ΘΕΑΤΡΟ

Η απολαυστική ελαφρότητα της Κωμωδίας των Παρεξηγήσεων

της Λήδας Πιμπλή - Δημοσίευση 7 Φεβρουαρίου 2019, 22:00 / Ανανεώθηκε 8 Φεβρουαρίου 2019, 13:12
Η απολαυστική ελαφρότητα της Κωμωδίας των Παρεξηγήσεων
Facebook Twitter Whatsapp

 

Η Κατερίνα Ευαγγελάτου, στην καλύτερη στιγμή της, «διευθύνει» τον Νίκο Κουρή, τον Ορφέα Αυγουστίδη, την Δήμητρα Βλαγκοπούλου και την Αμαλία Νίνου σε ένα άψογα χορογραφημένο pas de quatre που θα έκανε τον Σαίξπηρ περήφανο

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

 

Δεν χωράει παρεξήγησηˑ η παράσταση του έργου του Σαίξπηρ «Η κωμωδία των παρεξηγήσεων» είναι χάρμα οφθαλμών και ώτων και κρίμα σε εκείνον που δεν θα τη δει.

Όχι, δεν σκοπεύω να σας γαζώσω το μυαλό με αναλύσεις για το έργο του Σαίξπηρ, τις οποίες άλλωστε θα πρέπει να αναζητήσω στη Σιβηρία της βιβλιοθήκης μου.

Στο κάτω κάτω της γραφής μια παράσταση, για να αξίζει, πρέπει να είναι αυτοτελής, να «διαβάζεται» χωρίς να χρειάζεται λυσάρι.

Και η συγκριμένη, πιστέψτε με, δεν χρειάζεται.

Από τον λόγο του Σαίξπηρ που ξεχύνονταν αβίαστα από τα στόματα των ηθοποιών, σύγχρονος και όχι εκσυγχρονισμένος κακόβουλα –ο Διονύσης Καψάλης μετέφρασε το έργο ειδικά για την παράσταση-, ως τα υπέροχα κοστούμια – κονστρουκτιβιστικά ζαχαρωτά και το ευρηματικό σκηνικό χωρίς το οποίο η παράσταση αυτή θα ήταν… μια άλλη, όλα μιλάνε μόνα τους.  Και φυσικά οι ηθοποιοί. Κουρδισμένοι τέλεια, πέτυχαν το (σχεδόν) ακατόρθωτο: Να κάνουν το δύσκολο να φαίνεται εύκολο.

Μικρό διάλειμμα για να θυμηθούμε την υπόθεση του έργου:
Ο Αιγαίων, πλούσιος έμπορος της αρχαιότητας, κατά τη διαμονή του μαζί με τη γυναίκα του σε πανδοχείο κάποιας άγνωστης πόλης, γίνεται πατέρας δύο δίδυμων αγοριών. Σε ένα άλλο δωμάτιο του ίδιου πανδοχείου μια φτωχή γυναίκα αποκτά και εκείνη δύο δίδυμα αγόρια, τα οποία αγοράζει ο Αιγαίων για να υπηρετούν τους γιους του.  

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού της επιστροφής στην πατρίδα, το καράβι στο οποίο επιβαίνει ο Αιγαίων και η οικογένειά του πέφτει σε καταιγίδα. Για να σωθούν από τη βιαιότητα του ανέμου, η γυναίκα του εμπόρου, η Αιμιλία, μαζί με τον ένα γιο και τον δούλο που του αναλογούσε δένονται στο ένα κατάρτι. Ο πατέρας και τα δύο άλλα αγόρια δένονται στο άλλο.

Όμως, το καράβι κόβεται στα δυο και η μητέρα μαζί με τα δύο παιδιά χάνονται. Ο απαρηγόρητος Αιγαίων με τον ένα του γιο, τον Αντίφιλο, και τον συνομήλικό του δούλο, τον Δρόμιο, καταλήγουν στις Συρακούσες, όπου τα παιδιά μεγαλώνουν.

Χρόνια μετά από το ναυάγιο, ο Αιγαίων, ο οποίος δεν μπορεί να καταπιεί τον χαμό του ενός γιου του, αφήνει τις Συρακούσες και αναζητεί από λιμάνι σε λιμάνι το παιδί του.

Στην αναζήτησή του επάνω, ο Αιγαίων θα καταλήξει στην Έφεσο. Στην Έφεσο όμως βρίσκονται και ο Αντίφιλος ο Συρακούσιος και ο Δρόμιος ο Συρακούσιος οι οποίοι τον αναζητούν.

Στην Έφεσο ο Αιγαίων θα συλληφθεί και θα καταδικαστεί σε θάνατο, αφού ο νόμος της πόλης απαγορεύει ρητά την παρουσία Συρακούσιων εμπόρων στο έδαφος της.  Για να σωθεί πρέπει να πληρώσει ένα υπέρογκο ποσό το οποίο θα πρέπει να βρει στον χρόνο που του απομένει.

Φυσικά, αυτό που οι εκ Συρακουσών ορμώμενοι επισκέπτες της Εφέσου δεν γνωρίζουν είναι ότι σε ένα αρχοντικό σπίτι της Εφέσου κατοικούν ο Αντίφιλος ο Εφέσιος και ο δούλος του, Δρόμιος ο Εφέσιος, οι οποίο τους μοιάζουν σαν δυο σταγόνες νερό.

Η συνέχεια έχει όλα τα χαρακτηριστικά της φάρσας. Ο Αντίφιλος ο Συρακούσιος, στις βόλτες του στην Έφεσο, συναντά ανθρώπους οι οποίοι τον χαιρετάνε με περισσή οικειότητα, του απευθύνονται με το όνομά του και ρωτούν να μάθουν για την υγεία του. Επιπλέον, ο Δρόμιος, επιστρέφοντας από ένα θέλημα στο οποίο τον είχε στείλει, του συμπεριφέρεται με τον πιο παράξενο τρόπο και τον παρασέρνει σε ένα σπίτι του οποίου η οικοδέσποινα τον προσφωνεί «σύζυγέ μου» και τον κερνάει ένα πλουσιοπάροχο γεύμα.

Την ίδια ώρα ένας άλλος Αντίφιλος περιμένει εξαγριωμένος να γίνει δεκτός στο σπίτι και στο τραπέζι του.

Ακολουθεί μια σειρά εξωφρενικών παρεξηγήσεων που θα οδηγήσουν τα δύο ζεύγη των δίδυμων ηρώων, τη σύζυγο και την κουνιάδα του Αντίφιλου του Εφέσιου να χάσουν τον μπούσουλα και να βάλουν στο μυαλό τους του κόσμου τα κακά.

Το τέλος δεν χρειάζεται να σας το αποκαλύψω. Το φαντάζεστε ήδη. Οι δίδυμοι βρίσκονται ενώπιος ενωπίω, η παρεξήγηση λύνεται, ο Αιγαίων σώζεται, ως και η Αιμιλία βρίσκεται σώα και αβλαβής και ενώνεται με τον άντρα της.

Πίσω στην παράσταση…
Η Κατερίνα Ευαγγελάτου οραματίστηκε την κωμωδία του Σαίξπηρ, ένα από τα νεανικά έργα του, ως παράσταση commedia dell’ arte. Η αναγωγή είναι εύλογη αν υπολογίσει κανείς ότι το έργο γράφτηκε στα τέλη του 16ου αιώνα, όταν η commedia dell’ arte ήταν δημοφιλής, όχι μόνο στην  πατρίδα της Ιταλία, αλλά σε όλη την Ευρώπη.  

Και η ιδέα απέδωσε. Σαν καλοκουρδισμένο ρολόι η παράσταση παρασέρνει τους πάντες στη φόρα της. Σαν να έχουν καταληφθεί από το πνεύμα του Καρνάβαλου, οι ηθοποιοί, με κινήσεις αυτόματων, οδηγούν την αφήγηση στην κορύφωσή της, με μοναδική ερμηνευτική σύμπνοια και συγχρονισμό. Ιδιαίτερα ο Νίκος Κουρής, ο οποίος επωμίζεται τον δίδυμο ρόλο του Αντίφιλου του Εφέσιου και του Αντίφιλου του Συρακούσιου. Με την φωνή και τις κινήσεις του μόνο πετυχαίνει να περιγράψει με σαφήνεια τους δύο ήρωες, κατευθύνοντας τους θεατές στην κατανόηση των όσων διαδραματίζονται στη σκηνή. Εξίσου καλός αλλά λιγότερο ευνοημένος από το κείμενο, ο Ορφέας Αυγουστίδης ζωγραφίζει δύο πανομοιότυπους αλλά απολαυστικούς Δρόμιους.