Καινούργια δεδομένα για τον χανταϊό: Τα φάρμακα, η επώαση και ο φόβος μιας παγκόσμιας πανδημίας

Η εμφάνιση κρουσμάτων χανταϊού στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius έχει προκαλέσει διεθνή ανησυχία, με τις υγειονομικές αρχές και τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας να παρακολουθούν στενά την κατάσταση. Παρότι οι εικόνες από το πλοίο ξυπνούν μνήμες από τις πρώτες ημέρες της πανδημίας Covid-19, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχουν ενδείξεις για έναν ιό με ανάλογη μεταδοτικότητα.

Ο έλεγχος των τριών δειγμάτων επιβεβαίωσε ότι πρόκειται για το στέλεχος των Άνδεων, το μοναδικό γνωστό στέλεχος χανταϊού στον κόσμο που έχει καταγράψει μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο. Οι αναλύσεις και οι πληροφορίες που δημοσιεύθηκαν από ειδικούς στη γαλλική εφημερίδα Le Monde δείχνουν ότι η κατάσταση απαιτεί επαγρύπνηση, αλλά όχι πανικό.

Τι είναι ο χανταϊός και ποια στελέχη υπάρχουν

1. Οι χανταϊοί αποτελούν οικογένεια ιών που μεταδίδονται κυρίως από άγρια τρωκτικά μέσω εκκρίσεων, ούρων ή περιττωμάτων. Χωρίζονται σε δύο βασικές κατηγορίες:
2. Οι χανταϊοί του «Παλαιού Κόσμου», που εμφανίζονται κυρίως στην Ευρώπη και την Ασία και προκαλούν αιμορραγικό πυρετό με νεφρικό σύνδρομο.
3. Οι χανταϊοί του «Νέου Κόσμου», που κυκλοφορούν στην αμερικανική ήπειρο και προκαλούν σοβαρό αναπνευστικό σύνδρομο.

Το στέλεχος των Άνδεων, που εντοπίστηκε στο MV Hondius, ανήκει στη δεύτερη κατηγορία και θεωρείται το πιο ιδιαίτερο, καθώς είναι ο μόνος χανταϊός για τον οποίο έχει τεκμηριωθεί μετάδοση μεταξύ ανθρώπων.

Πόσο μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο

Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι ο ιός των Άνδεων δεν φαίνεται να μεταδίδεται τόσο εύκολα όσο ο SARS-CoV-2.

Μέχρι σήμερα, οι περισσότερες γνωστές μεταδόσεις έχουν καταγραφεί:

1. μέσα σε οικογένειες,
2. μεταξύ ανθρώπων με στενή και παρατεταμένη επαφή,
3. σε κλειστούς χώρους όπου υπήρχε πολύωρη παραμονή δίπλα σε συμπτωματικό ασθενή.

Κατά τη μεγάλη επιδημία στην Παταγονία το 2018-2019, μολύνθηκαν άτομα που είχαν παραμείνει περίπου ενενήντα λεπτά κοντά σε ασθενή που ήδη εμφάνιζε πυρετό και έντονη αδιαθεσία. Αυτό διαφοροποιεί σημαντικά τον χανταϊό από την Covid-19, καθώς δεν υπάρχουν μέχρι στιγμής αποδείξεις για μαζική αερογενή μετάδοση ή για μετάδοση από ασυμπτωματικούς φορείς.

Τα συμπτώματα που προκαλεί

Τα πρώτα συμπτώματα μοιάζουν συχνά με έντονη γρίπη και περιλαμβάνουν:

1. υψηλό πυρετό,
2. μυϊκούς πόνους,
3. κόπωση,
4. πονοκέφαλο,
5. αδιαθεσία.

Σε σοβαρές περιπτώσεις ακολουθούν:

1. δύσπνοια,
2. οξεία αναπνευστική δυσχέρεια,
3. πτώση οξυγόνου στο αίμα,
4. πνευμονική ανεπάρκεια.

Οι ασθενείς που εμφανίζουν βαριά αναπνευστική εικόνα συχνά χρειάζονται οξυγονοθεραπεία ή νοσηλεία σε μονάδα εντατικής θεραπείας.

Υπάρχει θεραπεία;

Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει ειδική αντιιική θεραπεία για τον χανταϊό.

Η αντιμετώπιση βασίζεται κυρίως:

1. στην υποστηρικτική θεραπεία,
2. στην ενυδάτωση,
3. στον έλεγχο του πυρετού,
4. στην οξυγονοθεραπεία σε σοβαρές περιπτώσεις.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η έγκαιρη διάγνωση και η γρήγορη ιατρική παρακολούθηση μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά τις πιθανότητες επιβίωσης.

Η περίοδος επώασης και γιατί υπάρχει ανησυχία

Ένα από τα στοιχεία που προβληματίζουν τις υγειονομικές αρχές είναι η μεγάλη περίοδος επώασης. Για τους χανταϊούς γενικά, η επώαση κυμαίνεται από μία έως οκτώ εβδομάδες. Στην επιδημία της Παταγονίας, οι περισσότερες περιπτώσεις εμφάνισαν συμπτώματα από εννέα έως σαράντα ημέρες μετά την έκθεση. Για αυτόν τον λόγο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει παρακολούθηση για έως και 45 ημέρες μετά την τελευταία επαφή με επιβεβαιωμένο κρούσμα.

Σε ποιες χώρες έχουν καταγραφεί κρούσματα

Το στέλεχος των Άνδεων έχει εμφανιστεί κυρίως:

1. στην Αργεντινή,
2. στη Χιλή,
3. στην περιοχή της Παταγονίας.

Η μεγαλύτερη γνωστή επιδημία σημειώθηκε στην πόλη Epuyén της επαρχίας Chubut στην Αργεντινή το 2018-2019.

Άλλα στελέχη χανταϊών έχουν καταγραφεί:

1. σε χώρες της Ευρώπης,
2. στις Ηνωμένες Πολιτείες,
3. στη Ρωσία,
4. στην Κίνα,
5. στη Νότια Κορέα.

Ωστόσο, τα περισσότερα από αυτά δεν μεταδίδονται από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Τι λέει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας

Ο ΠΟΥ επιμένει ότι ο συνολικός κίνδυνος για τη δημόσια υγεία παραμένει χαμηλός. Παράλληλα όμως, οι αρχές εφαρμόζουν αυστηρά μέτρα ιχνηλάτησης και απομόνωσης ώστε να αποτραπεί οποιαδήποτε αλυσίδα μετάδοσης, ειδικά μετά το περιστατικό στο MV Hondius. Οι ειδικοί τονίζουν ότι η αυξημένη επιφυλακή δεν σημαίνει πως βρισκόμαστε μπροστά σε νέα πανδημία, αλλά αντανακλά τα μαθήματα που άφησε πίσω της η Covid-19: οι υγειονομικές αρχες προτιμούν πλέον να δράσουν προληπτικά πριν χαθεί ο έλεγχος της κατάστασης.

• κρούσματα
• πανδημία
• Χανταϊός