Γράφει ο Ιωάννης Μαρτέλλος

Σε νέα τροχιά επιθυμεί να τεθούν οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις ο Πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς που ετοιμάζεται για το πρώτο του ταξίδι ως αρχηγός κράτους στις ΗΠΑ. Η ολιγόωρη επίσκεψη στην Αθήνα του υπουργού Οικονομικών Τζακ Λιου, ήρθε, κατά τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, στην πιο κατάλληλη στιγμή.

Αποτέλεσε μια ακόμα τονωτική ένεση για την κυβέρνηση που μόλις βγήκε από μια σκληρή πολιτική σύγκρουση με επίκεντρο το επίμαχο πολυνομοσχέδιο που ανοίγει το δρόμο σε απολύσεις στο δημόσιο.

Οι προετοιμασίες έχουν ξεκινήσει για την επίσκεψη στις ΗΠΑ του Αντ. Σαμαρά που θα διαβεί τελικά το κατώφλι του Λευκού Οίκου στις 8 Αυγούστου. Μπορεί η ημερομηνία να μην είναι η καλύτερη δυνατή, καθώς το Κογκρέσο θα έχει κλείσει λόγω διακοπών, το ίδιο και το ΔΝΤ, ωστόσο ο Πρωθυπουργός πιστεύει ότι μπορεί να αποκομίσει τα μέγιστα κέρδη από αυτή την επίσκεψη.

Κανείς στο Μέγαρο Μαξίμου δεν θέλει το ταξίδι στις ΗΠΑ να μετατραπεί απλά σε ευκαιρία για φωτογραφίες (photo opportunities), αλλά στρατηγική επιδίωξη είναι να ανοίξει ένας σταθερός δίαυλος επικοινωνίας των δυο κυβερνήσεων.

Τα καλά λόγια περίσσευαν χθες από τον Τζακ Λιου που έκανε και δηλώσεις στα ΜΜΕ για να δώσει και μια αίγλη στην επίσκεψή του και να μην σχηματιστεί η εντύπωση ότι η έλευσή του απλά ήταν μια διαχειριστική αποστολή. Κάθε άλλο, όπως λένε διπλωματικές πηγές.

Ο Λιου ήρθε στην Αθήνα για να προετοιμάσει και την ατζέντα επί των οικονομικών της συνάντησης Σαμαρά-Μπαράκ Ομπάμα, αλλά και για να δώσει πλήρη αναφορά στο Λευκό Οίκο για το κλίμα και την κατάσταση που υπάρχει στην Αθήνα.

Η ελληνική κυβέρνηση θα πρέπει να καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια για να μετατρέψει την επίσκεψη Σαμαρά σε μια σημαντική επιτυχία, καθώς πρέπει να είναι άριστα στοχευμένη.

Μέχρι στιγμής, το πρόγραμμα βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση, ενώ μαζί του θα είναι ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας, καθώς ο αντιπρόεδρος και υπουργός Εξωτερικών Ευάγγελος Βενιζέλος δεν μπορεί λόγω πρωτοκόλλου να είναι παρών στις συναντήσεις με την αμερικανική ηγεσία στο Λευκό Οίκο, αφού θα απουσιάζει ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζον Μπάιντεν.

Η ατζέντα της επίσκεψης, εκτός από τις επενδύσεις που είναι στο τραπέζι, αλλά και το πώς μπορούν αμερικανικές επιχειρήσεις να έρθουν και να επενδύσουν, έχει στο επίκεντρο και τον κρίσιμο τομέα της ενέργειας.

Ο Πρωθυπουργός, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, οφείλει σε πρώτη φάση να επαναλάβει τη σημασία που έχει για τα δυτικά συμφέροντα η επιλογή του αγωγού ΤΑΡ και να παρουσιάσει σχέδιο για το πώς η χώρα μας μπορεί μελλοντικά να μετατραπεί σε ασφαλή κόμβο για τον ενεργειακό εφοδιασμό της Ευρώπης.

Η αμερικανική πλευρά επιδιώκει την συνεργασία, καθώς θα μεταφέρει και τεχνογνωσία σε διάφορα επίπεδα, ακόμη και στο θεσμικό κομμάτι οργάνωσης της ενεργειακής αγοράς, ενώ θα έχει και σημαντικό μερίδιο. Η αποχώρηση της ρωσικής Gazprom από τον διαγωνισμό για τη ΔΕΠΑ, ανέτρεψε δεδομένα και δεν αποκλείεται η ελληνική κυβέρνηση να διεκδικήσει από την Ουάσιγκτον ενεργότερο ενδιαφέρον για την αποκρατικοποίηση αυτή.

Τα οικονομικά αναμφίβολα θα τεθούν στο τραπέζι και κυρίως θα διαγνωστεί από την ελληνική πλευρά για το ρόλο του ΔΝΤ το επόμενο διάστημα, καθώς επηρεάζεται από τις ΗΠΑ. Άρα, είναι κρίσιμο στοιχείο, καθώς κανείς δεν ξέρει τελικά, εάν το ΔΝΤ αποχωρήσει, όπως λέγεται, από την Ε.Ε. και σε μια τέτοια περίπτωση η Ελλάδα θα πρέπει να έχει άλλον σχεδιασμό για το πώς θα κινηθεί μελλοντικά.

Σημαντική θέση στη συνάντηση αναμένεται να έχουν τα εθνικά θέματα, καθώς έως τον Δεκέμβριο επιθυμία των ΗΠΑ είναι να ενταχθούν τα Σκόπια στο ΝΑΤΟ και εκεί θα γίνει μεγάλο παιχνίδι.

Επί του Κυπριακού, ένα θέμα που ανοίγει από το φθινόπωρο, πιθανότατα με ένα σχέδιο Ανάν ΙΙ, είναι ξεκάθαρο ότι η αμερικανική πλευρά θα ενεργοποιηθεί στο ζήτημα αυτό έντονα από τον Οκτώβριο.