Ο γρίφος Πούτιν ενόψει ΝΑΤΟ: Θα δοκιμάσει τη Συμμαχία ή θα συνεχίσει τον πόλεμο φθοράς;

Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν φαίνεται να βρίσκεται σε μία από τις πιο δύσκολες στιγμές από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, καθώς η σύγκρουση έχει εισέλθει πλέον στο πέμπτο έτος της και η Μόσχα αντιμετωπίζει αυξανόμενη στρατιωτική, οικονομική και πολιτική πίεση.

Ενόψει της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, τίθεται πλέον ένα κρίσιμο ερώτημα: θα επιλέξει ο Πούτιν να δοκιμάσει πιο ανοιχτά τη Συμμαχία ή θα συνεχίσει την τακτική των υβριδικών επιθέσεων και της σταδιακής αποσταθεροποίησης;

Όπως επισημαίνει το CNN, ο πόλεμος που ξεκίνησε ο ίδιος ο Πούτιν επιβαρύνει ολοένα και περισσότερο τη ρωσική οικονομία, ενώ η Ουκρανία εμφανίζεται να ενισχύει τις δυνατότητές της στο πεδίο, κυρίως μέσω επιθέσεων με drones και πυραύλους μεγάλου και μεσαίου βεληνεκούς.

Οι επιθέσεις αυτές έχουν προκαλέσει ζημιές σε ρωσικές υποδομές, ακόμη και σε διυλιστήρια, δημιουργώντας ελλείψεις καυσίμων και αναγκάζοντας τη Ρωσία, μια χώρα που βασίζει μεγάλο μέρος της ισχύος της στους υδρογονάνθρακες, να εισάγει βενζίνη.

Την ίδια ώρα, πληθαίνουν οι ανησυχίες στη Δύση ότι η Μόσχα μπορεί να επιχειρήσει περιορισμένες προκλήσεις σε χώρες του ΝΑΤΟ, όχι απαραίτητα με συμβατική στρατιωτική επίθεση, αλλά μέσω drones, κυβερνοεπιθέσεων, δολιοφθορών ή άλλων μορφών υβριδικού πολέμου.

Ζελένσκι: «Παράλογο» να μην παράγονται αρκετά συστήματα άμυνας απέναντι στους βαλλιστικούς πυραύλους

Η Εσθονία έχει παρατηρήσει Ρώσους με στρατιωτική περιβολή κοντά στα σύνορά της, στη Δανίααεροδρόμια έκλεισαν λόγω αγνώστων drones, ενώ στη Νορβηγία υπάρχουν κατά καιρούς ανησυχίες για τη ρωσική παρουσία στο αρχιπέλαγος Σβάλμπαρντ.

Η Ρωσία, πάντως, δεν βρίσκεται στην ίδια θέση με το 2022. Έχει υποστεί τεράστιες απώλειες, έχει καταναλώσει σημαντικά αποθέματα, εξαρτάται όλο και περισσότερο από την Κίνα, ενώ λαμβάνει στρατιωτική στήριξη από τη Βόρεια Κορέα και το Ιράν. Παράλληλα, έχει αναγκαστεί να δώσει προτεραιότητα στην αεράμυνα ακόμη και για την προστασία της ίδιας της Μόσχας.

Από την άλλη πλευρά, η Ρωσία έχει μετατραπεί σε πολεμική οικονομία. Τα εργοστάσια τροφοδοτούν την αμυντική βιομηχανία, η κρατική τηλεόραση λειτουργεί ως μηχανισμός πολεμικής προπαγάνδας και ο πόλεμος έχει ενσωματωθεί στην καθημερινότητα της ρωσικής κοινωνίας σε βαθμό που δεν έχει παρατηρηθεί εδώ και δεκαετίες.

Αυτό δημιουργεί ένα επικίνδυνο δίλημμα. Μια ευρύτερη σύγκρουση με το ΝΑΤΟ θα μπορούσε να επιτρέψει στον Πούτιν να παρουσιάσει το αδιέξοδο στην Ουκρανία ως υπαρξιακή μάχη της Ρωσίας απέναντι στη Δύση. Θα μπορούσε, επίσης, να του προσφέρει πολιτική δικαιολογία για μεγαλύτερη κινητοποίηση στο εσωτερικό.

Ωστόσο, οι πρακτικοί περιορισμοί της Μόσχας παραμένουν σοβαροί. Οι μεγάλες ρωσικές επιθέσεις κατά του Κιέβου φαίνεται να πραγματοποιούνται σε κύκλους, γεγονός που δείχνει είτε περιορισμούς στα αποθέματα πυρομαχικών είτε αδυναμία ταχύτερης προετοιμασίας νέων στόχων. Παράλληλα, η ρωσική προέλαση στο μέτωπο έχει επιβραδυνθεί σημαντικά.

Το πραγματικό δίλημμα του Πούτιν είναι αν αισθάνεται μεγαλύτερη ασφάλεια συνεχίζοντας έναν πόλεμο που δεν μπορεί να κερδίσει αποφασιστικά απέναντι στην Ουκρανία ή αν θα ρισκάρει μια ευρύτερη σύγκρουση με το ΝΑΤΟ, όπου μια αποτυχία θα μπορούσε να αποδειχθεί πολύ πιο επικίνδυνη για το καθεστώς του.

Το πιθανότερο, σύμφωνα με αυτή την ανάγνωση, είναι ότι η Μόσχα θα συνεχίσει να κινείται στη γκρίζα ζώνη: περισσότερες υβριδικές επιχειρήσεις, περισσότερες προκλήσεις, περισσότερη πίεση στα όρια της Δύσης, αλλά χωρίς άμεση στρατιωτική σύγκρουση που θα ενεργοποιούσε ξεκάθαρα τη διατλαντική απάντηση.

Η στρατηγική του Πούτιν παραμένει η φθορά και ο χρόνος. Να περιμένει να αλλάξουν οι πολιτικές ηγεσίες στη Δύση, να εξαντληθούν οι αντοχές της Ουκρανίας και να μειωθεί το τεχνολογικό πλεονέκτημα που έχει αποκτήσει το Κίεβο.

Το ερώτημα είναι αν ο ίδιος έχει ακόμη τον χρόνο με το μέρος του ή αν ο πόλεμος που ξεκίνησε έχει αρχίσει να περιορίζει τις επιλογές του περισσότερο απ’ όσο θα ήθελε να παραδεχθεί.

• Βλαντιμίρ Πούτιν
• ΝΑΤΟ
• Ουκρανία
• Ρωσία