Όλα τα συμβούλια των πολιτικών αρχηγών: Σκοπιανό, σχέδιο Ανάν, τρόικα και εκλογές

Όλα τα συμβούλια των πολιτικών αρχηγών: Σκοπιανό, σχέδιο Ανάν, τρόικα και εκλογές

Από τις Μαρία Μπακοπούλου και Γεωργία Σάκκουλα

Δεκατρείς συνολικά συσκέψεις των πολιτικών αρχηγών υπό τον πρόεδρο της Δημοκρατίας έχουν πραγματοποιηθεί από τη Μεταπολίτευση και μετά, με την 14η να έχει προγραμματιστεί για σήμερα στις 12 το μεσημέρι με ατζέντα το προσφυγικό ενόψει της Συνόδου ΕΕ – Τουρκίας, καθώς τον προσδιορισμό από κοινού της διαδικασίας Εθνικού Διαλόγου σχετικά με το Ασφαλιστικό και τη Συνταγματική αναθεώρηση.

Και ενώ μέχρι να έρθει η εποχή των μνημονίων το συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών συγκαλούνταν μόνο για μείζονα εθνικά θέματα, όπως, εξάλλου, ήταν και η επιταγή του Συντάγματος, από το 2010 και μετά έχει συγκληθεί οκτώ φορές, τόσο για θέματα που συνδέονται με την οικονομική ύφεση,  όσο λόγω αδυναμίας σχηματισμού κυβέρνησης.

Εν αρχή ήταν το... Σκοπιανό 

Εν μέσω πολιτικής αναταραχής που έχει προκύψει με το θέμα της ονομασίας των Σκοπίων, συγκαλείται σύσκεψη των πολιτικών αρχηγών στις 18 Φεβρουαρίου του 1992 υπό τον -τότε- Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Καραμανλή. 

Στη σύσκεψη συμμέτεχουν ο Κωνσταντίνος Μητσοτάκης (ΝΔ), Ανδρέας Παπανδρέου (ΠΑΣΟΚ), Αλέκα Παπαρήγα (ΚΚΕ) και Μαρία Δαμανάκη(ΣΥΝ), παρουσία του τότε υπουργού Εξωτερικών Αντώνη Σαμαρά. Αποτέλεσμα της σύσκεψης ήταν η συμφωνία για κοινή γραμμή πλεύσης, σε μια ονομασία που δεν θα περιέχει τη λέξη «Μακεδονία» ή παράγωγά της.

Το «Σκοπιανό» προκάλεσε, μάλιστα, άλλες τρεις συσκέψεις των πολιτικών αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας το πρώτο εξάμηνο του 1992.

Στην επόμενη σύσκεψη υπό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή για το «Σκοπιανό» στις 13 Απριλίου του 1992 μετείχαν ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης, ο Ανδρέας Παπανδρέου, η Μαρία Δαμανάκη και η Αλέκα Παπαρήγα, ενώ στην αρχή παρέστη και ο τότε υπουργός Εξωτερικών Αντώνης Σαμαράς, ο οποίος αποχώρησε λίγες ώρες μετά.

Στον Τύπο δημοσιεύθηκαν πολλές πληροφορίες για τη συγκεκριμένη σύσκεψη, ωστόσο, τα πρακτικά προβλέφθηκε να μη δοθούν στη δημοσιότητα.
Μετά τη λήξη της συσκέψης, ο τότε γενικός γραμματέας της Προεδρίας της Δημοκρατίας, Πέτρος Μολυβιάτης είχε δηλώσει: «Σχετικά με το θέμα των Σκοπίων, η πολιτική ηγεσία της χώρας, με εξαίρεση το ΚΚΕ, συμφώνησε ότι η Ελλάδα θα αναγνωρίσει ανεξάρτητο κράτος των Σκοπίων μόνον αν τηρηθούν και οι τρεις όροι που έθεσε η ΕΟΚ, στις 16 Δεκεμβρίου 1991, με την αυτονόητη διευκρίνιση ότι στο όνομα του κράτους αυτού δεν θα υπάρχει η λέξη «Μακεδονία»».

Δύο μήνες μετά, στις 14 Ιουνίου 1992 λαμβάνει χώρα, ακόμα μια σύσκεψη υπό τον Κωνσταντίνο Καραμανλή για το «Σκοπιανό» και τις εξελίξεις στα Βαλκάνια,  με την ίδια σύνθεση όσον αφορά τους αρχηγούς.

Οι εξελίξεις στα Βαλκάνια είναι το ζήτημα στο οποίο επικεντρώνεται το τελευταίο συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών ύπο τον Κώνσταντίνο Καραμανλή ως πρόεδρο Δημοκρατίας στις 10 Μαϊου του 1993. 

Οι συσκέψεις της νέας χιλιετίας 

Έντεκα χρόνια μετά, στις 15 Απριλίου του 2004, ο τότε πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωστής Στεφανόπουλος συγκαλεί το συμβούλιο των πολιτικών αρχηγών με αντικείμενο τις εξελίξεις στο Κυπριακό και το σχέδιο Ανάν.

Σε αυτό συμμετείχαν ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής, ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ Γιώργος Παπανδρέου, η ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα και ο τότε αρχηγός του Συνασπισμού Νίκος Κωνσταντόπουλος. Στη σύσκεψη παρέστη και ο τότε υπουργός Εξωτερικών Πέτρος Μολυβιάτης.

«Τα θετικά στοιχεία του σχεδίου Ανάν είναι υπέρτερα των αρνητικών στοιχείων και η ευρωπαϊκή προοπτική της Κύπρου μπορεί να βελτιώσει τις όποιες δυσκολίες» , δήλωσε ο Κώστας Καραμανλής αμέσως μετά το Συμβούλιο των Πολιτικών Αρχηγών και προσέθεσε ότι σε κάθε περίπτωση η ελληνική πλευρά θα σεβαστεί την απόφαση του κυπριακού λαού.

Αναχωρώντας από το Προεδρικό Μέγαρο, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Γ. Παπανδρέου δήλωσε ότι στη σύσκεψη συμφώνησαν τρία κόμματα και διαφώνησε ένα.

Συσκέψεις υπό τον Παπούλια

Πέντε χρόνια μετά, στις 15 Δεκεμβρίου 2009, συγκαλείται σύσκεψη πολιτικών αρχηγών υπό τον τότε πρόεδρο της Δημοκρατίας Κάρολο Παπούλια με θέμα την καταπολέμηση της διαφθοράς. Πρωθυπουργός τότε ήταν ο Γιώργος Παπανδρέου και στη σύσκεψη μετείχαν επίσης ο Αντώνης Σαμαράς, η Αλέκα Παπαρήγα, ο Αλέξης Τσίπρας και ο Γιώργος Καρατζαφέρης.

Κατά την έξοδό του από το Προεδρικό Μέγαρο ο κ. Παπανδρέου είχε τονίσει ότι «βούληση της κυβέρνησης είναι να χτυπήσει την ανισότητα και κάθε πολίτης να γεύεται ισότιμα τα δικαιώματά του χωρίς παρεμβάσεις». Έκανε επίσης λόγο για σωστή αξιοποίηση των χρημάτων του ελληνικού λαού.

«Για δείγμα πολιτικού πολιτισμού» έκανε λόγο κατά την αποχώρησή του ο πρόεδρος της Ν.Δ. Αντώνης Σαμαράς και για ουσιαστική συζήτηση ο Αλέξης Τσίπρας, επισημαίνοντας ότι η αντιμετώπιση της διαφθοράς έχει να κάνει με τη λειτουργία της δημοκρατίας.

Ο κ. Καρατζαφέρης είπε ότι «βρέθηκε κάποιος κοινός τόπος».

Η οικονομία βρίσκεται στο επίκεντρο της σύσκεψης της 10ης Μαϊου του 2010 υπό τον Κάρολο Παπούλια. Στη σύσκεψη συμμετείχαν ο τότε πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου, ο οποίος προσήλθε μαζί με τον υπουργό Οικονομικών Γ. Παπακωνσταντίνου, ο Αντώνης Σαμαράς και ο πρόεδρος του ΛΑ.Ο.Σ. Γιώργος Καρατζαφέρης. Ωστόσο, αρνήθηκαν να συμμετάσχουν ο Αλέξης Τσίπρας και η Αλέκα Παπαρήγα.


«Αντίπαλός μας είναι οι αγορές», ήταν η πρώτη φράση του πρωθυπουργού, πριν από την επίσημη έναρξη του Συμβουλίου.
Την ίδια στιγμή,  ο πρόεδρος της ΚΟ του ΣΥΡΙΖΑ Αλέξης Τσίπρας, με επιστολή που έστειλε στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, γνωστοποίησε ότι δεν θα πάρει μέρος στην σύσκεψη, τονίζοντας μεταξύ άλλων ότι «δεν μπορούμε να αναλάβουμε ευθύνες για καταστροφές μη αναστρέψιμες».

'Εναν χρόνο μετά, στις 27 Μαϊου του 2011, οι αρχηγοί -αυτήν τη φορά όλοι παρόντες- συγκεντρώνονται και πάλι γύρω από το οβάλ τραπέζι της Προεδρίας υπό τον Κ. Παπούλια για να επανεξετάσουν τις θέσεις και τις απόψεις τους για την έξοδο της χώρας από την κρίση.
«Θα σώσουμε τη χώρα με ή χωρίς συναίνεση».

Στη δήλωσή του με την οποία ανακεφαλαίωσε τα αποτελέσματα της σύσκεψης των αρχηγών, ο Γιώργος Παπανδρέου απέκλεισε τον ενδεχόμενο των εκλογών, δήλωσε αποφασισμένος να προχωρήσει τον αγώνα για τη σωτηρία της χώρας και διεμήνυσε ότι παραμένει ανοικτός στη συναίνεση.

Για τις 6 Νοεμβρίου του 2011 ήταν προγραμματισμένο το επόμενο κρίσιμο συμβούλιο πολιτικών αρχηγών, με αντικείμενο τον σχηματισμό νέας κυβέρνησης και υλοποίηση των αποφάσεων της πρόσφατης συνόδου Κορυφής της Ευρωζώνης, ωστόσο, σε πρώτο χρόνο δεν έγινε καθώς Παπαρήγα και Τσίπρας αποφάσισαν ότι δεν θα παραστούν. 

Πραγματοποιήθηκε τελικά τέσσερις ημέρες μετά, στις 10 του μήνα με την συμμετοχή του πρωθυπουργού Γ. Παπανδρέου, του Αντώνη Σαμαρά και του Γιώργου Καρατζαφέρη. 

Στη σύσκεψη συμφωνήθηκε ότι το έργο της νέας κυβέρνησης είναι η υλοποίηση των αποφάσεων της Συνόδου Κορυφής της Ευρωζώνης της 26ης Οκτωβρίου 2011 και η εφαρμογή της οικονομικής πολιτικής που συνδέεται με τις αποφάσεις αυτές. 

Στην συνέχεια, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κατόπιν προτάσης των πολιτικών αρχηγών που παρευρέθησαν στη σύσκεψη έδωσε εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στον κ. Λουκά Παπαδήμο.

Διαδοχικές συσκέψεις στις 13, 14 και 15 Μαϊου του 2012, μετά από ένα αμφίρροπο εκλογικό αποτέλεσμα της Κυριακής 6 Μαϊου, το οποίο προσέφερε την διέξοδο είτε του σχηματισμού κυβέρνησης συνεργασίας με προσωπικότητες είτε τη διενέργεια επαναληπτικών εκλογών είχε ο Κάρολος Παπούλιας με τους πολιτικούς αρχηγούς. 

Στις 13 συναντήθηκε με Σαμαρά, Βενιζέλο, Τσίπρα, ενώ την ίδια ημέρα είχε ξεχωριστές συναντήσεις Παπούλια με Καμμένο, Παπαρήγα, Μιχαλολιάκο, Κουβέλη.

Στις 14 πραγματοποίησε σύσκεψη με τον Αντώνη Σαμαρά, τον Βαγγέλη Βενιζέλο και τον Φώτη Κουβέλη.

Η τελική σύσκεψη της 15ης Μαϊου πραγματοποιήθηκε στη σκιά του ζητήματος που προέκυψε από το λεγόμενο non paper Καμμένου και με την πρόταση του Προέδρου της Δημοκρατίας για σχηματισμό κυβέρνησης προσωπικοτήτων στο επίκεντρο. Στη σύσκεψη συμμετείχαν οι Αντώνης Σαμαράς, Αλέξης Τσίπρας, Ευάγγελος Βενιζέλος και Φώτης Κουβέλης, όχι όμως η Αλέκα Παπαρήγα, η οποία αρνήθηκε επικαλούμενη την εκπεφρασμένη αντίθεση του ΚΚΕ με το σχηματισμό κυβέρνησης προσωπικοτήτων.

Το αποτέλεσμα της σύσκεψης ήταν η συγκρότηση υπηρεσιακής κυβέρνησης με πρωθυπουργό τον Παναγιώτη Πικραμμένο και στο βάθος... νέες εκλογές.

Με Τσίπρα πρωθυπουργό 

Μια ημέρα μετά το δημοψήφισμα της 5ης Ιουλίου του 2015, ήρθε το πιο πρόσφατο συμβούλιο Πολιτικών αρχηγών. Στην σύσκεψη έλαβαν μέρος ο Αλέξης Τσίπρας, ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης, ο Σταύρος Θεοδωράκης, ο Δημήτρης Κουτσούμπας, ο Πάνος Καμμένος. Παναγιώτης Καμμένος και η Φώφη Γεννηματά.

Ο πρωθυπουργός ενημέρωσε τους Πολιτικούς αρχηγούς Αρχηγών για τις πρωτοβουλίες που προτίθεται ν’ αναλάβει άμεσα, μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος και ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση αναλαμβάνει την ευθύνη για την συνέχιση των διαπραγματεύσεων.  

Όπως ανέφερε το κοινό ανακοινωθέν των αρχηγών μετά το τέλος της σύσκεψης: 

Κοινός στόχος είναι η επιδίωξη λύσης η οποία θα διασφαλίζει:

Την επαρκή κάλυψη των χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας.

Αξιόπιστες μεταρρυθμίσεις, με κριτήριο την δίκαιη κατανομή των βαρών και προώθηση της ανάπτυξης, με τις κατά το δυνατόν λιγότερες υφεσιακές επιπτώσεις.

Ισχυρό, εμπροσθοβαρές, αναπτυξιακό πρόγραμμα, πρωτίστως για την καταπολέμηση της ανεργίας και την ενθάρρυνση της επιχειρηματικότητας.

Δέσμευση για την έναρξη ουσιαστικής συζήτησης ως προς την αντιμετώπιση του προβλήματος της βιωσιμότητας του ελληνικού δημόσιου χρέους.
Άμεση προτεραιότητα αποτελεί η αποκατάσταση της ρευστότητας στο χρηματοπιστωτικό σύστημα, σε συνεννόηση με την ΕΚΤ.

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο