Τη σύνδεση της αναθεώρησης του Συντάγματος με τις νέες πραγματικότητες που έχουν προκύψει λόγω της οικονομικής κρίσης πρότεινε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ κ. Ευάγγελος Βενιζέλος στην ομιλία του στην ημερίδα του ΙΣΤΑΜΕ με θέμα «Η πρόκληση της Αναθεώρησης του Συντάγματος».
«Η συζήτηση για την αναθεώρηση δεν μπορεί να είναι ανεπηρέαστη από την διεθνή κρίση» και κάλεσε σε δημόσιο διάλογο προκειμένου «να μιλήσουμε για το σύνταγμα της κρίσης και την κρίση του συντάγματος», όπως είπε χαρακτηριστικά. Αρχικά ο κ. Βενιζέλος παρατήρησε ότι το Σύνταγμα από τη φύση του δεν συλλαμβάνει τον διπλασιασμό ανάμεσα σε οικονομία και παραοικονομία ή ανάμεσα σε τυπική και άτυπη πολιτική ζωή. Σημείωσε, δε, σύμφωνα με το protothema.gr, ότι κάθε Σύνταγμα δυτικής ευρωπαϊκής χώρας ορίζει γενικότερα τη σχέση κάθε κράτους με κοινωνία και οικονομία. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ αναρωτήθηκε τι είναι οι πράξεις δημοσιονομικής διαχείρισης όταν βρισκόμαστε σε ένα δημοσιονομικό πόλεμο και έθεσε το δίλημμα αν είναι συνήθεις νομοθετικές πράξεις ή μήπως βαθιά πολιτικές πράξεις, αναγόμενες στη σφαίρα στην πολιτική της εθνικής ασφάλειας. Επισήμανε επίσης ότι στην αναθεώρηση θα πρέπει να διασφαλιστεί το κοινωνικό κράτος, το οποίο αποτελεί θεμελιώδες χαρακτηριστικό της Ευρώπης ως ηπείρου.

Ανέφερε ως παράδειγμα τον περιορισμό των συντάξεων, όμως έθεσε το ερώτημα για το τι θα συνέβαινε αν δεν μπορούσαν να καταβληθούν καθόλου συντάξεις. Επίσης είπε πως στην συνταγματική αναθεώρηση θα πρέπει να συζητηθεί η κρίση στην αγορά, η ανεργία και τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά. Αναφερόμενος στο Μνημόνιο είπε ότι κατά το Σύνταγμα είναι μια πολιτική συμφωνία της Ελλάδας με τους πιστωτές της και ότι το δεύτερο πρόγραμμα είναι μια συμφωνία ανάμεσα στην Ελλάδα και στο EFSF, όπου περιλαμβάνεται από την μια πλευρά, μια δέσμη αποφάσεων του Eurogroup των καταστατικών οργάνων της ΕΕ, της ΕΚΤ και των διοικητικών συμβουλίων του EFSF και ΔΝΤ και από την άλλη μια δέσμη νόμων και κανονιστικών πράξεων της ελληνικής δημοκρατίας.

Σε αυτό το πλαίσιο ο κ. Βενιζέλος επισήμανε ότι δεν πρέπει να παραληφθούν οι αλλαγές στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα της ευρωζώνης και εκτίμησε ότι η κρίση στην ευρωζώνη είναι αφετηριακό σημείο στην αναθεώρηση του συντάγματος, αφού η διάκριση είναι ωμή ανάμεσα στις ενάρετες και άστοχες δημοσιονομικά χώρες. Κάνοντας ιστορική αναδρομή ο κ. Βενιζέλος είπε ότι η αναθεώρηση του 1986 είχε έντονα συγκυριακά χαρακτηριστικά και του 2001 ήταν συναινετική και μακράς εκκόλαψης.

Τόνισε ότι η αναθεώρηση του 2001, στην οποία ήταν εισηγητής από την πλευρά της κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας, έπεσε θύμα επικοινωνιακού λαϊκισμού για τα θέματα γύρω από τις σχέσεις κράτους και εκκλησίας, της διάταξης για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, το επαγγελματικό ασυμβίβαστο των βουλευτών, τον βασικό μέτοχο και της διάταξης περί ευθύνης υπουργών, η οποία ωστόσο, υπογράμμισε ότι έγινε αυστηρότερη. Επίσης στην ομιλία του ανέφερε ότι χρειάζεται υπεύθυνη αναθεώρηση με συμφωνία των τριών κυβερνητικών εταίρων και ει δυνατόν συμφωνία όλων των κομμάτων του συνταγματικού τόξου. Επίσης είπε ότι η αναθεώρηση θα πρέπει να προστατεύει το θεσμικό κεκτημένο και να σέβεται το ευρωπαϊκό κεκτημένο και το διεθνές δίκαιο.

Ζήτησε το Σύνταγμα να συνδεθεί με ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης, να συντελεί στην μετατροπή της Ελλάδας σε κανονικό κράτος και να ασχοληθεί με το σύστημα διακυβέρνησης. Επισήμανε μια σειρά από ζητήματα τα οποία θα πρέπει να μπουν στο τραπέζι του διαλόγου, όπως οι εγγυήσεις του κράτους δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα, η προστασία θρησκευτικής ελευθερίας, το συνταγματικό καθεστώς των ΜΜΕ στη βάση και της νέας πραγματικότητας του διαδικτύου, οι ανεξάρτητες αρχές και το άρθρο 16. Επιπλέον υπογράμμισε ότι θα πρέπει να συζητηθούν ζητήματα όπως τα κοινωνικά δικαιώματα, το εγγυημένο επίπεδο αξιοπρεπούς διαβίωσης, οι υπηρεσίες υγείας, η νέα μορφή συλλογικών συμβάσεων και η ανεργία. Πρότεινε να συζητηθεί ταυτόχρονα το δημοσιονομικό σύνταγμα με τις αλλαγές στο κοινωνικό κράτος, καθώς και το περιβαλλοντικό σύνταγμα με το μοντέλο ανάπτυξης.