Με 51 ψήφους υπέρ και 5 κατά, η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενέκρινε σήμερα στις Βρυξέλλες την έκθεση προόδου της Τουρκίας για το 2010, της εισηγήτριας Ρία Όομεν Ρόϊτεν (ΕΛΚ, Ολλανδία).

Στην έκθεση, ζητείται η εντατικοποίηση των μεταρρυθμίσεων στην Τουρκία και υπογραμμίζεται ότι η έλλειψη συναίνεσης για το θέμα της προώθησης των μεταρρυθμίσεων μεταξύ της κυβέρνησης και της αντιπολίτευσης αποτελεί τη μεγάλη αδυναμία της τουρκικής πολιτικής ζωής σήμερα. Επισημαίνεται ακόμη η επιδείνωση που παρατηρείται στα θέματα ελευθερίας της έκφρασης και χαρακτηρίζονται απαράδεκτες οι πιέσεις που ασκούνται στον Τύπο, οι διώξεις κατά δημοσιογράφων και η δυσανάλογη απαγόρευση ιστοσελίδων στο Ίντερνετ.

Σε ότι αφορά τα θέματα ελληνικού ενδιαφέροντος , στο ψήφισμα που συνοδεύει την έκθεση επισημαίνονται οι εντατικές προσπάθειες που καταβάλλουν Ελλάδα και Τουρκία για τη βελτίωση των διμερών τους σχέσεων και εκφράζεται λύπη για το γεγονός ότι δεν έχει ανακληθεί ακόμη το casus belli που έχει κηρύξει η Εθνοσυνέλευση της Τουρκίας κατά της Ελλάδας. Στα άλλα θέματα ελληνικού ενδιαφέροντος αξίζει να σημειωθεί ότι εγκρίθηκαν τροπολογίες Ελλήνων ευρωβουλευτών που αφορούν στις παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και τις υπερπτήσεις ελληνικών νησιών και στα προβλήματα που αντιμετωπίζουν μέλη της ελληνικής μειονότητας στην Ίμβρο και την Τένεδο.

Σε δήλωσή της μετά την ψηφοφορία η ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ Μαριλένα Κοππά δήλωσε τα εξής: "Η Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων έστειλε ένα καθαρό και σκληρό μήνυμα στην Τουρκία ότι πρέπει να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της απέναντι στην ΕΕ, εάν επιθυμεί να προχωρήσει η ενταξιακή διαδικασία. Το ψηφισθέν κείμενο περιλαμβάνει όλες τις ελληνικές αιτιάσεις με ιδιαίτερη έμφαση στην υποχρέωση της Τουρκίας να άρει το casus belli έναντι της Ελλάδας αλλά και στο ζήτημα των παραβιάσεων και υπερπτήσεων πάνω από ελληνικά νησιά. Τα ζητήματα της Ίμβρου και Τενέδου, του σεβασμού θρησκευτικών και μειονοτικών δικαιωμάτων αναδεικνύονται επίσης μέσα από την έκθεση. Σχετικά με το Κυπριακό, η έκθεση καλεί για άμεση απόσυρση των τουρκικών στρατευμάτων ως αναγκαίο όρο για την επίλυση του Κυπριακού. Συμπερασματικά, το μήνυμα είναι ότι η Τουρκία είναι υποχρεωμένη να υλοποιήσει στο ακέραιο τις υποσχέσεις της απέναντι στην Ένωση αν επιθυμεί η ευρωπαϊκή της πορεία να έχει κάποια προοπτική."

Αξίζει να σημειωθεί ακόμη ότι για πρώτη φορά υπάρχει σαφής αναφορά στην υποχρέωση της Τουρκίας να υπογράψει και να κυρώσει την Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) το οποίο, όπως αναφέρεται, αποτελεί κοινοτικό κεκτημένο. Η τροπολογία αυτή κατατέθηκε από τον ευρωβουλευτή της ΝΔ Γιώργο Κουμουτσάκο και υποστηρίχθηκε από τους ευρωβουλευτές του ΕΛΚ Έλμαρ Μρόκ (Γερμανία), Α. Ντανζάν (Γαλλία) και Π. Σαλάτο (Ιταλία).

Σε γραπτή ανακοίνωσή του, ο κ. Κουμουτσάκος αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι η υιοθέτηση για πρώτη φορά από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μιας τόσο σαφούς αναφοράς στην υποχρέωση αυτή της Τουρκίας είναι μια σημαντική εξέλιξη ειδικά στη συγκεκριμένη χρονική στιγμή που τόση συζήτηση γίνεται για την οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης (ΑΟΖ).

Σε ότι αφορά το Κυπριακό, στην έκθεση εκφράζεται λύπη για το γεγονός ότι το πρόσθετο πρωτόκολλο στη συμφωνία σύνδεσης ΕΕ-Τουρκίας δεν έχει ακόμη τεθεί σε εφαρμογή από την Τουρκία, γεγονός, που όπως επισημαίνεται, εξακολουθεί να επηρεάζει τη διαδικασία των ενταξιακών διαπραγματεύσεων της Τουρκίας. Ζητείται μάλιστα από την τουρκική κυβέρνηση να το εφαρμόσει πλήρως.

Το ψήφισμα καλεί εκ νέου την τουρκική κυβέρνηση να αποσύρει άμεσα τα στρατεύματά της από τα κατεχόμενα εδάφη της Κύπρου, ενώ καλεί τις δύο κοινότητες να κεφαλαιοποιήσουν την επιτευχθείσα πρόοδο στις διαπραγματεύσεις προκειμένου να συμφωνήσουν σε μία βιώσιμη λύση, ευθυγραμμισμένη με τις αποφάσεις του ΣΑ των Ηνωμένων Εθνών και τις αρχές επί των οποίων εδράζεται η ΕΕ.

Εξάλλου, ζητείται η διακοπή της ροής των εποίκων από την Τουρκία στα κατεχόμενα, ενώ σε ότι αφορά του αγνοούμενους καλείται η Τουρκία να διευκολύνει την πρόσβαση της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνoούμενους σε στρατιωτικά αρχεία και να προβεί σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, σύμφωνα με τα ευρήματα του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Σε ότι αφορά το θέμα της Αμμοχώστου, στο ψήφισμα δεν αναιρείται η περσινή θετική έκκληση της Ευρωβουλής για επιστροφή της στους νομίμους κατοίκους της, αλλά προστίθεται ακόμα νέα έμμεση σχετική αναφορά, με έκκληση για προώθηση του ψηφίσματος-ορόσημο 550 των Ηνωμένων Εθνών.

Η τελική ψηφοφορία επί της έκθεσης της κας. Οομεν Ρόϊτεν θα πραγματοποιηθεί στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το Μάρτιο.