Νίκος Δένδιας από Θεσσαλονίκη: «Οι Ένοπλες Δυνάμεις των Βαλκανίων οφείλουν να αναζητούν κοινό έδαφος»

Στο επίκεντρο των περιφερειακών στρατιωτικών εξελίξεων βρέθηκε η Θεσσαλονίκη, φιλοξενώντας μια σημαντική συνάντηση κορυφής για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στη νοτιοανατολική Ευρώπη. Στη 19η Διαβαλκανική Σύνοδο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων παραβρέθηκε ο υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, εκπροσωπώντας την ελληνική κυβέρνηση και υπογραμμίζοντας τον ηγετικό ρόλο της χώρας στα Βαλκάνια.

Στη Σύνοδο συμμετέχει ο Αρχηγός ΓΕΕΘΑ, Στρατηγός Δημήτριος Χούπης. Συμμετέχουν επίσης Αρχηγοί Γενικών Επιτελείων και εκπρόσωποι των Ενόπλων Δυνάμεων από τις χώρες των Βαλκανίων.

Ειδικότερα, συμμετέχουν οι Αρχηγοί των Γενικών Επιτελείων:

• από την Αλβανία, ο Αντιστράτηγος Arben Kingji

• από τη Βόρεια Μακεδονία, ο Υποστράτηγος Sashko Lafchiski

• από τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη ο Αντιστράτηγος Gojko Knežević

• από τη Βουλγαρία, ο Ναύαρχος Emil Eftimov

• από το Μαυροβούνιο, ο Ταξίαρχος Miodrag Vuksanovic

• από τη Σερβία, ο Στρατηγός Milan Mojsilović

• από την Τουρκία, ο Στρατηγός Selçuk Bayraktaroğlu

Επίσης, συμμετέχουν ως εκπρόσωποι:

• από την Κροατία, ο Υποστράτηγος Denis Tretinjak

• από τη Ρουμανία, ο Συνταγματάρχης (A) Vasile Stănescu

• από τη Σλοβενία, ο Ταξίαρχος Bostjan Bas.

Επιπλέον, το παρών δίνουν κατόπιν πρόσκλησης, ο Διοικητής της Διακλαδικής Δύναμης του ΝΑΤΟ στη Νάπολη (Allied Joint Force Command Naples – JFC Naples), Ναύαρχος George M. Wikoff, ο επιχειρησιακός Διοικητής της επιχείρησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, EUNAVFOR ASPIDES Υποναύαρχος ΠΝ Βασίλειος Γρυπάρης και ο Διευθυντής Καινοτομίας του Innovation, Hybrid and Cyber Division του ΝΑΤΟ, Δρ. Νίκος Λούτας.

Η παρουσία των ανώτατων στρατιωτικών ηγετών της περιοχής αποτέλεσε μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για την εμβάθυνση των αμυντικών δεσμών και την ανταλλαγή απόψεων γύρω από τις τρέχουσες γεωπολιτικές προκλήσεις. Ο κ. Δένδιας, μέσα από την τοποθέτησή του, έδωσε ιδιαίτερο βάρος στην ανάγκη οικοδόμησης σχέσεων εμπιστοσύνης, αφήνοντας πίσω τις παλαιές αντιπαλότητες του παρελθόντος που ταλαιπώρησαν την ευρύτερη περιοχή.

Η ανάρτηση στο Χ και οι κοινές προκλήσεις

Αμέσως μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της συνόδου στη Θεσσαλονίκη, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας προχώρησε σε μια χαρακτηριστική ανάρτηση στον προσωπικό του λογαριασμό στο κοινωνικό δίκτυο Χ. Μέσα από το συγκεκριμένο μήνυμα, θέλησε να συμπυκνώσει τη φιλοσοφία της ελληνικής εξωτερικής και αμυντικής πολιτικής για τη γειτονιά μας:

«Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών που συνυπάρχουν στον ίδιο γεωγραφικό χώρο, παρά τις διαφορετικές ιστορικές τους διαδρομές, οφείλουν όπως πάντα να αναζητούν κοινό έδαφος απέναντι σε προκλήσεις που υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ήταν ιδιαίτερη τιμή να παρευρεθώ σήμερα στη 19η Διαβαλκανική Σύνοδο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων στη #Θεσσαλονίκη.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών που συνυπάρχουν στον ίδιο γεωγραφικό χώρο, παρά τις διαφορετικές ιστορικές τους διαδρομές, οφείλουν όπως πάντα να αναζητούν κοινό… pic.twitter.com/bSsOzZFJyX

— Nikos Dendias (@NikosDendias) June 3, 2026

Η τοποθέτηση αυτή αντανακλά την πάγια θέση της Αθήνας ότι οι σύγχρονες απειλές ασφαλείας –όπως η τρομοκρατία, οι κυβερνοεπιθέσεις, η κλιματική κρίση και οι μεταναστευτικές ροές– δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν μεμονωμένα από κανένα κράτος.

Η στρατηγική σημασία της συνόδου

Ο Νίκος Δένδιας, στον χαιρετισμό του με τον οποίον άνοιξαν οι εργασίες της Συνόδου, ανέφερε:

«Αποτελεί ιδιαίτερη τιμή να παρίσταμαι σήμερα στη 19η Διαβαλκανική Σύνοδο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων.

Η πραγματοποίηση 19 συναντήσεων διαλόγου συνιστά επιβεβαίωση μιας βασικής παραδοχής: η ασφάλεια στα Βαλκάνια δεν είναι υπόθεση ενός μόνο κράτους. Αποτελεί συλλογική μας ευθύνη.

Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών που συνυπάρχουν στον ίδιο γεωγραφικό χώρο, παρά τις διαφορετικές ιστορικές τους διαδρομές, καλούνται όπως πάντα να αναζητήσουν κοινό έδαφος απέναντι σε προκλήσεις που υπερβαίνουν τα εθνικά μας σύνορα.

Γνωρίζετε πολύ καλά ότι βρισκόμαστε σε μια εποχή γρήγορων και εκτεταμένων αλλαγών. Οι σύγχρονες συγκρούσεις μεταβάλλουν με ταχύτητα τις παραδοχές της στρατιωτικής άμυνας και αποτροπής, καθώς και την ανθεκτικότητα των κρίσιμων εθνικών υποδομών.

Η τεχνολογία, τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι κυβερνοαπειλές, οι υβριδικές μορφές πολέμου και η διασύνδεση των πεδίων επιχειρήσεων έχουν αλλάξει θεμελιωδώς τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε την αποτροπή και την επιχειρησιακή ετοιμότητα. Τίποτε δεν μπορεί να θεωρείται πια δεδομένο. Με αυτή ακριβώς την παραδοχή, οι Ένοπλες Δυνάμεις πρέπει επίσης να αλλάξουν.

Στην Ελλάδα, με την «Ατζέντα 2030», τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση των Ενόπλων Δυνάμεων στη σύγχρονη ιστορία της Χώρας, αλλάζουμε τις δομές, τις δυνατότητες, το επιχειρησιακό δόγμα και , περισσότερο απ’ όλα, τη θεσμική μας αντίληψη. Όλα αυτά γίνονται με ένα σκοπό: Ένοπλες Δυνάμεις ικανές να ανταποκρίνονται στις απειλές της νέας εποχής. Δεν είναι πλέον η αριθμητική υπεροχή σε όπλα και πυρομαχικά αυτό που εξασφαλίζει την κυριαρχία, αλλά μάλλον η γρήγορη ενσωμάτωση και υιοθέτηση της τεχνολογίας αιχμής και της καινοτομίας.

Η ειρήνη απαιτεί δίκαιο και ισχύ, καθώς επίσης ετοιμότητα και ευθύνη. Η έξαρση περιφερειακών κρίσεων και η επανεμφάνιση αναθεωρητικών αντιλήψεων δοκιμάζουν ευθέως τη διεθνή τάξη ασφάλειας. Δοκιμάζουν το Διεθνές Δίκαιο έναντι της λογικής της επιβολής διά της ισχύος. Μας υπενθυμίζουν ότι η κυριαρχία προϋποθέτει την ικανότητα να υπερασπιζόμαστε τον εαυτό μας με αξιόπιστο τρόπο.

Για τα Βαλκάνια, για τη Βαλκανική Χερσόνησο, η πραγματικότητα αυτή έχει ιδιαίτερη βαρύτητα. Τα Βαλκάνια, η Βαλκανική Χερσόνησος, υπήρξαν ιστορικά η πυριτιδαποθήκη της Ευρώπης. Η περιοχή μας έχει υποστεί αστάθεια, συγκρούσεις, αναταραχές μεταξύ εθνοτήτων και αλλαγές συνόρων. Γνωρίζει, συνεπώς, ίσως καλύτερα απ’ όλους, από την ίδια της την ιστορική εμπειρία, ότι η ειρήνη δεν είναι δεδομένη.

Ούτε μπορούμε να παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι ανεπίλυτα ζητήματα, όπως το Κοσσυφοπέδιο, ο διάλογος Βελιγραδίου-Πρίστινας και η θεσμική σταθερότητα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, εξακολουθούν να απαιτούν σύνεση, υπευθυνότητα, σεβασμό στη διεθνή νομιμότητα και σταθερή προσήλωση στη σταθερότητα της Βαλκανικής Χερσονήσου, της κοινής μας εστίας.

Ακριβώς γι’ αυτό, το θετικό κλίμα συνεργασίας που έχει διαμορφωθεί σήμερα πρέπει να αξιοποιηθεί. Φυσικά, με πλήρη σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο. Με σταθερή βούληση να μειωθούν οι εστίες έντασης και να κινηθούμε προς οριστικές λύσεις στις μακροχρόνιες προκλήσεις της περιοχής και της εποχής μας.

Αυτό, όμως, προϋποθέτει εμπιστοσύνη και, όπως πάντα, ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας. Εμπιστοσύνη μεταξύ των στρατιωτικών ηγεσιών. Συνεργασία μεταξύ κρατών που γνωρίζουν ότι η σταθερότητα της περιοχής απαιτεί πράξεις ευθύνης. Με αμοιβαία κατανόηση των δυνατοτήτων, των περιορισμών και των υποχρεώσεων κάθε χώρας, με σεβασμό για κάθε χώρα.

Σε αυτό ακριβώς το σημείο αναδεικνύεται η επιχειρησιακή αξία της Διαβαλκανικής Συνόδου Αρχηγών Γενικών Επιτελείων.

Η Σύνοδος αυτή αποτελεί πλαίσιο συντονισμού, συνεργασίας και οικοδόμησης κοινής επιχειρησιακής αντίληψης μεταξύ των Γενικών Επιτελείων μας. Δεν είναι μόνο ένα φόρουμ για την απλή ανταλλαγή απόψεων. Στόχος του είναι η διαμόρφωση των πρακτικών θεμελίων για την κοινή πολιτικο-στρατιωτική συνεργασία.

Χωρίς κοινή αξιολόγηση του περιβάλλοντος ασφαλείας και χωρίς σαφή κατανόηση των σύγχρονων υβριδικών απειλών, δεν μπορεί να επιτευχθεί αποτελεσματικός συντονισμός.

Οι απειλές είναι συγκεκριμένες. Τρομοκρατία, οργανωμένο έγκλημα, κυβερνοεπιθέσεις, εργαλειοποίηση των μεταναστευτικών ροών, πολυεπίπεδες απειλές κατά κρίσιμων υποδομών. Απειλές που δεν περιορίζονται στα σύνορα ενός κράτους και δεν αντιμετωπίζονται μέσω μεμονωμένων εθνικών αντιδράσεων.

Απαιτείται, πάνω από όλα, κοινή αντίληψη της απειλής, ανταλλαγή πληροφοριών, έγκαιρη προειδοποίηση, διαλειτουργικότητα μέσων και διαδικασιών και δυνατότητα συντονισμένης αντίδρασης. Οι Ένοπλες Δυνάμεις των χωρών μας καλούνται να προσαρμοστούν με ταχύτητα και καθαρή αντίληψη των νέων υβριδικών απειλών.

Εμείς, στη χώρα μου την Ελλάδα, έχουμε σαφή αντίληψη του ρόλου μας. Ως ευρωπαϊκό κράτος με βαλκανική ταυτότητα, ιστορική εμπειρία και θεσμική ευθύνη. Ως χώρα που λειτουργεί ως γέφυρα διαλόγου και ως κόμβος περιφερειακής διαλειτουργικότητας. Για εμάς, για την Ελλάδα, η σταθερότητα και η ευημερία των Βαλκανίων συνιστούν ζωτικό εθνικό συμφέρον.

Ό,τι ενισχύει έναν από εμάς, όταν εντάσσεται σε πλαίσιο πραγματικής συνεργασίας, πιστεύουμε ότι ενισχύει το σύνολο. Διότι η ασφάλεια των Βαλκανίων είναι και ευρωπαϊκή υπόθεση.

Η Ελλάδα υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής της ευρωπαϊκής προοπτικής των Δυτικών Βαλκανίων (το ίδιο ισχύει και για τα Ανατολικά Βαλκάνια, αλλά αυτό έχει ήδη επιτευχθεί), ήδη από το 2003, με την Ατζέντα της Θεσσαλονίκης. Με χαροποιεί το γεγονός ότι και αυτή η Σύνοδος επίσης ξεκίνησε εδώ, στην Θεσσαλονίκη, το 2007 αν δεν κάνω λάθος.

Επιτρέψτε μου να ευχηθώ στη 19η Διαβαλκανική Σύνοδο Αρχηγών Γενικών Επιτελείων γόνιμες διαβουλεύσεις, ανοιχτή και ειλικρινή ανταλλαγή απόψεων, και αποτελέσματα με απτό επιχειρησιακό αποτύπωμα».

Ακολούθως, ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, σε δήλωσή του στους δημοσιογράφους, επισήμανε τα εξής:

«Είχα σήμερα τη μεγάλη χαρά και την τιμή εδώ στη Θεσσαλονίκη να απευθυνθώ στη συνδιάσκεψη των αρχηγών των Γενικών Επιτελείων των βαλκανικών χωρών. Θα ήθελα ξεκινώντας να συγχαρώ τον Αρχηγό του Ελληνικού Γενικού Επιτελείου, τον στρατηγό Χούπη, για την εξαιρετική οργάνωση, κάτι το οποίο επιβεβαιώθηκε και από τα σχόλια όλων των συμμετεχόντων.

Θα ήθελα όμως να κάνω και μια γενικότερη παρατήρηση, ότι τέτοιες συναντήσεις σε εποχές σαν τη σημερινή, όπου οι κρίσεις είναι σκόρπιες στον πλανήτη μας, όπου διαρκώς συμβαίνουν γεγονότα τα οποία δημιουργούν μεγάλα θέματα, είναι απολύτως κρίσιμες σαν δίαυλοι επικοινωνίας, δίαυλοι αποκλιμάκωσης και δίαυλοι συνεργασίας. Ειδικά δε, εδώ στα Βαλκάνια, σε μια γεωπολιτικά κρίσιμη περιοχή, κάτι τέτοιο είναι εξαιρετικά σημαντικό για τη χώρα μας. Επίσης, επιβεβαιώνει τη διαρκή πολιτική κατεύθυνση που έχει η Ελλάδα διαχρονικά, δηλαδή τη συνεργασία και τη συναντίληψη μεταξύ των βαλκανικών χωρών».

• Θεσσαλονίκη
• Νίκος Δένδιας