Εκλογές στην Κύπρο: ΑΚΕΛ και ΔΗΣΥ απέναντι στο κόμμα Φειδία και ΕΛΑΜ – Οκτακομματική Βουλή, δείχνουν οι δημοσκοπήσεις

Στις κάλπες προσέρχονται σήμερα οι Κύπριοι πολίτες για την ανάδειξη των 56 μελών της Βουλής των Αντιπροσώπων, σε μια εκλογική αναμέτρηση που ξεπερνά τα όρια μιας συνηθισμένης βουλευτικής διαδικασίας. Η Κύπρος ψηφίζει μέσα σε βαρύ πολιτικό και κοινωνικό περιβάλλον, με την ακρίβεια, τη στεγαστική πίεση, τη δυσπιστία προς το κομματικό σύστημα, τα σκάνδαλα και τη γεωπολιτική αβεβαιότητα να επηρεάζουν καθοριστικά τη στάση των Κυπρίων.

Οι κάλπες άνοιξαν στις 7 το πρωί και, μετά το μεσημβρινό διάλειμμα, η ψηφοφορία συνεχίζεται μέχρι τις 6 το απόγευμα. Μέχρι τις 12 το μεσημέρι είχε ψηφίσει το 32,3% των εγγεγραμμένων εκλογέων, έναντι 26% την αντίστοιχη ώρα στις βουλευτικές εκλογές του 2021. Η αυξημένη συμμετοχή δείχνει ότι, παρά την απογοήτευση και την κόπωση των πολιτών, η σημερινή κάλπη κινητοποιεί την κοινωνία.

Εκλογές στην Κύπρο: Ρεκόρ υποψηφίων και κομμάτων 

Στη μάχη των σημερινών εκλογών ρίχνονται 19 συνολικά κομματικοί συνδυασμοί συγκριτικά με 15 στις βουλευτικές του 202, ενώ ρεκόρ καταγράφει και ο αριθμός των υποψηφίων.

Συγκεκριμένα τις 56 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων διεκδικούν συνολικά 752 υποψήφιοι (αρχικά υποβληθεί 753 υποψηφιότητες, εκ των οποίων η μία αποσύρθηκε).
Πρόκειται -όπως είπε ο κ. Ηλία στη συνέντευξη Τύπου που παρέθεσε την Παρασκευή- για τον μεγαλύτερο αριθμό υποψηφίων που είχαμε ποτέ σε βουλευτικές εκλογές. Για σκοπούς σύγκρισης αναφέρεται ότι στις βουλευτικές εκλογές 2021 είχαμε 651 υποψηφιότητες και σε αυτές του 2016, 493.
743 άτομα κατέρχονται ως υποψήφιοι κομματικών συνδυασμών, ενώ εννέα διεκδικούν εκλογή ως ανεξάρτητοι μεμονωμένοι υποψήφιοι. 224 υποψηφιότητες ή ποσοστό 29,8% αφορούν γυναίκες.

Τα κόμματα/κομματικοί συνδυασμοί που υπέβαλαν υποψηφιότητες στις Βουλευτικές Εκλογές 2026 στην Κύπρο είναι 19.

1. ΑΓΡΟΝΟΜΟΣ Αγροτικό Εργατικό Κόμμα
2. ΑΚΕΛ – Ανορθωτικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού
3. ΑΚΡΟ – Αριστερή Αντίσταση Κομμουνισμός
4. ΑΛΜΑ – Πολίτες για την Κύπρο
5. Άμεση Δημοκρατία Κύπρου
6. Βολτ Κύπρος
7. Δημοκρατική Αλλαγή
8. Δημοκρατική Παράταξη – Συνεργασία Δημοκρατικών Δυνάμεων
9. Δημοκρατικό Εθνικό Κίνημα – ΔΕΚ
10. Δημοκρατικό Κόμμα – ΔΗΚΟ
11. Δημοκρατικός Συναγερμός – ΔΗΣΥ
12. ΕΔΕΚ Σοσιαλιστικό Κόμμα
13. Εθνικό Λαϊκό Μέτωπο – ΕΛΑΜ
14. Ενεργοί Πολίτες – Κίνημα Ενωμένων Κυπρίων Κυνηγών
15. Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών
16. Λαϊκός Αγώνας Ελευθερία
17. Πατριωτικό Μέτωπο «Λακεδαιμόνιοι»
18. Σήκου Πάνω
19. Το Πράσινο Κόμμα της Κύπρου

Η λίστα δημοσιεύθηκε με αλφαβητική σειρά από τον Γενικό Έφορο Εκλογών και αναπαράγεται στα κυπριακά ΜΜΕ ως ο επίσημος κατάλογος των κομμάτων που κατέρχονται στις εκλογές.

Εκλογές στην Κύπρο: ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ σε μάχη πρωτιάς

Στο επίκεντρο της σημερινής αναμέτρησης βρίσκονται τα δύο μεγάλα κόμματα της Κύπρου, ο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ. Για δεκαετίες αποτέλεσαν τους βασικούς πόλους του πολιτικού συστήματος. Σήμερα, όμως, καλούνται να δώσουν μια μάχη όχι μόνο για την πρώτη θέση, αλλά και για τη διατήρηση της πολιτικής τους ηγεμονίας.

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι ο ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ παραμένουν κοντά, με μικρές διαφορές και χωρίς κανένα από τα δύο να μπορεί να αισθάνεται ασφαλές. Το παραδοσιακό δίπολο εξακολουθεί να υπάρχει, αλλά εμφανίζεται αποδυναμωμένο. Οι ψηφοφόροι δεν κινούνται πλέον με την ίδια κομματική πειθαρχία, ενώ οι μετακινήσεις προς νέα σχήματα και προς κόμματα διαμαρτυρίας δημιουργούν ένα νέο, πιο απρόβλεπτο περιβάλλον.

Το κόμμα Φειδία και η ψήφος της αντισυστημικής εικόνας

Μία από τις πιο χαρακτηριστικές νέες παρουσίες είναι η Άμεση Δημοκρατία του Φειδία Παναγιώτου. Το κόμμα Φειδία επιχειρεί να μεταφέρει στην κεντρική πολιτική σκηνή τη δυναμική των κοινωνικών δικτύων και της απευθείας επικοινωνίας με τους πολίτες. Δεν πατά πάνω στους παραδοσιακούς κομματικούς μηχανισμούς, αλλά στην εικόνα της αμεσότητας, της νεότητας και της αμφισβήτησης.

Η άνοδός του στις δημοσκοπήσεις δεν μπορεί να ερμηνευθεί μόνο ως προσωπικό φαινόμενο. Αντανακλά την ανάγκη ενός τμήματος των ψηφοφόρων να τιμωρήσει το παλιό πολιτικό σύστημα και να αναζητήσει διαφορετικές μορφές εκπροσώπησης. Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει αν αυτή η αντισυστημική δυναμική μπορεί να μετατραπεί σε συγκροτημένη κοινοβουλευτική πολιτική ή αν θα μείνει κυρίως στο επίπεδο της επικοινωνιακής διαμαρτυρίας.

Το ΕΛΑΜ και η ανησυχητική ενίσχυση της ακροδεξιάς

Την ίδια στιγμή, οι δημοσκοπήσεις εμφανίζουν ενισχυμένο το ΕΛΑΜ, μια ακροδεξιά δύναμη με καταγεγραμμένους συσχετισμούς στο παρελθόν με τη Χρυσή Αυγή. Η πιθανή ισχυροποίησή του αποτελεί ένα από τα πιο κρίσιμα πολιτικά μηνύματα της κάλπης.

Η άνοδος του ΕΛΑΜ δεν είναι απλώς ένα κομματικό δεδομένο, είναι σύμπτωμα κοινωνικής ανασφάλειας, φόβου, αντιμεταναστευτικής ρητορικής και θυμού απέναντι στο πολιτικό κατεστημένο. Σε περιόδους κρίσης, η ακροδεξιά επιχειρεί συχνά να μετατρέψει την κοινωνική οργή σε εθνική περιχαράκωση και πολιτική πόλωση. Αυτό καθιστά τη σημερινή αναμέτρηση κρίσιμη όχι μόνο για τους συσχετισμούς στη Βουλή, αλλά και για την ποιότητα της δημοκρατίας στην Κύπρο.

Εκλογές στην Κύπρο: Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν οκτακομματική Βουλή

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο των τελευταίων δημοσκοπήσεων είναι το σενάριο μιας πιθανής οκτακομματικής Βουλής. Αν επιβεβαιωθεί, θα πρόκειται για μία από τις πιο κατακερματισμένες κοινοβουλευτικές συνθέσεις των τελευταίων ετών.

Μια οκτακομματική Βουλή σημαίνει μεγαλύτερη πολυφωνία, αλλά και δυσκολότερες συνεννοήσεις. Σημαίνει ότι η νομοθετική διαδικασία μπορεί να γίνει πιο περίπλοκη, οι πλειοψηφίες πιο εύθραυστες και οι πολιτικοί συμβιβασμοί πιο απαιτητικοί. Σε ένα προεδρικό σύστημα όπως το κυπριακό, όπου η κυβέρνηση χρειάζεται συχνά κοινοβουλευτικές στηρίξεις για να προωθήσει πολιτικές, η σύνθεση της νέας Βουλής αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Η Αθήνα στο επίκεντρο της κυπριακής διασποράς

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η συμμετοχή των Κυπρίων του εξωτερικού. Στην Ελλάδα λειτουργούν εκλογικά κέντρα σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με την Πρεσβεία της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Αθήνα, στην Ξενοφώντος 2Α στο Σύνταγμα, να βρίσκεται στο επίκεντρο της διαδικασίας.

Μέχρι το μεσημέρι, η εικόνα στην Πρεσβεία ήταν χαρακτηριστική. Σύσσωμη η κυπριακή κοινότητα προσήλθε για να ψηφίσει, με το αδιαχώρητο να καταγράφεται στον χώρο. Οι Κύπριοι της Αθήνας έδειξαν ότι η απόσταση από τη Λευκωσία δεν σημαίνει απόσταση από την πολιτική ζωή της χώρας. Η ψήφος της διασποράς λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι το κυπριακό πολιτικό σώμα εκτείνεται πέρα από τα γεωγραφικά όρια του νησιού.

Πότε θα γνωρίζουμε τα αποτελέσματα

Μετά το κλείσιμο της κάλπης στις 6 το απόγευμα, η καταμέτρηση θα αρχίσει στα εκλογικά κέντρα. Τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται από τα μικρότερα εκλογικά κέντρα μεταξύ 6:30 και 7:00 το απόγευμα. Μέχρι περίπου τις 9:00 με 9:30 το βράδυ αναμένεται να έχει διαμορφωθεί σαφής εικόνα για το ποια κόμματα μπαίνουν στη νέα Βουλή και πόσες έδρες λαμβάνει το καθένα.

Η καταμέτρηση των σταυρών προτίμησης θα ακολουθήσει, με τα ονόματα των 56 βουλευτών να αναμένονται μετά τα μεσάνυχτα και τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας.

Γιατί είναι κρίσιμες αυτές οι εκλογές

Οι σημερινές βουλευτικές εκλογές είναι κρίσιμες γιατί συμπυκνώνουν τρεις μεγάλες πολιτικές συγκρούσεις.

1. Πρώτον, τη μάχη ανάμεσα στον ΔΗΣΥ και το ΑΚΕΛ για την πρωτιά και τη διατήρηση του ρόλου τους ως βασικών πυλώνων του πολιτικού συστήματος.
2. Δεύτερον, τη μάχη της αντισυστημικής ψήφου, με νέα κόμματα και πρόσωπα να επιχειρούν να εκφράσουν την κοινωνική απογοήτευση.
3. Τρίτον, τη μάχη απέναντι στην ακροδεξιά, με το ΕΛΑΜ να διεκδικεί ενισχυμένη παρουσία και ρυθμιστικό ρόλο.

Η κάλπη της 24ης Μαΐου δεν θα κρίνει μόνο την κατανομή των 56 εδρών. Θα δείξει αν η κυπριακή κοινωνία αναζητά ανανέωση μέσα από δημοκρατική αλλαγή ή αν η οργή της θα μετατραπεί σε περαιτέρω πόλωση. Θα δείξει επίσης αν το παλιό κομματικό σύστημα μπορεί να προσαρμοστεί ή αν η Κύπρος εισέρχεται οριστικά σε μια νέα εποχή πολιτικού κατακερματισμού.

• ΑΚΕΛ
• Βουλευτικές Εκλογές Κύπρος
• ΔΗΣΥ
• εκλογές
• ΕΛΑΜ
• Κύπρος
• Φειδίας Παναγιώτου