Νιγηρία: Ο σκοταδισμός της Μπόκο Χαράμ και οι απαγωγές κοριτσιών

Νιγηρία: Ο σκοταδισμός της Μπόκο Χαράμ και οι απαγωγές κοριτσιών

Επιμέλεια: Ντία Μούλου

Σοκαρισμένη και οργισμένη παρακολουθεί η παγκόσμια κοινή γνώμη τις εξελίξεις γύρω από την απαγωγή των περίπου 300 μαθητριών, που έπεσαν θύματα απαγωγής της ισλαμιστικής οργάνωσης Μπόκο Χαράμ στη Νιγηρία

Ήταν 14 Απριλίου, όταν ένοπλοι αντάρτες της Μπόκο Χαράμ εισέβαλαν σε σχολείο και υποχρέωσαν εκατοντάδες κορίτσια να τους ακολουθήσουν. Από τις μαθήτριες που απήχθησαν, οι οποίες στην πλειοψηφία τους ήταν 16-17 ετών, μέχρι στιγμής έχουν δραπετεύσει ή απελευθερωθεί μόλις 53.

Με την τύχη των υπόλοιπων να αγνοείται, η νιγηριανή κυβέρνηση προσφέρει περίπου 300.000 δολάρια, σε όποιον δώσει πληροφορίες, ενώ στις έρευνες πρόκειται να λάβουν μέρος αμερικανοί και βρετανοί εμπειρογνώμονες. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Νιγηρίας, Γκουντλάκ Τζόναθαν, επανέλαβε πως η χώρα του «είναι απολύτως προσηλωμένη στην ανεύρεση αυτών των νεαρών κοριτσιών».

Παράλληλα, στην προσπάθεια ανεύρεσης «τρέχει» και η παγκόσμια εκστρατεία «Bring Back Our Girls», που έχει σαρώσει τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Σε αυτή συμμετέχουν και πολλοί διάσημοι, όπως η Πρώτη Κυρία των ΗΠΑ, Μισέλ Ομπάμα, η πακιστανή ακτιβίστρια, Μαλάλα Γιουσαφζάι, η Χίλαρι Ρόνταμ Κλίντον, η Αντζελίνα Τζολί, η Μαίρη Τζέι Μπλάιτζ, ο Κρις Μπράουν και πολλοί άλλοι.

Συγκλονιστικές μαρτυρίες

Οι μαρτυρίες όσων κοριτσιών κατάφεραν να δραπετεύσουν, σοκάρουν. Μία 16χρονη δήλωσε πως τη νύχτα της απαγωγής τα κορίτσια βρίσκονταν στον κοιτώνα του σχολείου, όταν άκουσαν πυροβολισμούς από μια κοντινή πόλη. Έτσι, όταν ένοπλοι με στολές εμφανίστηκαν και υποσχέθηκαν να τις σώσουν, στην αρχή ένιωσαν ανακούφιση.

«Μην ανησυχείτε , είμαστε στρατιώτες, μας είπαν. Τίποτα δεν πρόκειται να σας συμβεί», περιγράφει η 16χρονη. 

Οι ένοπλοι διέταξαν τις εκατοντάδες μαθήτριες του κυβερνητικού Γυμνασίου του Τσίμποκ να επιβιβαστούν στα φορτηγά τους. Στη συνέχεια, άδειασαν όλα τα τρόφιμα από τις αποθήκες και έβαλαν φωτιά στο σχολείο φωνάζοντας Allahu Akhbar (ο Αλλάχ είναι μεγάλος). «Τότε καταλάβαμε τι συμβαίνει», εξηγεί η 16χρονη μαθήτρια.

Οι άνδρες δεν ήταν στρατιώτες της κυβέρνησης. Ήταν μέλη της Μπόκο Χαράμ. Πήραν μαζί τους όλα τα κορίτσια με φορτηγά και χάθηκαν στο πυκνό δάσος. Όπως περιγράφει η 16χρονη πέρασαν μέσα από τρία χωριά, ωστόσο το ένα από τα αυτοκίνητα χάλασε και τότε βρήκε την ευκαιρία να το σκάσει με κάποιες από τις φίλες της.

Τρεις εβδομάδες αργότερα, τα 223 από τα κορίτσια εξακολουθούν να αγνοούνται, τουλάχιστον δύο έχουν πεθάνει από δάγκωμα φιδιού και περίπου 20 ακόμη είναι άρρωστα, όπως περιγράφει ο μεσάζων ο οποίος βρίσκεται σε επαφή με τους απαγωγείς.

Την ευθύνη για τη μαζική αυτή απαγωγή ανέλαβε τη Δευτέρα η ισλαμιστική οργάνωση Μπόκο Χαράμ. 

«Εγώ απήγαγα τα κορίτσια σας», διεμήνυσε ο αρχηγός της διαβόητης οργάνωσης Αμπουμπακάρ Σεκάου, μέσω βίντεο που μετάδωσε το Γαλλικό Πρακτορείο. Ο Σεκάου πρόσθεσε πως θα «πουλήσει» τα κορίτσια που βρίσκονται στα χέρια του, με εντολή του Αλλάχ. «Υπάρχει μία αγορά για να πουλάς ανθρώπους. Ο Αλλάχ λέέι πως πρέπει να πουλήσω. Με διατάζει να πουλήσω. Θα πουλήσω γυναίκες. Πουλάω γυναίκες», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Επιπλέον, οι αυτοαποκαλούμενοι ως μαχητές της Μπόκο Χαράμ τη Δευτέρα σκότωσαν περισσότερους από 200 ανθρώπους σε μια επιδρομή στο χωριό Γκαμπόρου, στη βορειοανατολική Νιγηρία, ενώ μετά τη 14η Απριλίου έχουν απαγάγει άλλα 11 κορίτσια.

Ποια είναι η Μπόκο Χαράμ

Η Μπόκο Χαράμ (Boko Haram), το όνομα της οποίας σημαίνει «η δυτική εκπαίδευση είναι αμαρτωλή», είναι εξτρεμιστική οργάνωση που σκορπά τον τρόμο στη Νιγηρία. Μάλιστα, από τις αρχές του 2014 από τα χτυπήματα της οργάνωσης έχουν σκοτωθεί σχεδόν 800 άνθρωποι.

Ιδρύθηκε από τον Μοχάμεντ Γιουσούφ το 2002, με στόχο την ίδρυση ισλαμικού  κράτους στην πολυπληθέστερη αφρικανική χώρα, στο οποίο θα εφαρμόζεται η Σαρία. Η ιδεολογία του ριζοσπαστικού Ισλάμ έχει πολλά κοινά σημεία με τους Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν και οι οπαδοί της είναι εχθροί της δυτικής σκέψης, του πολιτισμού και της εκπαίδευσης. Η Μπόκο Χαράμ έχει διασυνδέσεις με τους Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, την Αλ Κάιντα για το Μαγρέμπ (AQMI), τους Σεμπάμπ στη Σομαλία. Στη Σομαλία μάλιστα εκπαιδεύεται προσωπικό της Μπόκο Χαράμ που αποδύεται, εν συνεχεία, στη Τζιχάντ, τον Ιερό Πόλεμο. 

Ο αρχηγός της, Αμπουμπακάρ Σεκάου, είναι ο πλέον σκληροπυρηνικός και ακραίος ισλαμιστής και ανέλαβε την ηγεσία της οργάνωσης το 2009. Το 2012, σε ένα βίντεο που έδωσε στη δημοσιότητα, δήλωνε τα εξής: «Μ' αρέσει να σκοτώνω ο, τιδήποτε με διατάζει ο Θεός να σκοτώσω, όπως μ' αρέσει να σκοτώνω κοτόπουλα και πρόβατα».

Ήδη σε αρκετές πολιτείες, όπου οι Ισλαμιστές αποτελούν πλειοψηφία, η Μπόκο Χαράμ έχει καταφέρει να εδραιώσει την κυριαρχία της. Να σημειωθεί πως στο βόρειο τμήμα της Νιγηρίας κατοικούν κυρίως μουσουλμάνοι και στον Νότο χριστιανοί και ισλαμιστές.

Πάντως, αξίζει να σημειωθεί πως είναι η πρώτη φορά που η οργάνωση αναλαμβάνει μια τέτοια επιχείρηση μαζικής απαγωγής μαθητών. Ωστόσο, για πολλοστή φορά βάζει στο στόχαστρο παιδιά που λαμβάνουν δυτική εκπαίδευση. Τον Σεπτέμβριο του 2013 δεκάδες σπουδαστές στη γεωργική σχολή στην πόλη Γκούζμπα σφαγιάστηκαν. Τον φετινό Φεβρουάριο 59 παιδιά και νέοι ηλικίας 8-18 ετών σκοτώθηκαν από επίθεση της οργάνωσης σε λύκειο της πόλης Μπούνι Γιάντι.

Αυτό βεβαίως που ανησυχεί τους αναλυτές είναι ότι η δράση της Μπόκο Χαράμ περνά τα σύνορα της Νιγηρίας, καθώς κατά καιρούς πολλοί Ευρωπαίοι έχουν πέσει θύματά της. Όσον αφορά στη μείωση της επιρροής της, αναλυτές επισημαίνουν πως ο μόνος δρόμος είναι η εξάλειψη των κοινωνικών ανισοτήτων στη βόρεια Νιγηρία και η  δημιουργία ενός εκπαιδευτικού συστήματος που θα τυγχάνει αποδοχής από την πλειοψηφία των μουσουλμάνων.

Ανεπαρκής η νιγηριανή κυβέρνηση

Η ελάχιστη, μέχρι στιγμής, αντίδραση της κυβέρνησης της Νιγηρίας έχει ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων, με αποτέλεσμα ο πρόεδρος της χώρας να αναγκαστεί να δεσμευθεί δημόσια ότι τα κορίτσια θα διασωθούν. 

Στην αποτυχία της κυβέρνησης να αντιδράσει σωστά και έγκαιρα, ήρθε προστεθούν οι πληροφορίες της Διεθνούς Αμνηστίας, σύμφωνα με τις οποίες ο στρατός είχε λάβει προειδοποίηση - τελεσίγραφο, πριν την απαγωγή των μαθητριών.

Παρά την προειδοποίηση, σημειώνει η Διεθνής Αμνηστία, δεν εστάλησαν ενισχύσεις στο σχολείο, που βρίσκεται στη σχετικά απομονωμένη περιοχή Τσιμπόκ. Ως ένας από τους λόγους της αδράνειας εκτιμάται ότι ήταν ο φόβος για ανταλλαγή πυρών σε μάχη με μια πολύ καλά εξοπλισμένη τρομοκρατική οργάνωση.

Η μαζική αυτή απαγωγή έρχεται σε μια πολύ δεινή στιγμή για την κυβέρνηση, μιας και την ερχόμενη εβδομάδα η χώρα θα φιλοξενήσει το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, μια διοργάνωση στην οποία θα συμμετάσχουν οι μεγαλύτερες πετρελαιοπαραγωγοί χώρες του κόσμου. Το νέο αυτό περιστατικό βίας εγείρει ερωτήματα για την ασφάλεια στη χώρα, με αποτέλεσμα η διεξαγωγή του φόρουμ να είναι στον «αέρα». 

Τέλος, όσον αφορά στη διάσωση των κοριτσιών, να σημειωθεί πως ακόμη κι αν γίνει γνωστή η ακριβής τοποθεσία, όπου κρατούνται, θα χρειαστεί μια τεράστια στρατιωτική επιχείρηση, με ιδιαίτερες δυσκολίες.
 

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο