Το Γραφείο Προϋπολογισμού προειδοποιεί: «Ο κίνδυνος αποτυχίας του προγράμματος δεν έχει εξαλειφθεί»

Το Γραφείο Προϋπολογισμού προειδοποιεί: «Ο κίνδυνος αποτυχίας του προγράμματος δεν έχει εξαλειφθεί»

«Το τρίτο Μνημόνιο πρέπει να πετύχει. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος για να επιστρέψουμε στην ανάπτυξη. Δεν υπάρχουν καλύτερες λύσεις για την ανάπτυξη από την εφαρμογή του νέου μνημονίου (...) Οι εναλλακτικά προσφερόμενες επιλογές είναι ανεπιθύμητες σε όρους γενικού συμφέροντος. Αυτές είναι, συνοπτικά, η έξοδος από την Ευρωζώνη (και πιθανόν από την ΕΕ) και η αμυντική εφαρμογή του Μνημονίου που καταλήγει στο «μοντέλο του 1ου εξαμήνου 2015».

Με αυτά τα σκληρά, αλλά ταυτόχρονα χαρακτηριστικά λόγια, σκιαγραφεί την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας μετά το τέλος του α' εξαμήνου του 2016, η νέα έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή.  

Σε γενικές γραμμές η έκθεση εκφράζει έντονες επιφυλάξεις για το κατά πόσο είναι δυνατό η οικονομία της χώρας να αντέξει στις δημοσιονομικές πιέσεις και να καταφέρει να επιστρέψει μετά από σχεδόν μια ολόκληρη δεκαετία σε σταθερούς ρυθμούς ανάπτυξης. Αντίθετα, θεωρεί πολύ πιθανό το ενδεχόμενο της στασιμοχρεοπίας, μιας κατάστασης δηλαδή που δεν θα δίνει προοπτική στο τόπο.

«Η κυβέρνηση έχει μπροστά της ένα «ηράκλειο» έργο και ελπίζει να στραφεί τώρα, μετά την πρώτη αξιολόγηση, στο ζήτημα της ανάπτυξης. Αναγνωρίζει, όπως και η αντιπολίτευση, ότι χωρίς επιστροφή στην ανάπτυξη και το νέο πρόγραμμα θα αποτύχει. Η επίσημη ελπίδα έχει κάποια βάση αλλά οι κίνδυνοι αποτυχίας δεν εξαλείφθηκαν», αναφέρει χαρακτηριστικά η έκθεση.

Μάλιστα, χωρίς να προτάσσονται γίνονται πολλές και σαφείς αναφορές στην αναγκαιότητα ρύθμισης του δημοσίου χρέους υπό το πρίσμα της μείωσης του μη ρεαλιστικού- όπως χαρακτηρίζεται- στόχου για πρωτογενή πλεονάσματα διαρκείας μετά το 2018 της τάξης του 3,5% του ΑΕΠ.

Αμφίβολη η κατάσταση της δημόσιας οικονομίας

Παράλληλα η έκθεση του ΓΠΚΒ αμφισβητεί τη δυνατότητα που υπάρχει στη χώρα να διατηρηθούν σε θετική τροχιά τα δημοσιονομικά κυρίως λόγω της έντονης αβεβαιότητας και των πολλών προβλημάτων που υπάρχουν.

Όπως αναφέρει, το δημοσιονομικό αποτέλεσμα έτσι όπως προβάλλεται δείχνει πως τα δημοσιονομικά είναι υπό έλεγχο αλλά παραγνωρίζει την αύξηση των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων του Δημοσίου προς τους προμηθευτές του, οι οποίες μετακυλίονται στο δημόσιο χρέος στο βαθμό που εξοφλούνται με νέα δάνεια. Πιέσεις, μάλιστα αναμένεται να προκύψουν στο μέλλον και από τυχόν μαζικές μετατάξεις ατόμων από ιδιωτικοποιούμενες επιχειρήσεις (ΟΛΠ, ΟΣΕ κ.λπ.) σε άλλες υπηρεσίες του Δημοσίου.

Σε ό,τι αφορά το δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2015, η έκθεση επισημαίνει πως μαζί με τα χρήματα που δόθηκαν για την ανακεφαλαιοποίηση του τραπεζικού συστήματος, το πρωτογενές έλλειμμα κινήθηκε στο 3,2% του ΑΕΠ. Το πλεόνασμα 0,7% του ΑΕΠ, όπως αναφέρει προέρχεται από τη χρίση της Σύμβασης Χρηματοδοτικής Διευκόλυνσης που δεν υπολογίζει τα χρήματα που δόθηκαν στις τράπεζες παρά το γεγονός ότι αύξησαν το δημόσιο χρέος.

Πάντως σε μια μάλλον επαινετική φράση για τη κυβέρνηση, το ΓΠΚΒ αναφέρει πως ο πρωθυπουργός φαίνεται να αναγνωρίζει κατ' αρχάς τουλάχιστον, σχέδιο προγραμματικής σύγκλισης προς την επικρατούσα τάση στην ΕΕ, δημιουργώντας έτσι προϋποθέσεις για συγκλίσεις στο εσωτερικό της χώρας.

Το λάθος μείγμα πολιτικής και ο κόφτης

Παράλληλα, το ΓΠΚΒ αναγνωρίζει αυτό που παραδέχονται σχεδόν οι πάντες στη χώρα, ότι δηλαδή το μείγμα της ασκούμενης πολιτικής είναι λανθασμένο.

Σε μια προσπάθεια ωστόσο να μην εμπλακεί στις πολιτικές αντιπαραθέσεις επιρρίπτει την ευθύνη στους Θεσμούς που επιβάλουν λιτότητα με μέτρα 3% του ΑΕΠ προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος για πρωτογενή πλεονάσματα. «Γεγονός είναι ότι τα φορολογικά μέτρα όχι μόνον επιβαρύνουν την κατανάλωση, που αντιπροσωπεύει το 70% της οικονομίας, αλλά και μπορεί να λειτουργήσουν ως αντικίνητρο για επενδύσεις», αναφέρει χαρακτηριστικά και προειδοποιεί για το γνωστό δημοσιονομικό κόφτη λέγοντας πως η κυβέρνηση μπορεί να αναγκαστεί να τον ενεργοποιήσει, «αν σημειωθούν υστερήσεις στα φορολογικά έσοδα (λόγω υψηλών φόρων».

Το ΓΠΚΒ ασκεί κριτική στην ελληνική πολιτική οικονομία όπως τη χαρακτηρίζει, αναφέροντας τις πρόσφατες παρεμβάσεις στη Cosco  «με τεχνάσματα που δυσκολεύουν κεντρικές πολιτικές επιλογές». «Η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης στην οικονομική πολιτική και στο μέλλον της χώρας, δεν επιτυγχάνεται από τη μια μέρα στην άλλη και θα αποτραπεί πλήρως αν συνεχισθεί από ορισμένα κυβερνητικά στελέχη η επιδέξια χρήση νομικών εργαλείων και πολιτικών τεχνασμάτων για την αποφυγή συγκεκριμένων μεταρρυθμίσεων», αναφέρει.

Δύσκολα τα εργασιακά

Παράλληλα στην έκθεση γίνεται εκτενής αναφορά και στις επερχόμενες διαπραγματεύσεις του Φθινοπώρου με τους δανειστές για τις επικείμενες αλλαγές στα εργασιακά. όπως προκύπτει δε από τις προτάσεις των Θεσμών, βάσει των «βέλτιστων πρακτικών» αναμένεται να ζητηθούν, η κατάργηση του επιδόματος προϋπηρεσίας στον κατώτατο μισθό και άλλων επιδομάτων ώστε να είναι συγκρίσιμος με τον ελάχιστο μισθό των άλλων χωρών, η κατάργηση της αποκλειστικής αρμοδιότητας της κυβέρνησης στον καθορισμό του  με τους κοινωνικούς εταίρους να ασκούν συμβουλευτικό ρόλο, συλλογικές συμβάσεις μόνο σε επίπεδο επιχείρησης.

Προτείνουν, επίσης, η κατάργηση της υπουργικής έγκρισης απολύσεων, που ενώ στοχεύει στην προστασία των εργαζομένων οδηγεί συχνά σε κλείσιμο επιχειρήσεων, η αναζήτηση άλλων μέσων προστασίας των εργαζομένων, ριζική αναμόρφωση του λεγόμενου συνδικαλιστικού νόμου 1264/82 για να αλλάξουν οι κανόνες λήψης απεργιακών αποφάσεων ώστε αυτές να λαμβάνονται από την πλειοψηφία των εργαζομένων και όχι με κριτήριο την απαρτία σε ΓΣ, η εφαρμογή των αποφάσεων των δικαστηρίων και η επαναφορά του δικαιώματος ανταπεργίας.

Έναντι αυτών το ΓΠΚΒ προτείνει την υιοθέτηση ενός μοντέλου «ευελιξίας με ασφάλεια» με αλλαγές όμως σε δυσλειτουργικά στοιχεία του σημερινού θεσμικού πλαισίου.

«Το κράτος μπορεί να δημιουργήσει ένα αποτελεσματικό δίχτυ ασφαλείας για τους εργαζόμενους. Ωστόσο, αναγνωρίζουμε ότι δεν είναι εύκολη η μεταφύτευση θεσμών σε χώρες, στις οποίες δεν εκπληρώνονται οι προϋποθέσεις επιτυχούς εφαρμογής του μοντέλου της ευασφάλειας, όπως π.χ. χαμηλή ανεργία, αποτελεσματικοί διοικητικοί μηχανισμοί, ευρύτερη πολιτική κουλτούρα διαλόγου, συνεργατικές- συμμετοχικές- συνδικαλιστικές παραδόσεις κ.α. Επομένως, χρειάζονται ευφυείς προσαρμογές», υπογραμμίζει.

Διαβάστε την έκθεση

Εγγραφείτε στο newsletter μας

Ενημερωθείτε πρώτοι για τα τελευταία νέα, αποκλειστικά ρεπορταζ και ειδήσεις απο όλο τον κόσμο