Την ανάγκη ανάληψης επείγουσας δράσης για την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων, που έχει φτάσει «σε πρωτοφανή επίπεδα σε πολλά κράτη μέλη, με τεράστιο ανθρώπινο και κοινωνικό κόστος» υπογράμμισαν οι 27 Ευρωπαίοι ηγέτες, όπως επισημαίνεται στα συμπεράσματα της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ.

Ειδικότερα, προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η ενίσχυση των προσπαθειών της ΕΤΕπ για τη στήριξη της δανειακής ροής στην οικονομία, αξιοποιώντας πλήρως την πρόσφατη αύξηση του κεφαλαίου της κατά 10 δισεκατομμύρια ευρώ. Στο πλαίσιο αυτό, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο κάλεσε την ΕΤΕπ να εφαρμόσει το πρόγραμμά της για αύξηση των πιστωτικών της δραστηριοτήτων στην ΕΕ κατά τουλάχιστον 40% για το διάστημα 2013-2015. Μάλιστα, υπογραμμίστηκε ότι η ΕΤΕπ έχει ήδη εντοπίσει νέες δυνατότητες δανειοδότησης ποσού άνω των 150 δισ. ευρώ που καλύπτει μια δέσμη κρίσιμων προτεραιοτήτων όπως η καινοτομία και οι δεξιότητες, η πρόσβαση των ΜΜΕ στη χρηματοδότηση, η αποδοτικότητα των πόρων και οι στρατηγικές υποδομές.

Εξάλλου, λαμβάνοντας υπόψη τις «προοπτικές ασθενούς βραχυπρόθεσμης οικονομικής ανάπτυξης» το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφώνησε στην επιτάχυνση της Πρωτοβουλίας για την Απασχόληση των Νέων, την επίσπευση της εφαρμογής της πρωτοβουλίας «Εγγύηση για τη Νεολαία», την αυξημένη κινητικότητα των νέων και τη συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συζήτησε, επίσης, τους τρόπους με τους οποίους θα τονωθούν οι επενδύσεις και θα βελτιωθεί η πρόσβαση στις πιστώσεις, και ζήτησε την κινητοποίηση των ευρωπαϊκών πόρων, μεταξύ των οποίων και εκείνων της ΕΤΕπ. Ακόμη, δρομολόγησε ένα νέο «Επενδυτικό σχέδιο» για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και τη χρηματοδότηση της οικονομίας.

Η χρηματοοικονομική σταθερότητα παρουσιάζει βελτίωση, τόνισε η Σύνοδος Κορυφής, αλλά απαιτούνται περαιτέρω δράσεις της ΕΕ και των κρατών μελών της προκειμένου να τεθεί εν νέου η Ευρώπη σε τροχιά βιώσιμης ανάπτυξης και να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας. Οπως υπογραμμίστηκε, τα υγιή δημόσια οικονομικά και οι πολιτικές που στηρίζουν τη βιώσιμη ανάπτυξη και τις θέσεις απασχόλησης ενισχύονται αμοιβαία. Συγχρόνως, όμως απαιτούνται πιο αποφασιστικές προσπάθειες σε όλα τα επίπεδα προκειμένου να συνεχιστούν οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και να τονωθεί η ανταγωνιστικότητα και η απασχόληση. Σε αυτό το πλαίσιο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τις συστάσεις ανά χώρα, προκειμένου να καθοδηγήσει τις πολιτικές και τους προϋπολογισμούς των κρατών μελών.

Σε ότι αφορά ειδικά την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο συμφώνησε ότι στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων, θα προωθηθεί ο επαναπρογραμματισμός, κατά περίπτωση, των κονδυλίων που δεν έχουν διατεθεί. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα αξιοποιήσουν όλες τις δυνατότητες που προσφέρει το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ), το οποίο αποτελεί ένα από τα βασικά χρηματοδοτικά εργαλεία σε επίπεδο ΕΕ για το σκοπό αυτό, μεταξύ άλλων μέσω της στήριξης της δημιουργίας νέων θέσεων απασχόλησης για νέους εργαζόμενους. Όπου κρίνεται σκόπιμο, τα κράτη μέλη θα βελτιώσουν τη διοικητική τους ικανότητα μέσω της παροχής ενισχυμένης τεχνικής συνδρομής από την Επιτροπή και θα αξιοποιήσουν τις βέλτιστες πρακτικές.

Επίσης, θα γίνουν όλες οι απαραίτητες προετοιμασίες ώστε η Πρωτοβουλία για την Απασχόληση των Νέων (ΥΕΙ) να είναι πλήρως λειτουργική τον Ιανουάριο του 2014, επιτρέποντας την έναρξη των πρώτων εκταμιεύσεων προς δικαιούχους σε περιοχές της ΕΕ που πλήττονται από ποσοστά ανεργίας νέων άνω του 25%. Προκειμένου η Πρωτοβουλία για την απασχόληση των νέων να διαδραματίσει στο ακέραιο το ρόλο της, η εκταμίευση των διαθέσιμων έξι δισ. ευρώ θα πρέπει να πραγματοποιηθεί εντός των δύο πρώτων ετών του προσεχούς Πολυετούς Δημοσιονομικού Πλαισίου, δηλαδή το 2014 και το 2015.

Περαιτέρω, τα περιθώρια που έχουν παραμείνει διαθέσιμα κάτω από τα ανώτατα όρια του ΠΔΠ για τα έτη 2014-2016 θα χρησιμοποιηθούν για τη σύσταση ενός «συνολικού περιθωρίου ανάληψης υποχρεώσεων» που θα χρηματοδοτήσει συγκεκριμένα μέτρα για την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων. Τα κράτη μέλη που επωφελούνται από την πρωτοβουλία θα πρέπει να καταρτίσουν σχέδιο για την αντιμετώπιση της ανεργίας των νέων, μεταξύ άλλων και μέσω της υλοποίησης της «Εγγύησης για τη Νεολαία», πριν από το τέλος του έτους. Η Επιτροπή θα υποβάλει έκθεση το 2016 ως προς την εφαρμογή της «Εγγύησης για τη Νεολαία» και την εφαρμογή της Πρωτοβουλίας. Παράλληλα, η ΕΤΕπ θα συμβάλει στην καταπολέμηση της ανεργίας των νέων μέσω της πρωτοβουλίας της «Απασχόληση για τους νέους» και του προγράμματος «Επένδυση στις δεξιότητες», που θα πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή.

Σύμφωνα με τα συμπεράσματα, τα κράτη μέλη προτρέπονται να χρησιμοποιήσουν ένα μέρος των πόρων που χορηγεί το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο για να στηρίξουν προγράμματα διασυνοριακής κινητικότητας. Το πρόγραμμα «Erasmus +», το οποίο προωθεί τη διασυνοριακή επαγγελματική κατάρτιση, πρέπει να έχει καταστεί πλήρως λειτουργικό τον Ιανουάριο του 2014, ανέφεραν οι "27". Ειδικότερα, τα κράτη μέλη με υψηλά ποσοστά ανεργίας των νέων θα πρέπει να επιταχύνουν τη λήψη δραστικών μέτρων για την αγορά εργασίας, ανέφερε η Σύνοδος Κορυφής.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπενθύμισε τη σημασία της φορολογικής ελάφρυνσης της εργασίας, μεταξύ άλλων μειώνοντας τις εισφορές κοινωνικής ασφάλισης, κατά περίπτωση, ως μέσου για την αύξηση της απασχόλησης και την τόνωση της δημιουργίας θέσεων εργασίας και της ανταγωνιστικότητας.

Εξάλλου, σε ότι αφορά την οικονομική μεγένθυση, την ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ολοκλήρωσε το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο 2013 εγκρίνοντας σε γενικές γραμμές τις συστάσεις ανά χώρα. Τα κράτη μέλη θα λάβουν τώρα υπόψη τις συστάσεις στις προσεχείς αποφάσεις τους για τους προϋπολογισμούς, τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και την πολιτική απασχόλησης και κοινωνική πολιτική, προωθώντας παράλληλα τον πλήρη ενσωμάτωσή τους σε εθνικό επίπεδο και διατηρώντας τον κοινωνικό διάλογο. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή θα παρακολουθούν την εφαρμογή τους.

Οι 27 αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ συμφώνησαν επίσης σε ένα νέο επενδυτικό σχέδιο για την Ευρώπη υπογραμμίζοντας ότι στις παρούσες οικονομικές συνθήκες είναι πολύ σημαντικό να αποκατασταθεί κανονική δανειακή ροή στην οικονομία και να διευκολυνθεί η χρηματοδότηση των επενδύσεων. Στο πλαίσιο αυτό το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο υπογράμμισε τη σημασία να υπάρξει:

-Θέσπιση εντός του έτους των διαφόρων προγραμμάτων της ΕΕ που στηρίζουν την υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020».

-Συνεργασία των κρατών μελών με την Επιτροπή για την ολοκλήρωση το ταχύτερο δυνατό των συμφωνιών εταιρικής σχέσης και των επιχειρησιακών προγραμμάτων τους,

-Ταχεία εφαρμογή των διαρθρωτικών ταμείων καθώς και των προγραμμάτων για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων και των ΜΜΕ (COSME) και για την έρευνα και την καινοτομία (Ορίζοντας 2020) τα οποία είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τη στήριξη των ΜΜΕ.

-Επίσπευση της εφαρμογής της πιλοτικής φάσης των ομολογιακών δανείων για τη χρηματοδότηση των έργων. Η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει την αξιολόγησή της περί τα τέλη του 2013.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επικρότησε την έκθεση της Επιτροπής και της ΕΤΕπ για τη χρηματοδότηση της οικονομίας. Συμφώνησε για τα ακόλουθα μέτρα και επικρότησε την πρόθεση της Επιτροπής και της ΕΤΕπ να τα εφαρμόσουν κατά προτεραιότητα και να υποβάλλουν συγκεφαλαιωτική έκθεση σχετικά με την εφαρμογή τους πριν από την ευρωπαϊκή σύνοδο του Οκτωβρίου 2013, με ποσοτικούς στόχους, μέσα και συγκεκριμένα χρονοδιάγραμμα.

Συμφωνήθηκε ακόμη η επέκταση των κοινών μέσων χρηματοδότησης με επιμερισμό των κινδύνων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της ΕΤΕπ για τη μόχλευση του ιδιωτικού τομέα και των επενδύσεων των κεφαλαιαγορών στις ΜΜΕ. Οι πρωτοβουλίες αυτές θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι διευρύνεται ο όγκος των νέων δανείων προς τις ΜΜΕ σε όλη την ΕΕ, τηρώντας τις αρχές της χρηματοπιστωτικής ευρωστίας και διαφάνειας καθώς και τα ανώτατα όρια του ΠΔΠ. Το Συμβούλιο, σε διαβούλευση με την Επιτροπή και την ΕΤΕπ, θα διευκρινίσει χωρίς καθυστέρηση τις παραμέτρους για το σχεδιασμό των μέσων αυτών που συγχρηματοδοτούνται από τα Διαρθρωτικά Ταμεία, για την πραγματοποίηση ισχυρού αποτελέσματος μόχλευσης. Θα διεξαχθούν οι απαραίτητες προετοιμασίες ώστε τα μέσα αυτά να τεθούν σε εφαρμογή τον Ιανουάριο του 2014. Αναλυτικότερα, προβλέπεται:

-H αύξηση της ικανότητας πιστωτικής ενίσχυσης του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων.

-H σταδιακή επέκταση των προγραμμάτων της ΕΤΕπ για τη χρηματοδότηση του εμπορίου που θα διευκολύνουν τον τομέα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε ολόκληρη την Ένωση, ιδίως στις χώρες υπό καθεστώς προγράμματος.

-H ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ εθνικών τραπεζών ανάπτυξης και της ΕΤΕπ για την βελτίωση των ευκαιριών κοινού δανεισμού και ανταλλαγών βέλτιστων πρακτικών.

-H ανάπτυξη εναλλακτικών πηγών χρηματοδότησης σε στενή συνεργασία με κράτη μέλη.

Σε ότι αφορά την εφαρμογή του Συμφώνου Ανάπτυξης και Απασχόλησης, ύψους 120 δισ. ευρώ, που εγκρίθηκε πριν από ένα χρόνο, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ζήτησε από τα τα κράτη μέλη πρέπει να κάνουν ό,τι μπορούν για να διασφαλίσουν ότι όλα τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο Σύμφωνο θα εφαρμοστούν ταχέως, και ειδικότερα όσον αφορά την Ενιαία αγορά, την καινοτομία, το ψηφιακό θεματολόγιο, τις υπηρεσίες, την ενέργεια και τη φορολογία.