Marmaray: Από την Ευρώπη στην Ασία σε 4 λεπτά! (Βίντεο και φωτό)

Επιμέλεια: Ντία Μούλου

Η πρώτη υποθαλάσσια σήραγγα που συνδέει δύο ηπείρους είναι γεγονός. Την Τρίτη, ύστερα από εννέα χρόνια εντατικών εργασιών, ο τούρκος πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, εγκαινίασε το Marmaray, την υπόγεια σιδηροδρομική σήραγγα που ενώνει την ασιατική και την ευρωπαϊκή πλευρά του Βοσπόρου. 

Αν και δέχτηκε αμφιλεγόμενες κριτικές, ο Ερντογάν κατάφερε να υλοποιήσει το «έργο του αιώνα», σύμφωνα με τις τουρκικές αρχές, το οποίο αναμένεται να αποσυμφορήσει την κυκλοφορία στην Κωνσταντινούπολη και να δημιουργήσει έναν εμπορικό άξονα για τη μεταφορά προϊόντων σε χώρες της δυτικής Ευρώπης. 

Τι είναι το Marmaray

Ουσιαστικά πρόκειται για μια σιδηροδρομική αρτηρία, το υποθαλάσσιο τμήμα της οποίας βρίσκεται 60 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας (το μεγαλύτερο από οποιοδήποτε αντίστοιχο έργο στον κόσμο), που θα συνδέει την ήπειρο της Ευρώπης και της Ασίας.

Έχει μήκος 1,4 χιλιομέτρων και δημιουργεί νέα δεδομένα στις συγκοινωνίες, επιτρέποντας τη μετάβαση από το σταθμό Kazlıçeşme της ευρωπαϊκής ακτής στον σταθμό Ayrılıkçeşme της ασιατικής ακτής εντός τεσσάρων λεπτών κάτω από την επιφάνεια του Βοσπορου! Η σήραγγα θα εξυπηρετεί το μετρό και την ταχεία Άγκυρας-Κωνσταντινούπολης, αναδεικνύοντας την Τουρκία σε κόμβο μεταφορών ανάμεσα στην Ευρώπη και την Άπω Ανατολή. 

Την Τρίτη δόθηκε στην κυκλοφορία μόνο το πρώτο τμήμα της νέας γραμμής του μετρό (3 σταθμοί), η οποία μόλις ολοκληρωθεί θα καλύπτει απόσταση 63 χιλιομέτρων (εκ των οποίων τα 13 χιλιόμετρα σε υπόγεια σήραγγα) και θα εξυπηρετεί 37 σταθμούς στην ευρωπαϊκή και την ασιατική ακτή της Κωνσταντινούπολης. Μάλιστα, δεν είναι λίγοι εκείνοι που ήδη κάνουν λόγο για έναν «σιδηροδρομικό δρόμο του μεταξιού».

Η κατασκευή της, η οποία κόστισε συνολικά 4,1 δισ. δολάρια, δεν θα είχε πραγματοποιηθεί χωρίς την οικονομική στήριξη της Ιαπωνίας. Πιο συγκεκριμένα, στην υλοποίηση του έργου συμμετείχε η ιαπωνική εταιρεία Τaisei Corp. και η Τράπεζα της Ιαπωνίας, που χορήγησε περίπου 1 δισ. δολάρια από το συνολικό κόστος. Στη συνέχεια, συμμετείχε και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ενώ τις εργασίες ανέλαβε κοινοπραξία ιαπωνικών και τουρκικών εταιρειών.

Οι ανασκαφές του Marmaray ξεκίνησαν το 2004, αλλά το πλήθος των αρχαιολογικών ευρημάτων που ανακαλύφθηκαν δημιούργησε μεγάλες καθυστερήσεις στην εξέλιξη του έργου. Κατά τη διάρκεια των εργασιών, κυρίως στην ευρωπαϊκή πλευρά της Θάλασσας του Μαρμαρά, ήρθαν στο φως συνολικά 40.000 αντικείμενα αρχαιολογικής αξίας. Τα αρχαιολογικά ευρήματα ήταν ηλικίας 8.500 ετών και ανάμεσά τους συγκαταλέγονται 30 πλοία βυζαντινού στολίσκου και ο Λιμένας του Θεοδοσίου. Τα αντικείμενα αυτά αναμένεται να εκτεθούν στο Arkeopark που θα αποτελέσει προσάρτημα του μετρό της Κωνσταντινούπολης.

Όπως ήταν φυσικό, οι καθυστερήσεις αυτές είχαν δυσαρεστήσει τον τούρκο πρωθυπουργό, ο οποίος πριν δύο χρόνια, εκφράζοντας την αγανάκτησή του είχε δηλώσει: «Στην αρχή έλεγαν για κάτι αρχαιολογικά πράγματα, έπειτα για πήλινα δοχεία, μετά αυτό, μετά εκείνο. Όλα αυτά είναι πιο σημαντικά από τον πληθυσμό;».

«Το όνειρο 150 ετών έγινε πραγματικότητα»

Στις 29 Οκτωβρίου 1923, ο Mustafa Kemal, μετέπειτα Atatürk, ανακηρύττει την Τουρκική Δημοκρατία. Ενενήντα χρόνια μετά, ανήμερα της εθνικής εορτής της Τουρκίας, ο Ερντογάν υλοποιεί την υπόγεια σύνδεση του Βοσπόρου, την οποία οραματίστηκε ο σουλτάνος Abdülmecid A', πριν από 153 χρόνια. Το σχέδιο επανήλθε στο προσκήνιο τη δεκαετία του '90, όταν στην Κωνσταντινούπολη σημειώθηκε δημογραφική έκρηξη, με τον πληθυσμό της από το 1998 να έχει διπλασιαστεί.

Κατά τη διάρκεια των επίσημων εγκαινίων, ο τούρκος πρωθυπουργός δήλωσε: «Το Marmaray, που ήταν ένα όνειρο 150 ετών, έγινε επιτέλους πραγματικότητα... Ενώνουμε τις δύο ηπείρους και τους λαούς αυτών των δύο ηπείρων». 

Η υποθαλάσσια σήραγγα έτυχε μεγάλης αποδοχής από τους κατοίκους της Κωνσταντινούπολης, οι οποίοι συγκεντρώθηκαν στην πλατεία Ουσκουντάρ, στην ασιατική πλευρά της πόλης. Το παρών έδωσε και ο ιάπωνας πρωθυπουργός, Σίνζο Άμπε, καθώς το έργο δεν θα είχε υλοποιηθεί χωρίς την οικονομική στήριξη της χώρας του. Την ικανοποίησή του εξέφρασε και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων, Βέρνερ Χόγερ, σημειώνοντας ότι «η σήραγγα συμβάλλει αποφασιστικά στην ενσωμάτωση της Τουρκίας στην ΕΕ».

Παρόλα αυτά, αν και το «άνοιγμα» του Ερντογάν προς την Ασία κατά κύριο λόγο επικροτήθηκε, πολλοί ήταν οι καχύποπτοι που επέκριναν την επιλογή του να πραγματοποιήσει τα εγκαίνια γρήγορα, συνδέοντάς τα με τις δημοτικές εκλογές τον Μάρτιο του 2014. «Το τμήμα που θα τεθεί σε κυκλοφορία είναι πολύ περιορισμένο. Όλα αναβλήθηκαν για πολύ αργότερα... αναρωτιέται κανείς γιατί τα εγκαίνια γίνονται τόσο εσπευσμένα», είπε ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Πολεοδομίας της Κωνσταντινούπολης Ταϊφούν Καχραμάν. 

Άλλοι έκαναν λόγο για παράλειψη των κανόνων ασφαλείας, ενώ «πονοκέφαλο» προκαλεί και η υψηλή σεισμικότητα της περιοχής. Από την πλευρά του βέβαια ο τούρκος υπουργός Μεταφορών, Binali Yıldırım, υποστηρίζει ότι το τούνελ μπορεί να αντέξει σεισμό εντάσεως 9 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ και ότι αποτελεί την ασφαλέστερη κατασκευή σε όλη την Κωνσταντινούπολη.

Όπως και να έχει, η σήραγγα θα δώσει λύση στο σοβαρό πρόβλημα κυκλοφοριακής συμφόρησης που αντιμετωπίζει η Κωνσταντινούπολη των 14 εκατομμυρίων κατοίκων. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς, θα εξυπηρετεί 75.000 επιβάτες την ώρα και θα μειώσει την υπέργεια κυκλοφορία κατά 20% και την ατμοσφαιρική ρύπανση.

Αλλά τα έργα για την τουρκική μεγαλούπολη δεν σταματούν εδώ, καθώς έπεται η τρίτη γέφυρα του Βοσπόρου που θεμελιώθηκε τον Μάιο (και έλαβε το όνομα του Σουλτάνου Selim, μεγάλου σφαγέα των Αλεβιτών), αλλά και το δεύτερο υπέργειο τούνελ για οχήματα, που αναμένεται να δοθεί στην κυκλοφορία το 2015.
 

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο