Η δήλωση του Πάνου Σκουρλέτη περί ανάγκης ευρύτατης συναίνεσης για την υπερψήφιση των νέων μέτρων, αποτέλεσε το νέο επεισόδιο των προσεκτικών διαφοροποιήσεων του από την επίσημη κυβερνητική γραμμή. Οι αψιμαχίες Σκουρλέτη-Μαξίμου συνεχίζονται, με τις δύο πλευρές να φροντίζουν τόσο για να μην κλιμακώνονται πάνω από ένα ορισμένο όριο, όσο και για να τροφοδοτούνται συστηματικά.

«Ευρεία συναίνεση»

Ο υπουργός Εσωτερικών δήλωσε χτες ότι: «Επειδή ακριβώς αυτά τα μέτρα αφορούν το έτος 2019 και μετά, υπάρχει ανάγκη να ψηφιστούν από μία ευρύτατη πλειοψηφία εντός Βουλής. Μιλάω για μία ευρύτατη συναίνεση. Δεν ξέρω αν θα είναι 180 ή παραπάνω ή λιγότερο, αλλά αντιλαμβάνεστε ότι τα μέτρα αυτά αφορούν την επόμενη κυβέρνηση που δεν γνωρίζουμε ποια θα είναι στο μεγαλύτερο της μέρος. Άρα, δεν μπορούμε να παραγνωρίζουμε αυτή τη διάσταση, της ανάγκης να υπάρξει μία ευρύτερη συναίνεση».

Με αυτή τη δήλωση, ο κ. Σκουρλέτης διαφοροποιήθηκε από την γραμμή Μαξίμου σε τρία σημεία, ένα προφανές και δύο που υπονοεί:

1. Σε αυτή καθαυτή την ανάγκη της συναίνεσης την οποία απορρίπτει επισήμως η κυβέρνηση.

2. Στο ότι τα μέτρα θα είναι πολύ σκληρά (αλλιώς γιατί να χρειαστεί η συναίνεση;), κάτι που απέχει πολύ από το «ούτε ένα ευρώ περισσότερη λιτότητα» ή από το «κλείνει ο κύκλος της λιτότητας».

3. Στο εύλογο συμπέρασμα ότι αν δεν υπάρξει συναίνεση, η κυβέρνηση δεν μπορεί να πάρει την ευθύνη μόνη της κι επομένως πρέπει να πάμε σε πρόωρες εκλογές.

Στην πραγματικότητα, ο κ. Σκουρλέτης υπονόησε ότι η συμφωνία με τους δανειστές, έτσι όπως τουλάχιστον προδιαγράφεται, δεν είναι πολιτικά διαχειρίσιμη. Από αυτή τη σκοπιά, οι εκλογές αποτελούν ένα Plan B, ακολουθώντας το οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ μπορεί να διατηρήσει μεγάλο μέρος των δυνάμεων του και να διασφαλίσει ότι θα παραμείνει ο δεύτερος πόλος του νέου δικομματισμού.

Όπως ήταν αναμενόμενο, ο Δημήτρης Τζανακόπουλος έσπευσε να «αδειάσει» τον υπουργό Εσωτερικών, δηλώνοντας ότι η κυβερνητική πλειοψηφία αριθμεί 153 βουλευτές και δεν υπάρχει κανένας λόγος νομικός ή θεσμικός να επιδιωχθεί οποιαδήποτε μεγαλύτερη πλειοψηφία

Το χρονικό των διαφοροποιήσεων

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Πάνος Σκουρλέτης προχωράει σε προσεκτικές διαφοροποιήσεις από την επίσημη γραμμή της κυβέρνησης. Υπενθυμίζεται ότι στο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ τον περασμένο Οκτώβριο είχε χαρακτηρίσει το 3ο Μνημόνιο «ακραία νεοφιλελεύθερο» που δεν μπορεί να υιοθετηθεί από τον ΣΥΡΙΖΑ . Είχε προσθέσει μάλιστα ότι «μπορεί να μη βγαίνει», αποστροφή που μπορεί να συνδεθεί με τη χτεσινή δήλωσή του περί ανάγκης συναινέσεων. Στην ομιλία του τότε ο κ. Σκουρλέτης είχε τονίσει επίσης ότι «πολλές μάχες στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης τις έδωσε ο καθένας μόνος του και όχι όλοι μαζί». 

Αλλά και σε πρόσφατη συνέντευξή του στο newpost, o κ. Σκουρλέτης κράτησε αποστάσεις από τη διαπραγματευτική γραμμή της κυβέρνησης. Ερωτώμενος για την άποψη του κ. Χουλιαράκη ότι είναι προτιμότερη μια συμφωνία που θα κλειστεί τώρα από μια καλύτερη που θα κλειστεί αργότερα, είχε απαντήσει: «Το δίλημμα κάθε φορά το διαμορφώνεις, ως ένα βαθμό, με τη στάση σου και τις θέσεις σου. Εμείς πρέπει να έχουμε μια τέτοια στάση έτσι ώστε να οδηγηθούμε σε μια καλύτερη συμφωνία τώρα. Άλλωστε, «οποίος στη μάχη πάει για να πεθάνει στρατιώτη μου για πόλεμο δε κάνει».

Οι αιτίες

Ποιες είναι όμως οι αιτίες των διαφοροποιήσεων στις οποίες αναφερθήκαμε; Δεδομένου ότι καμιά από τις εμπλεκόμενες πλευρές δεν παραδέχεται ότι όντως υπάρχει πολιτικό ζήτημα, μόνο ερμηνείες μπορούμε να παρουσιάσουμε. Σύμφωνα με πρόσωπα που γνωρίζουν τον τρόπο σκέψης του κ. Σκουρλέτη, ο υπουργός Εσωτερικών φέρεται να θεωρεί ότι η κυβέρνηση είναι υπερβολικά υποχωρητική απέναντι στους δανειστές.

Επίσης, εμφανίζεται δυσαρεστημένος από τη «μη στήριξη του» στην πολίτική του στο χώρο της Ενέργειας. Το βασικό όμως σημείο διαφωνίας είναι ότι ο κ. Σκουρλέτης εμφανίζεται να προκρίνει την εκδοχή των πρόωρων εκλογών, εκδοχή που ο πρωθυπουργός απορρίπτει ασυζητητί.

Από την άλλη μεριά, το Μαξίμου φαίνεται να θεωρεί ότι ο υπουργός Εσωτερικών ακολουθεί «προσωπική στρατηγική» -δεν είναι άλλωστε τυχαίες οι διαρροές στις εφημερίδες της περασμένης Κυριακής. Ο κ. Σκουρλέτης εγκαλείται για το ότι ενώ θέλει να παραμένει επικεφαλής σε νευραλγικά υπουργεία, εντούτοις, αρνείται να αναλάβει το πολιτικό κόστος των μνημονιακών μέτρων. Γι’ αυτό και μεταπηδά από υπουργείο σε υπουργείο όταν έρχονται τα δύσκολα. Σύμφωνα με αυτήν την οπτική, ο κ. Σκουρλέτης καλλιεργεί αριστερό προφίλ επενδύοντας στο μέλλον.

Η δύσκολη ισορροπία

Όποια ερμηνεία κι αν υιοθετεί κανείς, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο κ.Σκουρλέτης δεν είναι ανάλογη περίπτωση με τον κ. Λαφαζάνη. Έχοντας αποδεχτεί την κεντρική μνημονιακή επιλογή του ΣΥΡΙΖΑ, φροντίζει ιδιαίτερα για να μην ξεπερνάει τα όρια στις διαφοροποιήσεις του –στις οποίες βέβαια επιμένει. Ομοίως, το Μαξίμου προσέχει ώστε οι αψιμαχίες των διαρροών και των υπονοουμένων να μην κλιμακώνονται σε ανοιχτή δημόσια σύγκρουση. Ωστόσο, και το Μαξίμου φροντίζει ώστε να συνεχίζονται αυτές οι αψιμαχίες. Πρόκειται για έναν «ψυχρό πόλεμο» για το σήμερα και, κυρίως, για το αύριο του ΣΥΡΙΖΑ.