ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ο Πομπέο στη Θεσσαλονίκη και αύριο στα Χανιά - Τα νεύρα του «σουλτάνου» και το πόκερ πριν από τη Σύνοδο Κορυφής και τις διερευνητικές εντολές - Η κρατική ασφάλεια στο Καστελόριζο

της Χριστίνας Κοραή - Δημοσίευση 28 Σεπτεμβρίου 2020, 09:00 / Ανανεώθηκε 28 Σεπτεμβρίου 2020, 08:29
Ο Πομπέο στη Θεσσαλονίκη και αύριο στα Χανιά - Τα νεύρα του «σουλτάνου» και το πόκερ πριν από τη Σύνοδο Κορυφής και τις διερευνητικές εντολές - Η κρατική ασφάλεια στο Καστελόριζο
Facebook Twitter Whatsapp

Στην Ελλάδα ο Αμερικανός ΥΠΕΞ. Εκνευρισμένος ο Ερντογάν. Επιδίδεται σε διπλωματικό σπριντ, παζαρεύοντας το περιεχόμενο των ανακοινώσεων της Συνόδου Κορυφής. 

Την ώρα που ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο ξεκινάει την επίσκεψη του στην Ελλάδα από την Θεσσαλονίκη την οποία θα συνεχίσει και θα ολοκληρώσει στα Χανιά την Τρίτη και την Τετάρτη όπου θα τον φιλοξενήσει στο πατρικό του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο Ταγίπ Ερντογάν κρατάει στάση αναμονής. Έχει νεύρα και παίζει σκληρό πόκερ. Αρνείται μέχρι τώρα να δώσει ημερομηνία έναρξης των διερευνητικών επαφών με την Ελλάδα ενώ το κείμενο είναι έτοιμο εδώ και μέρες όπως είναι σε θέση να γνωρίζει το Newpost.

Επιδίδεται σε διπλωματικό σπριντ, παζαρεύοντας το περιεχόμενο των ανακοινώσεων της Συνόδου Κορυφής αναφορικά με τις κυρώσεις σε βάρος της Τουρκίας και την ρήτρα αιρεσιμότητας -δηλαδή, να ενεργοποιηθούν εάν προβεί σε προκλητικές ενέργειες στις θαλάσσιες ζώνες της Ελλάδας και της Κύπρου.

Ο Ερντογάν θα δυσκολευτεί να διαχειριστεί στο εσωτερικό του το γεγονός ότι ο Πομπέο επιστρέφει στην περιοχή -πριν 15 ημέρες ήταν στην Λευκωσία - χωρίς να επισκεφθεί και πάλι την Τουρκία. Πιέζει τους «25» να πέσει στα μαλακά στη Σύνοδο Κορυφής που αρχίζει την Πέμπτη. Ως μοχλό πίεσης χρησιμοποιεί και πάλι το μεταναστευτικό και τα 3,5-4 εκατομμύρια μετανάστες και πρόσφυγες που είναι στη χώρα του. Η απειλή να ανοίξει την κάνουλα τρομάζει την ΕΕ. Οι περισσότερες χώρες δεν θέλουν τις κυρώσεις αλλά τον διάλογο.

Ο Τούρκος πρόεδρος επιστρατεύει και τα εξοπλιστικά, κλείνοντας το μάτι για αγορές στον Μακρόν με τον οποίο μέχρι πρόσφατα αντάλλασσαν βαρείς χαρακτηρισμούς αλλά επικοινώνησαν με παρέμβαση της Άνγκελα Μέρκελ. Η Άγκυρα βλέπει όμως γαλλικό δάχτυλο και στη σύγκρουση Αζερμπαιτζάν - Αρμενία, το νέο καυτό μέτωπο που δημιουργήθηκε.

Παράλληλα, όμως φαίνεται να έχει μπει άνω τελεία σε ότι αφορά και στην συμφωνία διεύρυνσης της αμυντικής συνεργασίας Γαλλίας - Ελλάδας η οποία θα περιείχε και ρήτρα εμπλοκής στην περίπτωση απειλής της Ελλάδας. Οι διαπραγματεύσεις καθυστερούν. Εν αναμονή βρίσκονται πολλοί παίκτες.

5 Οκτωβρίου;

Η τακτική της Τουρκίας μοιάζει με καρδιογράφημα. Μια πάνω, μια κάτω, χωρίς μια συνεπή και σταθερή αναφορά. Είναι σαφές ότι παίζει παιχνίδι και με τις διερευνητικές επαφές. Η επικεφαλής του διπλωματικού γραφείου του πρωθυπουργού, πρέσβης Ελένη Σουρανή και ο εκπρόσωπος της τουρκικής προεδρίας Ιμπραήμ Καλίν συζήτησαν για το ενδεχόμενο η πρώτη συνάντηση στην Κωνσταντινούπολη να γίνει την άλλη Δευτέρα, στις 5 Οκτωβρίου, όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές με τις οποίες συνομίλησε το Newpost. Τίποτα δεν έχει κλείσει όμως. Μέχρι τη στιγμή της ανακοίνωσης, όλα παίζονται όπως και το ενδεχόμενο μιας τηλεδιάσκεψης Μητσοτάκη - Ερντογάν για να σπάσει ο πάγος. Από τις διαθέσεις του σουλτάνου θα εξαρτηθούν τα επόμενα βήματα.

Γεωστρατηγική αναβάθμιση

Τα λιμάνια της Θεσσαλονίκης, της Καβάλας και της Αλεξανδρούπολης και η βάση της Σούδας που επεκτείνεται και πλησιάζει σε σπουδαιότητα εκείνη του Ινσιρλίκ βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του αμυντικού ενδιαφέροντος των ΗΠΑ. Ο Πομπέο θα συναντηθεί στη Θεσσαλονίκη με τον υπουργό Εξωτερικών Νίκο Δένδια και το βράδυ θα πετάξει για την Κρήτη. Στο σπίτι των Μητσοτάκη είχε φιλοξενηθεί και ο τότε πρόεδρος των ΗΠΑ Τζορτζ Μπους με την σύζυγο του Μπάρμπαρα από τον τότε πρωθυπουργό και την σύζυγο του Μαρίκα Μητσοτάκη. Τώρα οικοδεσπότες θα είναι ο Κυριάκος και η Μαρέβα Μητσοτάκη. Εκτός από τις επίσημες συνομιλίες και την επίσκεψη στην βάση της Σούδας έχει προγραμματιστεί γεύμα στο οποίο από ελληνικής πλευράς θα παρεβρεθούν οι υπουργοί Εξωτερικών Νίκος Δένδιας και Αμυνας Νίκος Παναγιωτόπουλος, ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ Νίκος Φλώρος και η πρέσβης Ελένη Σουρανή. Ο Μάικ Πομπέο θα συνοδεύεται από τον αν.υπουργό Εξωτερικών Φράνσις Φάνον και τον πρέσβη Τζέφρι Πάιατ. Το βράδυ θα δειπνήσουν ιδιωτικώς τα δυο ζεύγη. Η Σούζαν Πομπέο έχει εκφράσει την επιθυμία θα επισκεφθεί την εκκλησία του Αγίου Νικολάου καθώς είναι χριστιανή ορθόδοξη.

Τρεις πρωθυπουργοί στην Αθήνα

Την Τετάρτη, την ώρα που θα αναχωρεί ο Πομπέο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα υποδέχεται στην Αθήνα τον καγκελάριο της Αυστρίας Σεμπάστιαν Κουρτς, τον πρωθυπουργό της Ολλανδίας Μαρκ Ρούτε και την πρωθυπουργό της Δανίας Μέτε Φρέντερικσεν, τους οποίους προσκάλεσε για την εκδήλωση για το νέο φωτισμό της Ακρόπολης. Παραμονή της Συνόδου Κορυφής αναζητούνται συμμαχίες και ισορροπίες.

Η επιστολή στους «25» και η «δίκαιη κατανομή»

Ο Ταγίπ Ερντογάν έστειλε επιστολή στους «25» - εξαίρεσε την Ελλάδα και την Κύπρο- ξεκαθαρίζοντας ότι δεν θα δεχθεί η χώρα του να εγκλωβιστεί στον κόλπο της Αττάλειας και προέβαλε την στρατηγική του καζάν - καζάν, της συνεκμετάλλευσης με κέρδη για όλες τις πλευρές. Πρότεινε να δημιουργηθεί ένας μηχανισμός συνεργασίας Τουρκοκύπριων και Ελληνοκύπριων που θα συμπεριλαμβάνει μια «δίκαιη κατανομή» των εσόδων όπως την χαρακτήρισε, από τους υδρογονάνθρακες, καθώς είναι «συνιδρυτές της εκλιπούσας Κυπριακής Δημοκρατίας και συνιδιοκτήτες του νησιού». Γι αυτόν το μηχανισμό μάλιστα, δεν χρειάζεται λύση του Κυπριακού όπως επισήμανε. «Τα δύο μέρη στο νησί λειτουργούν μέσω διεθνών εταιρειών πετρελαίου στις αντίστοιχες περιοχές» ανέφερε. «Μόνο οι δύο λαοί στο νησί πρέπει να αποφασίσουν από κοινού εάν θα αναστείλουν ή θα συνεχίσουν αυτές τις δραστηριότητες» τόνισε.

Για την Ελλάδα ανέφερε ότι είναι έτοιμος για διάλογο χωρίς προϋποθέσεις, αλλά την κατηγόρησε μαζί με την Κύπρο ότι αυτές δημιουργούν ένταση στην περιοχή. Η επιστολή εστάλη στις 24 Σεπτεμβρίου, την παραμονή της Συνόδου Κορυφής πριν αναβληθεί για μια εβδομάδα διότι μπήκε σε καραντίνα λόγω κρούσματος στο περιβάλλον του, ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ.

Οι «μισθωμένοι»

Οι τουρκικές προκλήσεις με τον έναν ή τον άλλον τρόπο συνεχίζονται. Η κρατική ασφάλεια και η ΕΥΠ ερευνούν δυο ύποπτα περιστατικά. Ένα drone που πέταξε πάνω από το λιμάνι του Καστελόριζου, από το οποίο ακούγονταν τουρκικά εμβατήρια και τις κόκκινες μπογιές που πετάχθηκαν στη ελληνική σημαία που βρίσκεται σε βράχο της Μεγίστης. Οι ζημιές αμέσως αποκαταστάθηκαν. Ερευνώνται τυχόν «μισθωμένοι τουρίστες» που μπορεί να προχώρησαν στις προβοκάτσιες.

Σε ανακοίνωσή του, το υπουργείο Εξωτερικών τόνισε ότι «τέτοιες απαράδεκτες ενέργειες αποσκοπούν να δυναμιτίσουν τις προοπτικές αποκλιμάκωσης της έντασης μεταξύ των δυο χωρών» και κάλεσε τις τουρκικές αρχές να προσχωρήσουν «στην άμεση καταδίκη και διερεύνηση του περιστατικού, ώστε οι υπαίτιοι να οδηγηθούν ενώπιον της δικαιοσύνης» χωρίς όμως να υπάρχει
επίσημη αντίδραση.

Ο τουρκικός τηλεοπτικός σταθμός KARAR TV ανέφερε ότι από πίσω βρίσκεται ομάδα Τούρκων εθνικιστών Μηχανικών. Ήταν η «απάντηση» τους στο κάψιμο της τουρκικής σημαίας σε διαδηλώσεις στην Ελλάδα.

Το ΝΑΤΟ

Πριν αναχωρήσει από τις ΗΠΑ για την Ελλάδα ο Μάικ Πομπέο είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον γ.γ. του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ. Συζήτησαν για την διατλαντική συνεργασία, την κατάσταση στην Αν. Μεσόγειο και τη σημασία της ενότητας της συμμαχίας του ΝΑΤΟ. Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών χαιρέτισε την ανακοίνωση επανέναρξης διερευνητικών επαφών μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας και αναφέρθηκε στην ανάγκη αποκλιμάκωσης της έντασης στην περιοχή. Είναι σε εξέλιξη και οι επαφές των στρατιωτικών ακολούθων Ελλάδας και Τουρκίας στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ για την δημιουργία ενός μηχανισμού αποτροπής ατυχημάτων που αποτελεί πρόταση του Στόλτενμπεργκ σε συνεννόηση με την Μέρκελ. Η Τουρκία μιλάει για στρατιωτικό διάλογο αλλά η ελληνική πλευρά δεν δέχεται τον όρο, αναφέρεται σε ανταλλαγή εγγράφων.