Του Χάρη Παυλίδη

Την καλύτερη ίσως περιγραφή για μια κυβέρνηση-αν και δεν ήταν στις προθέσεις του- την είχε κάνει ο Γάλλος ψυχολόγος Γκουστάβ λε Μπόν. «Στις ομαδικές προσπάθειες», είχε πει, «υπάρχει μια απερίσκεπτη τάση για συναίνεση και συλλογική παρανόηση σοβαρών θεμάτων, μέσα σ’ ένα κλίμα συντροφικότητας». Από αυτή τη διαπίστωση ξεκινούν μια σειρά από λάθη και παρεξηγήσεις.
Δείτε τι έγινε με το πρώτο μνημόνιο και τα μέτρα που το συνόδευσαν. Μετά από μήνες μάθαμε ότι οι έχοντες την αρμοδιότητα δεν το είχαν διαβάσει, οι άμεσα ενδιαφερόμενοι το είχαν παρανοήσει, αλλά όλοι μαζί μέσα σ’ ένα κλίμα συντροφικότητας το είχαν ψηφίσει. Στη συνέχεια ακολούθησαν άλλα δύο μνημόνια- συνοδεία μέτρων που καλύτερα να μη τα μνημονεύουμε- και όλοι έδειχναν ικανοποιημένοι θεωρώντας ότι είχαν καταφέρει να περιορίσουν τις επιπτώσεις. Κατά μια έννοια αισθάνονται ευτυχείς για τα «μικρά» τους λάθη.

Προφανώς γιατί αυτό τους δίνει την ψευδαίσθηση ότι δεν έκαναν μεγάλα. Ωστόσο ο «κακός» της τρόικα, ο Πολ Τόμσεν, ομολόγησε προσφάτως πως οι επιπτώσεις του προγράμματος στην ανάπτυξη, δεν είχαν εκτιμηθεί σωστά! Δηλαδή, μας είπε: «Συγνώμη, λάθος»! Τουτέστιν, όλα τα μέτρα που επεβλήθησαν επιδείνωσαν το πρόβλημα, αλλά παρ’ όλα αυτά εμείς επιμένουμε στην ίδια λάθος συνταγή.

Το είπε ξεκάθαρα ο άνθρωπος. «Το ΔΝΤ υπολόγισε λάθος τον πολλαπλασιαστή, γιατί δεν είχε εκτιμηθεί σωστά η πολιτική κρίση, η οποία κλόνισε την εμπιστοσύνη στην οικονομία της χώρας και γιατί δεν εφαρμόστηκαν οι διαρθρωτικές αλλαγές». Και γεννάται το ερώτημα: «Αφού έκαναν λάθος τότε ποιος εγγυάται ότι τώρα κάνουν το σωστό»; Σε ανύποπτο χρόνο την απάντηση είχε δώσει ο ιδρυτής της IBM.

Τον είχαν ρωτήσει πως είναι δυνατόν να παραμένει στη θέση του ένα στέλεχος που το λάθος του κόστισε στην εταιρεία εξακόσιες χιλιάδες δολάρια. «Γιατί να θέλω να χρησιμοποιήσει κάποιος άλλος την εμπειρία του, τη στιγμή μάλιστα που μου στοίχισε εξακόσια χιλιάρικα η εκπαίδευσή του»;

Κάπως έτσι σκέφτονται και οι δανειστές μας. Μόνο που εμείς θα έπρεπε να σκεφθούμε ότι αυτό το λάθος κόστισε μερικά εκατομμύρια ανέργους, πολλές χιλιάδες λουκέτα σε επιχειρήσεις, την εξαθλίωση της μεσαίας τάξης, αλλά και το διασυρμό της Ελλάδας.

Δεν αρκεί λοιπόν ένα ξερό «Γράψε λάθος».

ΥΓ. Ασκήθηκε δίωξη στον πρόεδρο της Στατιστικής Υπηρεσίας γιατί διόγκωσε το έλλειμμα βάσει του οποίου η Ελλάδα μπήκε στο μνημόνιο. Η δικαίωση του Κώστα Καραμανλή ήρθε με τον πλέον τραγικό τρόπο για την Ελλάδα.