Για πρώτη φορά οι ευρωπαίοι πολίτες εκλέγουν τον πρόεδρο της Κομισιόν

Για πρώτη φορά οι ευρωπαίοι πολίτες εκλέγουν τον πρόεδρο της Κομισιόν

Δείτε ΕΔΩ τη μοναδική εφαρμογή και το live blogging για έγκαιρη και άμεση ενημέρωση για όλα τα εκλογικά θέματα.
 

Γράφει η Ντία Μούλου

Σε εξέλιξη είναι από τις 22 Μαΐου οι ευρωεκλογές στα 28 κράτη - μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με τα κόμματα και τους πολίτες να περιμένουν με αγωνία τα αποτελέσματα, που θα αναδείξουν τα νέα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, αλλά και τους νέους πολιτικούς συσχετισμούς. Αυτή τη φορά όμως, δίνεται η δυνατότητα στους ψηφοφόρους να διαδραματίσουν για πρώτη φορά ουσιαστικό ρόλο στην εκλογή του νέου προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Οι συγκεκριμένες ευρωεκλογές, οι οποίες στην Ελλάδα πραγματοποιούνται σήμερα, είναι ίσως οι σημαντικότερες που έχουν διεξαχθεί μέχρι σήμερα, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση καταβάλλει προσπάθειες να εξέλθει από την οικονομική κρίση και οι ηγέτες προβληματίζονται, σχετικά με το πως θα κινηθούν στο μέλλον. Από την πλευρά τους, οι πολίτες με τις διαχωριστικές γραμμές εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης να βαθαίνουν ολοένα και περισσότερο, έχουν ανάγκη να νιώσουν και πάλι «πολίτες της Ένωσης». 

Έτσι, με αυτές τις εκλογές οι ψηφοφόροι, εκτός από το να εκλέξουν τους εκπροσώπους τους στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έχουν στα χέρια τους για πρώτη φορά στην ιστορία της Ευρωπαϊκής Ένωσης τη μοναδική ευκαιρία να επηρεάσουν άμεσα την εκλογή του νέου προέδρου της Κομισιόν. 

Με αυτό τον τρόπο, η Ένωση απαντά εμμέσως στο έλλειμμα δημοκρατίας, που την κατηγορούν πολλοί ότι έχει, ενώ εφαρμόζει και τη σειρά σημαντικών νέων εξουσιών που έχουν εκχωρηθεί βάσει της Συνθήκης της Λισσαβόνας του 2009.

Να σημειωθεί πως μέχρι και την εκλογή του José Manuel Barroso το 2009, ο πρόεδρος της Κομισιόν αναδεικνυόταν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο με απολύτως διαφανείς διαδικασίες, χωρίς επίσημους υποψηφίους εκ μέρους των ευρωπαϊκών πολιτικών ομάδων, αιτιολόγηση ψήφου ή πρακτικά. Πώς θα γίνει όμως φέτος η εκλογή του νέου προέδρου;

Τι αλλάζει σε αυτές τις εκλογές

Ύστερα από την πολυπόθητη υιοθέτηση της Συνθήκης της Λισσαβόνας, το φθινόπωρο του 2014 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλείται να διορίσει τον νέο πρόεδρο της Κομισιόν, που θα διαδεχθεί τον Barroso, λαμβάνοντας για πρώτη φορά υπόψιν του τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών, μέσω της λίστας υποψηφίων, που έχουν καταρτίσει οι πολιτικές ομάδες. 

Ουσιαστικά, το νέο Κοινοβούλιο, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στη Συνθήκη, «εκλέγει» τον/την Πρόεδρο της Επιτροπής. Αυτό σημαίνει ότι οι ψηφοφόροι έχουν σαφή λόγο στην επιλογή του επικεφαλής του βασικού εκτελεστικού οργάνου της ΕΕ.

Παρόλα αυτά, δεν είναι λίγες οι αντιδράσεις, σχετικά με το ότι καλούνται οι Ευρωπαίοι να επιλέξουν ανάμεσα σε συγκεκριμένους υποψηφίους, οι οποίες πιθανόν να μην εξασφαλίσουν επαρκή συναίνεση από το σύνολο των κρατών-μελών και να οδηγήσουν σε αδιέξοδο.

Δείτε ΕΔΩ ένα συνοπτικό γράφημα με τη διαδικασία για την εκλογή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής 

«Εμπόδια» από τη Μέρκελ

Ένα άλλο «μελανό» σημείο επί της καινοτομίας αυτής είναι η εναντίωση της γερμανίδας καγκελαρίου απέναντι στον νέο τρόπο εκλογής του Προέδρου. 

Η Άνγκελα Μέρκελ φαίνεται να μην έχει συμφωνήσει σε ορισμένα κρίσιμα ζητήματα, θέτοντας προϋποθέσεις και εξακολουθώντας να ερμηνεύει με τον δικό της... σχολαστικό και συντηρητικό τρόπο το άρθρο 17.7 της Συνθήκης της Λισαβόνας.

Μέχρι στιγμής, ούτε η γερμανίδα καγκελάριος ούτε ο επικεφαλής του SPD, Ζίγκμαρ Γκάμπριελ, έχουν συμφωνήσει επί της διαδικασίας. Μάλιστα, η γερμανική κυβέρνηση, σύμφωνα με πληροφορίες, σχεδιάζει ειδική συνεδρίαση την επομένη των ευρωεκλογών, ώστε να βρεθεί μια λύση.

