Τα χημικά όπλα στη Συρία ανοίγουν το δρόμο για επέμβαση των Δυτικών

Τα χημικά όπλα στη Συρία ανοίγουν το δρόμο για επέμβαση των Δυτικών

Γράφει ο Παναγιώτης Βελισσάρης - Λυμπερίδης 

Παιδιά δέχονται τις πρώτες βοήθειες με μάσκες οξυγόνου για να μπορέσουν να αναπνεύσουν. Οι γιατροί σε κατάσταση αμόκ να παράσχουν τις πρώτες βοήθειες στα θύματα που βγάζουν αφρούς από το στόμα, τυπικά συμπτώματα της έκθεσης σε χημικά

Αυτές είναι μερικές στιγμές ενός εκ των πολλών βίντεο που ανέβασε  στο Youtube χτες η Γενική Επιτροπή της Συριακής Επανάστασης ως απόδειξη της επίθεσης σε βάρος αμάχων και γυναικόπαιδων με χημικά όπλα σε περιοχές της ανατολικής Δαμασκού που αποδίδονται στις δυνάμεις του Μπασάρ Αλ Άσαντ. 

Μία επίθεση στην οποία σύμφωνα με ακτιβιστές πήραν μέρος και βομβαρδιστικά αεροπλάνα, σε μία προσπάθεια ανακατάληψης των προπυργίων των ανταρτών κοντά στην πρωτεύουσα, ενώ τα υπόλοιπα βίντεο απαθανατίζουν σκηνές πανικού, τραγικές στιγμές σε αυτοσχέδια νοσοκομεία με τους γιατρούς να περιθάλψουν ανθρώπους που εισήχθησαν με συμπτώματα έκθεσης στο νευροπαραλυτικό αέριο σαρίν και δωμάτια στα οποία στοιβάζονται πτώματα. 

Οι πληροφορίες για τα θύματα, παραμένουν συγκεχυμένες. Ο ηγέτης του Συριακού Εθνικού Συμβουλίου – η μεγαλύτερη οργάνωση της αντιπολίτευσης- Τζορτζ Σάμπρα, από την Κωνσταντινούπολη όπου βρίσκεται έκανε λόγο για 1300 νεκρούς. Άλλες οργανώσεις της αντιπολίτευσης μείωσαν αυτό τον αριθμό, ενώ τα διεθνή μέσα μιλούσαν για περισσότερα από 100 θύματα, δίχως όμως να μπορούν να επαληθεύσουν την καταμέτρηση από ανεξάρτητες πηγές, ενώ η αυθεντικότητα του ίδιων των σοκαριστικών βίντεο που ανέβηκαν στο διαδίκτυο δεν έχει επαληθευτεί μέχρι την ώρα που γραφόταν αυτές οι γραμμές. 

Είναι όντως ο Άσαντ πίσω από την επίθεση; 

Τα όσα διαδραματίστηκαν κοντά στη Συριακή πρωτεύουσα έρχονται λίγες μόνο ημέρες μετά την άφιξη των παρατηρητών του ΟΗΕ οι οποίοι επρόκειτο να ερευνήσουν παλαιότερες καταγγελίες για χρήση χημικών όπλων, μία επίθεση που οι κυριότερες οργανώσεις της αντιπολίτευσης έσπευσαν να την αποδώσουν στον Μπασάρ Αλ Άσαντ. Ένας ισχυρισμός που προκαλεί προβληματισμό σε δημοσιογράφους και αναλυτές διαφόρων τάσεων. 

Μιλώντας στο δίκτυο Russia Today, ο δημοσιογράφος και αναλυτής Patrick Henningsen εξέφρασε τις αμφιβολίες του για το κατά πόσον οι συριακές δυνάμεις πραγματοποίησαν αυτή την επίθεση: «Δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να δίνει μία σαφή εικόνα για το τι ακριβώς έγινε, έχουμε μόνο αναφορές από μέλη της αντιπολίτευσης στη Δαμασκό. Δεν ξέρουμε τι έγινε και πως έγινε, και μέχρι να διευκρινιστούν τα συγκεκριμένα στοιχεία, δεν μπορούμε να καταλήξουμε σε συμπεράσματα», επεσήμανε. 

Τεκμηριώνοντας τη σκέψη του, υπογράμμισε ότι «δεν έχει κανένα νόημα η συριακή κυβέρνηση να προχωρήσει σε χρήση χημικών την ίδια ημέρα που έφτασαν οι παρατηρητές του ΟΗΕ, κατόπιν πρόσκλησης του ίδιου του Μπασάρ Αλ Άσαντ, και μάλιστα σε τοποθεσία που βρίσκεται λίγα μόνο χιλιόμετρα από το ξενοδοχείο που κατέλυσε η αποστολή». 

Παρόμοιους προβληματισμούς ως προς το χρόνο αλλά και τον τόπο της επίθεσης διατυπώνει και ο αναλυτής Charles Liste του ινστιτούτου «ΙHS Jane's Terrorism and Insurgency Center» στο πρακτορείο Reuters, το οποίο σημειωτέον δεν κατάφερε να επιβεβαιώσει τον ακριβή αριθμό των νεκρών από ανεξάρτητες πηγές. 

«Λογικά, δεν θα είχε νόημα η Συριακή κυβέρνηση να προχωρήσει σε χρήση χημικών γνωρίζοντας ότι οι παρατηρητές βρίσκονται τόσο κοντά στην περιοχή όπου βρίσκονται οι παρατηρητές του ΟΗΕ» είπε, ωστόσο συνέδεσε τη συγκεκριμένη επίθεση με το γεγονός ότι στην περιοχή της Γκούτα, έχει αναπτύξει ισχυρή δράση το παρακλάδι της Αλ Κάιντα στη Συρία, το μέτωπο Αλ Νούσρα, και συνδέει τα όσα συνέβησαν με επιχειρήσεις εκκαθάρισης αντάρτικων θυλάκων στην περιοχή. 

«Ξεκάθαρα, είναι αδύνατο να επιβεβαιωθούν οι αναφορές για χρήση χημικών όπλων, ωστόσο είναι ξεκάθαρο από τα βίντεο που ανέβηκαν από αξιόπιστους λογαριασμούς, ότι ένας μεγάλος αριθμός αμάχων σκοτώθηκε», αναφέρει χαρακτηριστικά. 

Ένα ακόμη ερώτημα που προβληματίζει αρκετούς είναι το ήταν αυτό που θα ωθούσε τον Άσαντ να διατάξει τη χρήση χημικών όπλων, να περάσει δηλαδή την «κόκκινη» γραμμή που χάραξαν τόσο οι αντίπαλοί του – όπως οι ΗΠΑ- όσο και οι φιλικές προς αυτόν χώρες, όπως η Ρωσία και το Ιράν. Και όλα αυτά σε μία περίοδο που όχι μόνο κερδίζει έδαφος έναντι των ανταρτών, πετυχαίνοντας μία σειρά στρατιωτικών επιτυχιών, με κυριότερη την ανακατάληψης της στρατηγικής σημασίας πόλης Χομς, αλλά και ισχυροποιεί διαρκώς την εξουσία του, έπειτα από δυόμιση σχεδόν χρόνια αιματηρού εμφυλίου. 

Μόλις στα μέσα Ιουλίου το βρετανικό υπουργείο Εξωτερικών άφηνε να εννοηθεί ότι η βοήθεια προς τους αντάρτες δεν θα προχωρούσε, «βλέποντας» παράλληλα ότι ο Άσαντ θα έμενε στην εξουσία για πολλά χρόνια ακόμα.  Αλλά και οι γερμανικές μυστικές υπηρεσίες, σε έκθεσή τους η οποία είχε διαρρεύσει τον περασμένο Μάιο στο περιοδικό Spiegel, παραδεχόταν ότι η πλάστιγγα έγερνε  πλέον υπέρ του Σύρου προέδρου. 

Μία μακρά συζήτηση 

Τα χθεσινά γεγονότα για το χημικό οπλοστάσιο του καθεστώτος καθώς και για το εάν έχει γίνει χρήση δεν είναι καινούργια, αφού το θέμα βρίσκεται συχνά – πυκνά στην επικαιρότητα, με τις οργανώσεις της αντιπολίτευσης να προχωρούν σε καταγγελίες ότι οι δυνάμεις του Άσαντ προχωρούν στη χρήση τέτοιων όπλων. 

Ωστόσο η Κάρλα Ντελ Πόντε, πρώην εισαγγελέας του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου και μέλος της Επιτροπής του ΟΗΕ για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Συρία (αλλά και γνωστή για το ρόλο της στην ΝΑΤΟϊκή επέμβαση στην πρώην Γιουγκοσλαβία), τον περασμένο Μάιο εξέφρασε μία άποψη που ξάφνιασε πολλούς:  «Σύμφωνα με τις μαρτυρίες που συγκεντρώσαμε, οι αντάρτες έχουν χρησιμοποιήσει χημικά όπλα, έχουν κάνει χρήση αερίου σαρίν» είπε η Ελβετή αξιωματούχος και συμπλήρωσε: «Πρόκειται για ισχυρές, σαφείς υποψίες, αλλά ακόμη όχι αδιάσειστες αποδείξεις». 

Τα όσα είπε η Ντελ Πόντε μπορεί να μην άρεσαν σε πολλές Δυτικές χώρες με τον ΟΗΕ να «αδειάζει» την ίδια την αξιωματούχο του λίγες ώρες αργότερα. Ωστόσο το θέμα είχε και συνέχεια, μερικές ημέρες αργότερα ομάδα Ρώσων δημοσιογράφων, οι οποίοι βρίσκονταν σε δημοσιογραφική αποστολή στη Συρία προσκόμισε ανάλογα στοιχεία, με βίντεο και μαρτυρίες αμάχων και αυτοπτών μαρτύρων ότι στις 19 Μαρτίου οι αντικαθεστωτικοί αντάρτες – και συγκεκριμένα μέλη του μετώπου Αλ Νούσρα- χρησιμοποίησαν χημικά όπλα στην περιοχή του Χαλεπίου

Επέμβαση προ των πυλών 

Το μόνο σίγουρο είναι ότι οι παρατηρητές του ΟΗΕ που έφτασαν την Τετάρτη στη Δαμασκό θα έχουν πολλή δουλειά μπροστά τους, αφού θα πρέπει να ερευνήσουν τις καταγγελίες εκατέρωθεν για τη χρήση χημικών όπλων. Το κυριότερο είναι ότι τα αποτελέσματα της έρευνάς τους θα κρίνουν εν πολλοίς και το εάν οι δυτικοί – η πίεση των οποίων προς το καθεστώς αυξήθηκε αισθητά- θα αποφασίσουν να εμπλακούν ποιο ενεργά στην αιματηρή σύγκρουση που μαίνεται αμείωτη στη Συρία, με ότι αυτό συνεπάγεται για τις σχέσεις με τους στενούς συμμάχους του Άσαντ, τη Ρωσία, αλλά και το Ιράν. 

Και εάν ο Άσαντ όντως πέρασε την «κόκκινη» γραμμή που πρώτος χάραξε ο Μπαράκ Ομπάμα πριν έναν χρόνο, αυτό που μένει να μάθουμε είναι η απάντηση των ΗΠΑ και των συμμάχων τους, μερικοί από τους οποίους βρίσκονται σε ετοιμότητα να επέμβουν στη Συρία εδώ και καιρό...

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο