλάνο έχει καταγράψει απώλειες 30%, ενώ συνολικά για την τρέχουσα χρονιά οι απώλειες των τραπεζικών μετοχών έχουν φτάσει στο 57%.

Έτσι, το γεγονός πως το 18% όλων των δανείων στην Ιταλία, σε ευρώ 360 δισ. είναι «κόκκινα» ή μη εξυπηρετούμενα σε συνδυασμό με την κατρακύλα των τραπεζικών μετοχών, έχουν αναζωπυρώσει για τα καλά τους φόβους για μια νέα κρίση στην Ευρωζώνη, τη μεγαλύτερη που θα έχει ζήσει από το 2008.

«Ιταλία, το ρήγμα της Ευρώπης»

«Οι ιταλικές τράπεζες ασφυκτιούν κάτω από μια στοίβα μη εξυπηρετούμενων δανείων ενώ η υπόσχεση του Ματέο Ρέντσι να παραιτηθεί εάν χάσει το δημοψήφισμα για την συνταγματική αναθεώρηση τον Οκτώβριο ενισχύει το αίσθημα της ανασφάλειας» γράφει το Reuters, που δεν παραλείπει να τονίσει ότι οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο Ρέντσι θα ηττηθεί. 

Ο Φραντσέσκο Γκαλιέτι, επικεφαλής της συμβουλευτικής εταιρίας Policy Sonar και πρώην αξιωματούχος του ιταλικού υπουργείου Οικονομικών, προειδοποίησε ότι η Ιταλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σφοδρή κρίση. «Δεν είναι βαθμιαία» ανέφερε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι αυτή τη στιγμή μπορεί να «πυροδοτηθεί» από την τραπεζική κρίση. 

Εν τω μεταξύ, πρώην αξιωματούχος του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ), που μίλησε στο Reuters, δήλωσε ότι η Ιταλία είναι «το ρήγμα της Ευρώπης». 

Όπως εξήγησε, το δημόσιο χρέος και ο τραπεζικός τομέας κάθονται πάνω σε ένα πυριτιδαποθήκη, η οποία διατηρείται μέσα από μία διαδικασία μη αναγνώρισης των συσσωρευμένων ζημιών που συνεχίζουν να μετακυλούν. «Το πραγματικό πρόβλημα είναι ότι κάποιος πρέπει να αναλάβει τις ζημιές τελικά» τόνισε ο ίδιος. 

Ανησυχία για την Banca Monte dei Paschi di Siena

Έντονη είναι η ανησυχία για την τρίτη μεγαλύτερη τράπεζα της Ιταλίας, την Banca Monte dei Paschi di Siena, η οποία έχει τα περισσότερα «κόκκινα» δάνεια από κάθε άλλη ιταλική τράπεζα. Σε ό,τι αφορά στα μικρά καταναλωτικά δάνεια τα μη εξυπηρετούμενα φτάνουν στο ποσό των 5 δισ. ευρώ. 

Μάλιστα, η ΕΚΤ της έχει δώσει εντολές στην τράπεζα να μειώσει αυτά τα δάνεια στο χαρτοφυλάκιό της κατά 40% μέσα στα επόμενα τρία χρόνια. Το συγκεκριμένο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα, κατέγραψε την Τρίτη απώλειες στο χρηματιστήριο κατά 20%, με την τιμή της μετοχής της να έχει υποστεί συνολικά απώλειες 80% μέσα στην χρονιά.

Παράλληλα, η Banca Monte dei Paschi di Siena περιλαμβάνεται στην λίστα των ιδρυμάτων που η κυβέρνηση του Ματέο Ρέντσι σε συνεργασία με τις Βρυξέλλες, θέλει να ανακεφαλαιοποιήσει, χρησιμοποιώντας κρατικό χρήμα, παρά το γεγονός ότι το Βερολίνο ασκεί συνεχώς πιέσεις για να εφαρμοστούν οι νόμοι που προβλέπουν ότι σε αυτές τις περιπτώσεις θα πρέπει να εφαρμόζεται το μέτρο της διάσωσης με bail-in.

«Πρέπει να βρεθεί σύντομα μια λύση, διαφορετικά η παλαιότερη τράπεζα του κόσμου (Banca Monte dei Paschi di Siena) μπορεί να καταρρεύσει και να συμπαρασύρει και τον υπόλοιπο ευρωπαϊκό χρηματοπιστωτικό τομέα. Η ΕΕ πρέπει να δείξει ευελιξία διαφορετικά η Ιταλία θα βυθιστεί» είπε ο Άντριου Έντουαρντς, επικεφαλής της εταιρίας ETX Capital.  

Οι επιθυμίες της ΕΕ και οι φόβοι του Ρέντσι

Μάχη για να κερδίσει την έγκριση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την εφαρμογή σχεδίου σωτηρίας των τραπεζών που θα προστατεύει από κούρεμα τους επενδυτές δίνει ο Ματέο Ρέντσι.

Ο ιταλός πρωθυπουργός φοβάται ότι αν επιλεγεί η λύση του Bail-in, όπως απαιτεί το Βερολίνο, χιλιάδες μικροομολογιούχοι και καταθέτες θα καταστραφούν και μάλιστα σε μια πολύ ευαίσθητη πολιτικά στιγμή, καθώς τον Οκτώβρη στη χώρα θα διενεργηθεί δημοψήφισμα για μια σειρά από πολύ σημαντικές αλλαγές στο σύνταγμα.

Ωστόσο, εκπρόσωπος του ιταλού πρωθυπουργού διέψευσε δημοσίευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο η Ρώμη ετοιμάζεται να δράσει μονομερώς, παρακάμπτοντας τους κανόνες της νεοσύστατης τραπεζικής ένωσης, για να στηρίξει τις εγχώριες προβληματικές τράπεζες, παρά τις αντιδράσεις Βρυξελλών - Βερολίνου. 

Ο εκπρόσωπος του κ. Ρέντσι δήλωσε πως «η Ιταλία δεν επιθυμεί να αψηφήσει τις Βρυξέλλες στο θέμα των τραπεζών. Σεβόμαστε τους κανόνες και υποστηρίζουμε λύσεις αγοράς για τις τράπεζές μας». Σύμφωνα με πληροφορίες των Financial Times, ο κ. Ρέντσι είπε πως «δεν δέχεται να του κάνει μάθημα η δασκάλα του σχολείου», αφού η γερμανίδα καγκελάριος απέρριψε την περασμένη εβδομάδα την πρόταση της Ρώμης για προσωρινή αναστολή των κανόνων που απαγορεύουν τη στήριξη των προβληματικών τραπεζών με κρατικά κεφάλαια.

Προς το παρόν πάντως ο Ματέο Ρέντσι βρίσκει συμπαραστάτες στην άλλη ακτή του Ατλαντικού. Ο Joe Trevisani επικεφαλής της διεύθυνσης στρατηγικού σχεδιασμού της  Worldwide Markets στο Νιου Τζέρσεϊ θεωρεί ότι η Ιταλία πρέπει να λύσει το πρόβλημα με τους όρους που αυτή θεωρεί σωστούς: 

Το Ιταλικό τραπεζικό σύστημα είναι ετοιμόρροπο. Ακούγονται φωνές από τη Ρώμη που λένε ότι πρέπει να αντιμετωπιστεί με Ιταλικούς όρους και όχι με όρους Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ετσι είναι οι σοβαρές δουλειές. 

Σημειώνεται πως αυτή τη στιγμή το ιταλικό χρέος βρίσκεται στο 133% του ΑΕΠ και είναι το δεύτερο υψηλότερο της ευρωζώνης, μετά από αυτό της Ελλάδας. Την ίδια ώρα,τα επιτόκια στα 10ετή κρατικά ομόλογα κατέγραψαν την Τρίτη άνοδο κατά 3 μονάδες βάσης φθάνοντας στο 1,19%. 

Από την πλευρά της, η ΕΕ επιθυμεί να θωρακίσει την αξιοπιστία της τραπεζικής ένωσης, της οποίας οι κανόνες επιτάσσουν τον καταμερισμό των τραπεζικών απωλειών μεταξύ επενδυτών και ανασφάλιστων καταθέσεων (bail-in), αντί των φορολογουμένων (bail-out). 

Σύμφωνα με τον οίκο αξιολόγησης Fitch, με βάση την ευρωπαϊκή νομοθεσία, είναι δύσκολη μία λύση με κρατικά κεφάλαια που δεν θα πυροδοτούσε bail-in και είναι δύσκολο να επιτευχθεί πολιτική συναίνεση για την ενίσχυση των τραπεζών με δημόσιους πόρους.

Σε μία μάχη για την εύρεση λύσεων που θα ικανοποιούν Ρώμη και Βρυξέλλες - Βερολίνο, η επίτροπος Ανταγωνισμού Μάργκαρετ Βέστανγκερ παρουσίασε προτάσεις που δεν φαίνεται να έχουν κερδίσει την αποδοχή όλων.

Υπενθυμίζεται ότι την περασμένη εβδομάδα η Άνγκελα Μέρκελ απέρριψε αίτημα της Ρώμης για προσωρινή ανάκληση του bail-in και των κανόνων που απαγορεύουν την παροχή κρατικών κεφαλαίων για τη στήριξη των τραπεζών. 

Επιπλέον, ο Μπενούα Κερέ, υψηλόβαθμος αξιωματούχος της ΕΚΤ, είπε ότι η ανάκληση των κανόνων bail-in των τραπεζών θα σηματοδοτούσε τον επίλογο της νεοσύστατης τραπεζικής ένωσης.

Εν τούτοις, η εφαρμογή των κανόνων της τραπεζικής ένωσης με τον καταμερισμό των τραπεζικών απωλειών στους επενδυτές και στις ανασφάλιστες καταθέσεις μπορεί να σημάνει τον επίλογο της δημοτικότητας του κ. Ρέντσι.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο