ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Δράσεις για την αντιμετώπιση των μεταναστών στο κέντρο της Αθήνας

Δημοσίευση 7 Ιανουαρίου 2011, 12:52 / Ανανεώθηκε 27 Ιουνίου 2013, 14:55
Δράσεις για την αντιμετώπιση των μεταναστών στο κέντρο της Αθήνας
Facebook Twitter Whatsapp

Τα πέντε από τα κυριότερα προβλήματα στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας, παρουσιάζονται στην εισήγηση της υφυπουργού εργασίας αρμόδια για θέματα μεταναστών Άννα Νταλάρα σύμφωνα με την οποία, είναι: οι άστεγοι, οι χρήστες ναρκωτικών, τα πρόσωπα που εμπλέκονται σε εγκληματικές πράξεις, η διακίνηση πορνείας και οι μικροπωλητές.

Τα πέντε από τα κυριότερα προβλήματα στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας, παρουσιάζονται στην εισήγηση της υφυπουργού εργασίας αρμόδια για θέματα μεταναστών Άννα Νταλάρα σύμφωνα με την οποία, είναι: οι άστεγοι, οι χρήστες ναρκωτικών, τα πρόσωπα που εμπλέκονται σε εγκληματικές πράξεις, η διακίνηση πορνείας και οι μικροπωλητές.

Η σχετική εισήγηση παρουσιάστηκε σε κυβερνητική σύσκεψη υπό τον Γ. Ραγκούση και το “NP” την παρουσιάζει εξ ολοκλήρου.

Σύμφωνα με την κ. Νταλάρα, είναι κοινός τόπος ότι στο κέντρο της Αθήνας καταγράφεται ένα πολυδιάστατο πρόβλημα που σχετίζεται με την υποβάθμιση της περιοχής, περιβαλλοντική και οικονομική, αλλά και την πολυπληθή συγκέντρωση, αλλά δυστυχώς και περιθωριοποίηση ευπαθών κοινωνικών ομάδων, όπως άστεγοι, χρήστες ναρκωτικών, μετανάστες, κ.α. Παράλληλα παρατηρείται αυξημένη παραβατικότητα και εγκληματικότητα.

Έχουμε, βασικά, πέντε κατηγορίες, που συνθέτουν το πρόβλημα "γκετοποίησης", απαξίωσης, αλλά και δίνουν χαρακτήρα επείγοντος, ως προς την αντιμετώπιση, στο κέντρο της Αθήνας, λόγω του κινδύνου ανθρωπιστικής κρίσης.

1. Τους άστεγους, ως επί πλείστον εξαθλιωμένους παράνομους μετανάστες και αιτούντες άσυλο.

2. Τους χρήστες ναρκωτικών ουσιών

3. Τα άτομα που εμπλέκονται σε εγκληματικές δραστηριότητες

4. Τα δίκτυα διακίνησης και τα θύματα trafficking

5. Του μικροπωλητές

Πορίσματα – Προτάσεις

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος έχουν εκπονηθεί μελέτες που θέτουν τις βάσεις μιας «ολιστικής» αντιμετώπισης του προβλήματος στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας, όπως το πόρισμα «Δράση για την Αθήνα» (με επισπεύδον το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη) και το πρόγραμμα «Αθήνα 2014» του Υπουργείου Περιβάλλοντος.

Σε πολλά θέματα αρμοδιότητα έχει επίσης ο Δήμος Αθηναίων, όπως για παράδειγμα στο πρόβλημα των αστέγων, την καθαριότητα, την αναβάθμιση του αστικού περιβάλλοντος. Επίσης ο Δήμος έχει να παίξει σημαντικό ρόλο στο «κτίσιμο» της ανεκτικότητας και της κοινωνικής συνοχής στις γειτονιές της πόλης.

-Στοχευμένες προτάσεις που κατά προτεραιότητα θα πρέπει να υλοποιηθούν είναι στο σύνολό τους οι προτάσεις για την αντιμετώπιση του ζητήματος των αστέγων, συμπεριλαμβανομένων των ευπαθών ομάδων και των αιτούντων άσυλο. Προχωρώντας άμεσα σε μέτρα προσωρινής στέγασης, πχ. «ξενώνες μίας νύχτας» για τις λιγότερο ευπαθείς ομάδες και στη λειτουργία περισσότερων ξενώνων φιλοξενίας για τις ευπαθείς, πχ. μονογονεϊκές οικογένειες, ασυνόδευτους ανηλίκους, μέσα από την αξιοποίηση κτηρίων του Δημοσίου σε συνεργασία με την Εκκλησία και άλλους φορείς (π.χ. τέτοιοι χώροι είναι στην αρμοδιότητα του Υπουργείου Υγείας και Κοιν. Αλληλεγγύης- Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ.α. Ειδικότερα για τους αιτούντες άσυλο και τους πρόσφυγες υπάρχει δυνατότητα χρηματοδότησης δράσεων κια υποδομών από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων).

Βεβαίως απαιτείται εξεύρευση συμπληρωματικών πόρων για την εξασφάλιση της βιωσιμότητας των δομών, όπως π.χ. άλλα Κοινοτικά Ταμεία ή το Ταμείο του Ενιαίου Οικονομικού Χώρου.

-Λειτουργία κινητών μονάδων για παροχή ιατροκοινωνικής υποστήριξης και διανομή ειδών πρώτης ανάγκης (Το ΚΕΕΛΠΝΟ του Υπουργείου Υγείας το αμέσως επόμενο διάστημα θα λειτουργήσει κινητές μονάδες σε υποβαθμισμένες γειτονιές της Αττικής).

-Για την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας στην περιοχή του ιστορικού κέντρου υπάρχει σχετική πρόταση του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, ενώ ενδιαφέρον παρουσιάζει και η πρόταση του Συνηγόρου του Πολίτη. Επίσης η συνέργεια της Ελληνικής Αστυνομίας με τη Δημοτική Αστυνομία θα μπορούσε να αποδώσει μέσω της λειτουργίας κοινών ομάδων «ήπιας καταστολής». Δημιουργία επιπλέον κατάλληλων χώρων κράτησης σε κατάλληλη περιοχή για άτομα που θεωρούνται επικίνδυνα προκειμένου για την αποσυμφόρηση των αστυνομικών τμημάτων (Πιθανή συνεργασία Υπ. Προστασίας του Πολίτη και Υπ. Εθνικής Άμυνας – Συζητείται σχετική τροπολογία στον υπό ψήφιση Νόμο για την αξιοποίηση αδρανών στρατοπέδων, ώστε να αντιμετωπισθούν καθυστερήσεις, λόγω της νομοθεσίας για τις χρήσεις γης).

-Το παραεμπόριο είναι επίσης ένα πολύ μεγάλο ζήτημα στο επίκεντρο της αντιμετώπισης του οποίου πρέπει να βρεθεί η εντατικοποίηση των ελέγχων, ειδικά στις πηγές προέλευσης των προϊόντων. Η δημιουργία «πολυπολιτισμικών αγορών» για την πώληση νόμιμων προϊόντων και χειροτεχνημάτων μπορεί επίσης να συμβάλλει προς την κατεύθυνση. Μία πρότυπη τέτοια αγορά θα μπορούσε άμεσα να χωροθετηθεί και να λειτουργήσει πιλοτικά.

-Ο εξωραϊσμός των δημόσιων χώρων και ο καθορισμός επιτρεπόμενων χρήσεων γης με παράλληλη χορήγηση οικονομικών κινήτρων είναι ζητήματα που θα αντιμετωπιστούν στο πλαίσιο του σχεδίου ανάπλασης του κέντρου της Αθήνας σε συνεργασία πρωτίστως του ΥΠΕΚΑ με το Υπουργείο Πολιτισμού αλλά και το Δήμο Αθηναίων.

-Οι προτάσεις που αφορούν στο πρόβλημα των ναρκωτικών στο κέντρο της Αθήνας ήδη προχωρούν στο πλαίσιο εφαρμογής της συντονισμένης εθνικής πολιτικής για τα ναρκωτικά. Θα πρέπει να προωθηθεί η δημιουργία του απαιτούμενου αριθμού μονάδων χορήγησης υποκατάστασης σε νοσοκομεία στην Αθήνα. Οι προτεινόμενες πρωτοβουλίες για τη στενότερη και αποδοτικότερη συνεργασία μεταξύ ΕΛ.ΑΣ, ΚΕΘΕΑ και ΟΚΑΝΑ μπορούν επίσης άμεσα να υλοποιηθούν.

Θεσμικές παρεμβάσεις σε σχέση με τον πληθυσμό των μεταναστών

Ορισμένες από τις προτάσεις των πορισμάτων, όπως η σύναψη διμερών συμφωνιών για την ενίσχυση των επιστροφών και η ενίσχυση των εθελούσιων επιστροφών, αναφέρονται σε γενικότερες πολιτικές. Αυτές οι πολιτικές υλοποιούνται ήδη στη βάση του Εθνικού Σχεδίου Δράσης (Action Plan) για τη διαχείριση των μεταναστευτικών ροών. Βοηθητικός θα είναι ο «Μεταναστευτικός Χάρτης», έργο το οποίο αναμένεται να προκηρυχθεί το επόμενο διάστημα και που θα μας δώσει ποιοτικά αλλά και ποσοτικά στοιχεία για τους μετανάστες στα μεγάλα αστικά κέντρα και στην επαρχία.

Αυτή η καταγραφή της ανθρωπογεωγραφίας θα μας βοηθήσει στην αντιμετώπιση του προβλήματος, δεδομένου ότι θα μας δώσει περισσότερα δεδομένα για τις περιοχές κατοικίας τους και τους τομείς παραγωγικής δραστηριότητάς τους ή τις δεξιότητές τους.

Επιπλέον θεσμικές παρεμβάσεις που μπορούν να συμβάλουν στο να μην διαβιεί σε καθεστώς παρανομίας μεγάλο μέρος του πληθυσμού στο κέντρο της Αθήνας:

1. Ενσωμάτωση κοινοτικής οδηγίας για τις επιστροφές (προσδιορισμός status tvn "υπό ανοχή", δηλ. των μη άμεσα απελάσιμων), που είναι ενταγμένη στον υπό ψήφιση νόμο του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Θα επιτρέψει την αποτελεσματική διαχείριση μεγάλου αριθμού παράνομων μεταναστών των οποίων η απέλαση δεν είναι εφικτή.

2. Νομοθετική πρόβλεψη για τους νόμιμους μετανάστες που για τυπικούς λόγους εκπίπτουν της νομιμότητας.

3. Ενίσχυση των μέτρων και δράσεων ένταξης για τους νόμιμους μετανάστες. Αντιμετώπιση της απαξίωσης των νομίμων μεταναστών. Αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας. Ενημέρωση μέσα από ειδική τηλεφωνική γραμμή εξυπηρέτησης.

Συνεργασία με Κοινωνία των Πολιτών

-Συνεργασίες με ΜΚΟ, Εκκλησία, Κινήσεις Πολιτών, Κοινότητες Μεταναστών

-Αξιοποίηση τεχνογνωσίας ΜΚΟ

-Προώθηση εθελοντικών δράσεων

-Δημιουργία Κέντρου Εθελοντισμού σε συνεργασία με Δήμο Αθηναίων

-Υλοποίηση - Συντονισμός

Ιδέες και προτάσεις υπάρχουν στο τραπέζι. Αυτό που απαιτείται σε πρώτη φάση είναι η προτεραιοποίησή τους και η εξειδίκευση αυτών που θα μπορούν άμεσα να υλοποιηθούν.

Για το σκοπό αυτό πρέπει να συσταθεί άμεσα μία διϋπουργική ομάδα εργασίας (σε επίπεδο Γενικών Γραμματέων ή Υφυπουργών) που θα καθορίσει το πλαίσιο των δράσεων, τις ακριβείς αρμοδιότητες του κάθε Υπουργείου, το χρονοδιάγραμμα και τη στρατηγική υλοποίησής τους.

Επίσης, αυτή η ομάδα θα επιφορτιστεί με την καθημερινή παρακολούθηση του έργου. Θα πρέπει, επίσης, να γίνει ενιαίος σχεδιασμός ώστε να εξασφαλιστεί η συμπλήρωματικότητα των χρηματοδοτικών εργαλείων, αλλά και οι περαιτέρω αναγκαίοι πόροι (πχ. αξιοποίηση δημόσιας ακίνητης περιουσίας).