ΕΛΛΑΔΑ

Απόρρητο έγγραφο της CIA: Συντριπτικές απώλειες για Ελλάδα - Τουρκία σε ενδεχόμενο πόλεμο

του Στάθη Ανδρέου - Δημοσίευση 18 Ιανουαρίου 2017, 16:38 / Ανανεώθηκε 18 Ιανουαρίου 2017, 16:12
Απόρρητο έγγραφο της CIA: Συντριπτικές απώλειες για Ελλάδα - Τουρκία σε ενδεχόμενο πόλεμο
Facebook Twitter Whatsapp

Αποχαρακτηρισμένη αναφορά της CIA του 1987 σε σχέση με τη στρατιωτική ισορροπία δυνάμεων έρχεται στη δημοσιότητα. Το μέχρι το 2013 διαβαθμισμένο έγγραφο κάνει γενικές εκτιμήσεις για τα ενδεχόμενα μιας ελληνο-τουρκικής σύρραξης στο Αιγαίο, τη Θράκη και την Κύπρο και προβλέψεις σχετικά με την εξέλιξη της ισορροπίας.

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

Αποχαρακτηρισμένη αναφορά της CIA του 1987 σε σχέση με τη στρατιωτική ισορροπία δυνάμεων έρχεται στη δημοσιότητα. Το μέχρι το 2013 διαβαθμισμένο έγγραφο κάνει γενικές εκτιμήσεις για τα ενδεχόμενα μιας ελληνο-τουρκικής σύρραξης στο Αιγαίο, τη Θράκη και την Κύπρο και προβλέψεις σχετικά με την εξέλιξη της ισορροπίας.

Στο κείμενο γίνεται λόγος για μια εύθραυστη ισορροπία, όπου την μελλοντική υπεροχή θα διαθέτουν οι τουρκικές δυνάμεις. Οι εκτιμήσεις αυτές έχουν προ πολλού επαληθευτεί, ωστόσο είναι δύο σημεία στα οποία αξίζει να σταθούμε:

Το πρώτο είναι η εκτίμηση ότι αργά, αλλά σταθερά η πλάστιγγα θα γέρνει αναπόφευκτα υπέρ της Τουρκίας. Ως μεγαλύτερη οικονομικά και πληθυσμιακά δύναμη – και με αυστηρή μιλιταριστική παιδεία – η Τουρκία εξοπλίζεται και αναβαθμίζεται συνεχώς. Σχετικά πρόσφατα δημοσιεύματα στον ελληνικό Τύπο επαναφέρουν αυτό το κρίσιμο ζήτημα για την Ελλάδα, καθώς η σχετική τωρινή υπεροπλία της Τουρκίας μπορεί να μετατραπεί σε συντριπτική μέσα στην επόμενη δεκαετία. Εκτός από την αγορά αεροσκαφών 5ης γενιάς, η Τουρκία φιλοδοξεί και στην παραγωγή ενός αμιγώς τουρκικού μαχητικού, ενώ η πολεμική της βιομηχανία φιλοδοξεί να την καταστήσει αυτάρκη. Παράλληλα, οι αμυντικές δαπάνες στην Ελλάδα περικόβονται.

Το δεύτερο ζήτημα είναι η εκτίμηση ότι οι τουρκικές δυνάμεις κατοχής δεν πρόκειται να φύγουν από την Κύπρο. Η αναφορά εκτιμά ότι η Ελλάδα (του 1987) δεν θα μπορεί να υπερασπιστεί το υπόλοιπο νησί σε περίπτωση τουρκικής επίθεσης και ότι οι απώλειες θα είναι βαρύτατες εκατέρωθεν – ειδικά όμως για την ελληνοκυπριακή πλευρά.

Οι πρόσφατες συνομιλίες για το Κυπριακό και η στάση της Άγκυρας έδειξαν για άλλη μια φορά ότι η Τουρκία δεν επιθυμεί καμία άλλη λύση πέραν της πλήρους προσάρτησης της Κύπρου (και – κυρίως – της κυπριακής ΑΟΖ) στην Τουρκία. Το ερώτημα λοιπόν για την Ελλάδα παραμένει: «Εμείς τι θέλουμε;» Και, δευτερευόντως, φυσικά: «Τι κάνουμε γι’ αυτό;»

 Ένα τόσο περίπλοκο πολιτικο-στρατιωτικο-διπλωματικό ζήτημα δεν πρόκειται να λυθεί (με πολιτικά τουλάχιστον μέσα) σύντομα και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται με τους όρους της τρέχουσας πολιτικής. Η Ελλάδα χρειάζεται μια ενιαία, υπερκομματική, γεωπολιτική στρατηγική βάθους ιδωμένη μέσα στον ιστορικό χρόνο. Χρειάζεται η δημιουργία υποδομών και η καλλιέργεια και νέων συμμαχιών στην περιοχή που θα μεταστρέψουν το διεθνές κλίμα υπέρ της και θα επιτρέψουν την άσκηση περισσότερων πιέσεων ή, τελικά, και την ανάληψη δράσης για μια οριστική λύση προς όφελος της χώρας.

Ακολουθεί η πλήρης μετάφραση του εγγράφου:

Α. Υπάρχει στρατιωτική ισορροπία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στο Αιγαίο και τη Θράκη.

1. Είναι απίθανο τόσο η Ελλάδα όσο και η Τουρκία να κατορθώσουν να αποκτήσουν ουσιαστικά οφέλη η μία εις βάρος της άλλης στη Θράκη. Σε μια ενδεχόμενη ελληνο-τουρκική σύρραξη, ακόμα και μικρής διάρκειας, μπορούμε να περιμένουμε ιδιαίτερα κοστοβόρες μάχες τόσο σε ανθρώπινο προσωπικό όσο και σε υλικοτεχνικές υποδομές και από τις δύο πλευρές – χωρίς κάποια πλευρά να κερδίζει σημαντικά εδαφικά πλεονεκτήματα.

2. Η Ελλάδα μάλλον μπορεί να προστατεύσει όλα (6) τα μεγάλα νησιά της στο Αιγαίο ακόμα και ενάντια σε μια αποφασισμένη τουρκική προσπάθεια κατάληψης κάποιου. Οι απώλειες εκατέρωθεν αναμένονται υψηλές.

3. Υπάρχει η δυναμική η Τουρκία να καταλάβει ένα από τα μικρότερα νησιά του Αιγαίου. Πιθανός στόχος θα ήταν το Καστελόριζο. Η κατάληψη εδαφών από τη μία ή την άλλη μεριά θα καθιστούσε πολύ δύσκολο τον ταχύ τερματισμό ενός πολέμου στο Αιγαίο με μέσα των ΗΠΑ/ΝΑΤΟ.

4. Στο Αιγαίο, η Ελλάδα φαίνεται να διαθέτει το πλεονέκτημα έναντι της Τουρκίας σε αέρα και θάλασσα. Αυτό δείχνει και το θράσος που επέδειξε η Ελλάδα στην κρίση του Μαρτίου 1987.

5. Καμία πλευρά δεν επιθυμεί ελληνο-τουρκικό πόλεμο. Ωστόσο, η Ελλάδα, όπως φάνηκε τον Μάρτη του 1987, είναι πιθανότερο τώρα να υποχωρήσει ενόψει μιας πιθανής σύγκρουσης – ειδικά στο Αιγαίο – απ’ ό,τι στο παρελθόν.

 

Β) Η Τουρκία κατέχει και θα συνεχίσει να κατέχει το πολιτικο-στρατιωτικό πλεονέκτημα στην Κύπρο.

1. Πέραν του να ξεκινήσει πόλεμο με την Κύπρο στη Θράκη και το Αιγαίο, η Ελλάδα δεν μπορεί να υπερασπιστεί τη νότια Κύπρο απέναντι σε μια αποφασισμένη τουρκική επίθεση.

2. Στην περίπτωση πολέμου στην Κύπρο, οι απώλειες και από τις δύο μεριές, αλλά ιδιαίτερα στη νότια Κύπρο αναμένονται να είναι υψηλές σε στρατιωτικό, πολιτικό και υλικό επίπεδο. Η Τουρκία θα υπερισχύσει.

3. Σε περίπτωση ελληνο-τουρκικού πολέμου στο Αιγαίο, η πιθανότητα μιας τουρκικής εισβολής και στη νότια Κύπρο θα αυξηθεί δραματικά – ειδικά εάν η Τουρκία υποστεί βαριές απώλειες στο Αιγαίο.

4. Οι τουρκικές δυνάμεις στην Κύπρο αποτελούν έναν ανασταλτικό παράγοντα για την Αθήνα για έναν ελληνο-τουρκικό πόλεμο στο Αιγαίο.

 

Γ) Αναμένεται ότι η ισχύουσα στρατιωτική ισορροπία μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στο Αιγαίο θα αρχίσει να γέρνει υπέρ της Τουρκίας την επόμενη δεκαετία. Πολύ απλά, η Ελλάδα δεν μπορεί να ακολουθήσει.

1. Η Ελλάδα έχει αρχίσει να αισθάνεται ιδιαίτερα άβολα με την αδυναμία της να επιτεθεί σε τουρκικούς στόχους στη δυτική Ανατολία εξαιτίας του αυξημένου αριθμού τουρκικών αεροσκαφών από τον Καναδά, τις ΗΠΑ και τη Δυτική Γερμανία. Επιπλέον, η εμφάνιση του [πυραύλου εδάφους-αέρος] Ραπίερ στις τουρκικές βάσεις μειώνει σημαντικά τις πιθανότητες μιας επιτυχημένης αεροπορικής επίθεσης σε αυτές τις σημαντικές τουρκικές εγκαταστάσεις.

2. Η Τουρκία, όπως και η Ελλάδα, συνεχίζει να εκσυγχρονίζει τις στρατιωτικές της δυνάμεις. Η Τουρκία διαθέτει σημαντικά περισσότερα Μ48Α5 τανκ από την Ελλάδα και αναμένεται να ξεκινήσει αναβάθμιση του πυροβολικού και των αντιαρματικών της.

3. Η Τουρκία θα διαθέτει τα διπλάσια ή και περισσότερα υψηλής απόδοσης αεροσκάφη F-16 μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1990.

4. Το τουρκικό ναυτικό θα αναβαθμιστεί σημαντικά (νέα πλοία) στη δεκαετία του 1990.

 

ΙΙ.

Α) Οι ΗΠΑ και η Δυτική Γερμανία θα πρέπει να υπολογίσουν βοήθεια προς την Ελλάδα και την Τουρκία με όρους προμήθειας υλικού σε κάθε πλευρά που θα ενισχύει τη συνολική αποτελεσματικότητα των αντίστοιχων στρατιωτικών δυνάμεων ενάντια σε μια ενδεχόμενη απειλή στη Συμμαχία, ενώ την ίδια στιγμή θα αυξάνει την αποτρεπτικότητα κάθε πλευράς απέναντι σε έναν πιθανό ελληνο-τουρκικό πόλεμο.

1. Η Ελλάδα είναι παρανοϊκή σχετικά με την ασφάλεια των νησιών της και της επικράτειάς της στη Θράκη. Επιπρόσθετα και πιο αποτελεσματικά αντιαρματικά και αντιαεροπορικά όπλα θα ανακουφίσουν, πιθανώς, την Ελλάδα.

2. Η Τουρκία νιώθει αρκετά άβολα με τη δυνατότητα της ελληνικής αεροπορίας να διεξάγει επιχειρήσεις σε τουρκική επικράτεια. Επιπρόσθετα αντιαεροπορικά συστήματα θα χαλαρώσουν την Τουρκία και παράλληλα θα ενδυναμώσουν την υπάρχουσα αντίληψη στην Ελλάδα περί μειωμένης αποτελεσματικότητας των αεροπορικών τους επιχειρήσεων εκτός συνόρων.

 

ΙΙΙ. Η πιθανότητα μιας ελληνο-τουρκικής σύρραξης στο Αιγαίο θα μειωθεί σημαντικά εάν επιλυθούν ένα ή περισσότερα επίμαχα ζητήματα στο Αιγαίο ή εάν επέλθει λύση στο Κυπριακό. Αυτό δεν είναι πιθανό να συμβεί μέσα στην επόμενη δεκαετία. Η Ελλάδα είναι πιο πιθανό να ξεκινήσει τις εχθροπραξίες. Όσο η Τουρκία θα δυναμώνει μέσα στην επόμενη δεκαετία, αυτή η πιθανότητα πιθανόν θα ελαττωθεί.