Οι πρώην Αμερικανοί πρόεδροι όταν ολοκληρώσουν τη θητεία τους μετατρέπονται σε σύμβολα, εθνικά και υπερκομματικά, ανεξάρτητα με τις εντάσεις και τις αντιπαραθέσεις που μπορεί να είχαν προκαλέσει. Έτσι, συνήθως μιλάνε για ποικίλα θέματα, αλλά αποφεύγουν να αναμιχθούν άμεσα στην πολιτική.

Ο Μπάρακ Ομπάμα δεν έχει σπάσει μέχρις στιγμής αυτή την παράδοση, ωστόσο διαφοροποιείται «στα σημεία». Έτσι έχει κάνει λ.χ. δηλώσεις με τις οποίες εκφράζει, με προσεκτικό τρόπο, τη διαφωνία του με τα μέτρα Τραμπ σχετικά με την κλιματική αλλαγή και το μεταναστευτικό. Και στη δημόσια παρουσία του φροντίζει να μιλάει πολιτικά, ακόμα κι αν δεν εμπλέκεται στην άμεση πολιτική. 

Πριν λίγες μέρες, μιλώντας στο Economic Club του Σικάγο είπε ότι «πρέπει να καλλιεργούμε τον κήπο της δημοκρατίας». Και αναφέρθηκε, γλαφυρά, στο προηγούμενο του ναζισμού: «Φανταστείτε ότι βρισκόμαστε σε μια χοροεσπερίδα στη Βιέννη, στα τέλη της δεκαετίας του 1920 ή τη δεκαετία του 1930. Στην αίθουσα κυριαρχεί η μουσική, η τέχνη, η επιστήμη και η λογοτεχνία που αναδύεται και όλοι νομίζουν ότι αυτό πρόκειται να συνεχιστεί για πάντα. Κι όμως, έπειτα από λίγα χρόνια, 60 εκατομμύρια άνθρωποι βρήκαν τον θάνατο και ολόκληρος ο πλανήτης βυθίστηκε στο χάος».

Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στην αμερικανική ιστορία, μιλώντας και για σκοτεινά σημεία της: «Ο Φράνκλιν Ρούζβελτ είναι ένας από τους πολιτικούς μου ήρωες, ο σπουδαιότερος πρόεδρος μετά τον Λίνκολν. Και όμως, κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου έκλεισε σε στρατόπεδα πολλούς Αμερικανούς πολίτες ιαπωνικής καταγωγής, χωρίς να έχουν διαπράξει κάτι. Αυτό ήταν αντιθεσμικό». Μετά μίλησε για τη ζοφερή εποχή του μακαρθισμού και υπεραμύνθηκε της ελευθερίας του Τύπου και της ελεύθερης έκφρασης.

Όλα τα παραπάνω αποτελούν σαφέστατα μια πολιτική παρέμβαση στο σήμερα. Έμμεση, προσεκτική, αλλά σαφή. Γιατί ασφαλώς ο Ομπάμα δεν τα λέει όλα αυτά ως φιλίστωρ. Τα λέει για υποδηλώσει ότι διατηρεί ενεργή άποψη και παρουσία, ενώ έμμεσα αποτελούν και μια κριτική στις υπερσυντηρητικές απόψεις του νυν προέδρου Ντ. Τραμπ.

Πολλοί συνδέουν τη στάση του Ομπάμα και με την ενδεχόμενη υποψηφιότητα της γυναίκας του, Μισέλ Ομπάμα, για το χρίσμα των Δημοκρατικών στις επόμενες εκλογές. Άλλοι πάλι θεωρούν τις εμφανίσεις του  σαν μια υπόμνησή του ότι η προεδρική του θητεία, οι απόψεις και η στάση του είναι στον αντίποδα του Ντόναλντ Τραμπ. Ό,τι και να συμβαίνει, ένα είναι σίγουρο: θα ακούσουμε πολλές φορές ακόμα τον τέως Αμερικανό πρόεδρο, αφού είναι σίγουρο ότι δεν προτίθεται να σιωπήσει.