Από την άλλη πλευρά, οι ηγέτες των ευρωκοινοβουλευτικών πολιτικών ομάδων, έχουν συμφωνήσει ότι ο επόμενος Πρόεδρος της Κομισιόν θα πρέπει να εκλεγεί μεταξύ των επίσημων υποψηφίων. Επιπλέον, η πλειοψηφία των ηγετών θεωρεί ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα πρέπει να αξιολογήσει τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών και να προχωρήσει σε διαβουλεύσεις με τις πολιτικές ομάδες του ΕΚ, πριν την υποβολή προτάσεων, σχετικά με τον νέο Πρόεδρο. 

Το πλέον σίγουρο πάντως είναι ότι στις διαπραγματεύσεις που θα πραγματοποιηθούν πίσω από κλειστές πόρτες, θα δοθεί έμφαση στους πολιτικούς δεσμούς κάθε υποψηφίου, το φύλο και την εθνικότητα. Ιδιαίτερο βάρος θα δοθεί και στην «πολυγλωσσία» των υποψηφίων, καθώς ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα πρέπει να μιλάει άπταιστα και τις τρεις επίσημες γλώσσες της ΕΕ (αγγλικά, γερμανικά, γαλλικά).

Οι υποψήφιοι για την Προεδρία της Κομισιόν

Κι ενώ τα διαδικαστικά θέματα για την ανάδειξη του νέου Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δεν έχουν ακόμη ξεκαθαρίσει πλήρως, τα πέντε από τα δεκατρία μεγάλα ευρωπαϊκά πολιτικά κόμματα έχουν ορίσει τον υποψήφιό τους για τη διαδοχή του σημερινού Προέδρου της Επιτροπής. 

- Jean-Claude Juncker: Πρώην πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου (1995-2013), ένθερμος οπαδός της Ευρωπαϊκής Ένωσης και υποστηρικτής του ομοσπονδιακού συστήματος, ο Jean-Claude Juncker είναι υποψήφιος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος (EPP). Αποδεχόμενος την υποψηφιότητα, ο κ. Juncker δήλωσε πως είναι «αλλεργικός» στον διαχωρισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε Βορρά και Νότο και τόνισε πως θέλει να «χτίσει» γέφυρες στην Ευρώπη. 

- Martin Schulz: Τωρινός πρόεδρος της Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υποστηρικτής μιας στενότερης ολοκλήρωσης της Ευρωζώνης και κύριος αντίπαλος του Juncker, ο Martin Schulz είναι ο υποψήφιος των Σοσιαλιστών (PES). Βασική του προτεραιότητα, όπως έχει δηλώσει, είναι η δημιουργία περισσότερων και καλύτερων επαγγελματικών ευκαιριών για τους Ευρωπαίους. Ακόμη, θέλει να μειώσει το χάσμα μεταξύ των πλούσιων και των φτωχών κρατών-μελών της ΕΕ, να αντιμετωπίσει τη φοροδιαφυγή και να ξανακάνει το τραπεζικό σύστημα «ασφαλές».

- Guy Verhofstadt: Υποψήφιος των Φιλελεύθερων και Δημοκρατικών (ALDE) και πρώην πρωθυπουργός του Βελγίου (1999-2008), ο Guy Verhofstadt αγωνίζεται για μια ομοσπονδιακή ΕΕ. Ο Verhofstadt υποστηρίζει ότι μόνο με την πολιτική συνένωση των κρατών-μελών, μπορεί η Ευρώπη να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά την παγκοσμιοποίηση.

- José Bové και Ska Keller: Με την άποψη πως στα κορυφαία όραγανα της ΕΕ πρέπει να υπάρχει ισορροπία των δύο φύλων, οι Πράσινοι καατεβάζουν δύο υποψηφίους στη μάχη για την προεδρία της Κομισιόν. Ο 61χρονος José Bové γεννήθηκε στη Γαλλία και είναι αντιμιλιταριστής ακτιβιστής, συνδικαλιστής σε θέματα γεωργία και υποστηρικτής της εναλλακτικής παγκοσμιοποίησης. Η γερμανίδα Franziska 'Ska' Keller γεννήθηκε το 1981 και είναι μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου από το 2009. Αξίζει να σημειωθεί πως η Keller είναι η μοναδική γυναίκα, αλλά και η νεότερη υποψήφια για τη θέση της Προέδρου της Κομισιόν, ενώ κατευθυντήριες γραμμές της θεωρεί την καταπολέμηση του ρατσισμού και του διεθνισμού.

- Αλέξης Τσίπρας: Ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ επιλέχθηκε με μεγάλη πλειοψηφία (84,1%) από το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς (PEL) ως υποψήφιος για την προεδρία της Κομισιόν. Μετά την απόφαση για την υποψηφιότητά του, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ δήλωσε πως «είναι ώρα για δουλειά και αγώνα για την Ευρώπη της ελπίδας και της αλληλεγγύης». Τόνισε ότι γνωρίζει πως στο πρόσωπό του αντιπροσωπεύεται η Ελλάδα και η Ευρώπη του Νότου, αλλά δεσμεύθηκε ότι η υποψηφιότητά του θα είναι όλων των ευρωπαίων πολιτών. «Η μάχη είναι ανάμεσα στους πολίτες και τα συμφέροντα των αγορών, ανάμεσα στους πολίτες και τις δυνάμεις του νεοφιλελευθερισμού», υπογράμμισε.
 

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο