Αγωνία για την εκεχειρία στη Γάζα: Σε δίλημμα ο Νετανιάχου – Συμφωνία ή διάλυση της κυβέρνησης συνασπισμού; – Ξεκινά το κρίσιμο συμβούλιο ασφαλείας του Ισραήλ

Δύο μέρες απομένουν για να εφαρμοστεί η συμφωνία εκεχειρίας στην Λωρίδα της Γάζας και να απελευθερωθούν όμηροι και κρατούμενοι από τις δυο πλευρές. Σε λίγο το συμβούλιο ασφαλείας της ισραηλινής κυβέρνησης αναμένεται να συνεδριάσει μετά την οριστικοποίηση των τελευταίων λεπτομερειών της συμφωνίας ενώ η Ουάσιγκτον διαβεβαίωσε ως είναι «σίγουρη» ότι η εκεχειρία θα τεθεί σε εφαρμογή μεθαύριο Κυριακή.

Η συμφωνία, που ανακοινώθηκε την Τετάρτη από το Κατάρ και τις ΗΠΑ, δυο από τις χώρες που μεσολάβησαν στις έμμεσες διαπραγματεύσεις, θα τεθεί σε εφαρμογή αν εγκριθεί από την ισραηλινή κυβέρνηση. Προβλέπει σε πρώτη φάση την απελευθέρωση 33 ομήρων που παραμένουν σε αιχμαλωσία στον παλαιστινιακό θύλακο, με αντάλλαγμα την αποφυλάκιση περίπου χιλίων Παλαιστινίων σε ισραηλινά κέντρα κράτησης.

Το οριστικό τέλος του πολέμου θα αποτελέσει αντικείμενο διαπραγμάτευσης κατά τη διάρκεια της πρώτης φάσης.

«Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου ενημερώθηκε από την ομάδα των διαπραγματευτών ότι κλείστηκαν συμφωνίες για την απελευθέρωση των ομήρων», σύμφωνα με ανακοίνωση των υπηρεσιών του.

«Ο πρωθυπουργός διέταξε συνεδρίαση του συμβουλίου πολιτικής και ασφαλείας σήμερα» και «η κυβέρνηση συνεδριάζει κατόπιν για να ψηφίσει και να εγκρίνει τη συμφωνία», συμπλήρωσε το γραφείο του.

Πρόσθεσε ότι οι οικογένειες των ομήρων έχουν ενημερωθεί και ότι βρίσκονται σε εξέλιξη προετοιμασίες για την υποδοχή των ομήρων.

Ποιοι απειλούν να ρίξουν την κυβέρνηση συνασπισμού μετά τη συμφωνία για τη Γάζα

Την ίδια ώρα τα πράγματα για τον Νετανιάχου δεν είναι καθόλου εύκολα αφού έχει ήδη έρθει αντιμέτωπος με την αντίδραση ορισμένων μελών του κυβερνώντος συνασπισμού τα οποία και δε συμφωνούν με την απόφαση για εκεχειρία.

Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει εδώ και καιρό διεθνείς και εγχώριες πιέσεις για να καταλήξει σε συμφωνία για την απελευθέρωση των ομήρων και τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα. Η επικείμενη δε επιστροφή του εκλεγμένου προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ στην εξουσία, καθιστά την ανάγκη για ολοκλήρωση της συμφωνίας επιτακτική. Ορισμένα όμως κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού δεν έχουν την ίδια άποψη. Δύο ακροδεξιά κόμματα απείλησαν να αποχωρήσουν από την κυβέρνηση εάν η συμφωνία ολοκληρωθεί – μια κίνηση που θα μπορούσε να είναι ο καταλύτης για να χάσει ο Νετανιάχου την πλειοψηφία του στην Κνεσέτ.

Ο υπουργός Εθνικής Ασφάλειας Itamar Ben Gvir απείλησε να αποσύρει το ακροδεξιό κόμμα του Otzma Yehudit (Εβραϊκή Δύναμη) από τον κυβερνητικό συνασπισμό εάν η συμφωνία ολοκληρωθεί. Όπως είπε πιστεύει ότι η συμφωνία «διδάσκει (τη Χαμάς) ότι μπορούν να πάρουν ομήρους και να επιτεθούν».

Ο Ben Gvir προέτρεψε το ακροδεξιό Κόμμα Θρησκευτικού Σιωνισμού του υπουργού Οικονομικών Bezalel Smotrich να τον ακολουθήσει. Ο Smotrich έχει επίσης απειλήσει να παραιτηθεί εάν ο Νεταιάχου τερματίσει τον πόλεμο στη Γάζα μετά την πρώτη φάση της συμφωνίας. Η κατάπαυση του πυρός δεν είναι εγγυημένη ότι θα διαρκέσει πέρα ​​από την πρώτη φάση, αλλά περαιτέρω διαπραγματεύσεις θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην πλήρη αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Γάζα.

Υπουργός του ίδιου του κόμματος Likud του Νετανιάχου απείλησε να παραιτηθεί εάν το Ισραήλ αποσυρθεί από τον διάδρομο της Φιλαδέλφειας. Ο Amichai Chikli, υπουργός διασποράς και καταπολέμησης του αντισημιτισμού, είναι το πρώτο μέλος του κόμματος Likud που απείλησε να παραιτηθεί λόγω της συμφωνίας.

Πόσο πιθανό όμως να πέσει η κυβέρνηση; Αν και κανένα ακροδεξιό κόμμα δεν έχει αρκετούς βουλευτές στο κοινοβούλιο για να ρίξει από μόνο του την κυβέρνηση, αν αποφασίσουν και τα δύο κόμματα να εγκαταλείψουν τον κυβερνητικό συνασπισμό, τότε θα μπορούσε να συμβεί.

Αλληλοκατηγορίες πριν την εκεχειρία

Χθες το πρωί, ο πρωθυπουργός Νετανιάχου κατηγόρησε τη Χαμάς πως υπαναχώρησε από «ορισμένα σημεία» της συμφωνίας, για να «εκβιάσει παραχωρήσεις της τελευταίες στιγμής».

Ανώτερο στέλεχος του παλαιστινιακού κινήματος, ο Σάμι Αμπού Ζούχρι, απέρριψε την ισραηλινή κατηγορία.  Η Χαμάς υπενθύμισε ακόμη πως «κάθε επίθεση, κάθε βομβαρδισμός» των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων στη Λωρίδα της Γάζας θέτει ομήρους σε κίνδυνο.

Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Άντονι Μπλίνκεν δήλωσε παρ’ όλ’ αυτά «σίγουρος» ότι η συμφωνία θα τεθεί σε ισχύ.

«Αναμένω ότι η εφαρμογή ης θα αρχίσει, όπως έχουμε πει, την Κυριακή», τόνισε κατά την αποχαιρετιστήρια συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στην Ουάσιγκτον.

Η Αίγυπτος, η τρίτη χώρα που μεσολάβησε στις έμμεσες διαπραγματεύσεις, κάλεσε να εφαρμοστεί η συμφωνία «χωρίς καθυστέρηση».

Στη Λωρίδα της Γάζας, όπου η ανακοίνωση της συμφωνίας για κατάπαυση του πυρός προκάλεσε ξέσπασμα εκδηλώσεων χαράς, ισραηλινοί βομβαρδισμοί σκότωσαν τουλάχιστον 81 ανθρώπους σε 24 ώρες, σύμφωνα με όσα ανακοίνωσε το υπουργείο Υγείας της Χαμάς χθες Πέμπτη.

Η πολιτική προστασία έκανε λόγο για «εντατικοποίηση» των βομβαρδισμών, που συνεχίζονταν όλη μέρα. Ο ισραηλινός στρατός από την πλευρά του ανέφερε πως έπληξε «50 στόχους» σε 24 ώρες.

Ο πόλεμος, που έχει προκαλέσει στη Λωρίδα της Γάζας καταστροφές «άνευ προηγουμένου στην πρόσφατη ιστορία», σύμφωνα με τον ΟΗΕ, ξέσπασε την 7η Οκτωβρίου 2023, με έναυσμα έφοδο άνευ προηγουμένου της Χαμάς σε νότιους τομείς της ισραηλινής επικράτειας.

Είχε αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 1.210 άνθρωποι στην ισραηλινή πλευρά, στην πλειονότητά τους άμαχοι, σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου βασισμένη σε επίσημα ισραηλινά δεδομένα. Από τους 251 ανθρώπους που είχαν απαχθεί εκείνη την ημέρα, 94 παραμένουν στη Λωρίδα της Γάζας, πλην όμως 34 εξ αυτών έχουν κηρυχθεί νεκροί από τον στρατό.

Τουλάχιστον 46.788 άνθρωποι, στην πλειονότητά τους άμαχοι, έχασαν τη ζωή τους στις ευρείας κλίμακας ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις έκτοτε στον θύλακο, όπου η ανθρωπιστική κατάσταση χαρακτηρίζεται καταστροφική, κατά τα πιο πρόσφατα δεδομένα του υπουργείου Υγείας της κυβέρνησης της Χαμάς στη Λωρίδα της Γάζας, που θεωρούνται αξιόπιστα από τον ΟΗΕ.

Η ανακοίνωση της συμφωνίας ακολούθησε επιτάχυνση των διαπραγματεύσεων, που έκαναν σημειωτόν για πάνω από έναν χρόνο, καθώς πρόβαλε στον ορίζοντα η επιστροφή —τη Δευτέρα— του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.

Σύμφωνα με τον αμερικανό απερχόμενο πρόεδρο Τζο Μπάιντεν, η πρώτη φάση της προβλέπει «απόλυτη κατάπαυση του πυρός», την απελευθέρωση 33 ομήρων, συμπεριλαμβανομένων γυναικών, παιδιών και ηλικιωμένων, απόσυρση μονάδων των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων από πυκνοκατοικημένες περιοχές και αύξηση της ανθρωπιστικής βοήθειας που εισέρχεται στον παλαιστινιακό θύλακο.

Από την πλευρά του το Ισραήλ «θα απελευθερώσει εκατοντάδες παλαιστίνιους φυλακισμένους», είπε ο κ. Μπάιντεν.

Κατά τη δεύτερη φάση θα απελευθερωθούν οι τελευταίοι όμηροι και θα υπάρξει πλήρης ισραηλινή αποχώρηση από τη Λωρίδα της Γάζας, πρόσθεσε.

Η τρίτη και τελευταία φάση θα είναι αφιερωμένη στην ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας και θα επιτρέψει την παράδοση των πτωμάτων ομήρων που σκοτώθηκαν ενώ βρίσκονταν στην αιχμαλωσία.

Κατά την πρώτη φάση, θα γίνουν διαπραγματεύσεις για «το οριστικό τέλος του πολέμου», σύμφωνα με τον πρωθυπουργό του Κατάρ, τον Μοχάμεντ μπιν Αμπντελραχμάν αλ Θάνι.

Ήδη υφιστάμενη ισραηλινό αποκλεισμό από το 2007, με τη φτώχεια και την ανεργία στα ύψη, η Λωρίδα της Γάζας υπέστη ανυπολόγιστες καταστροφές από τον πόλεμο και η μεγάλη πλειονότητα των 2,4 εκατ. κατοίκων της εξαναγκάστηκαν να εκτοπιστούν και ζουν υπό εξαιρετικά σκληρές συνθήκες.

Ακόμη κι αν πράγματι σιγήσουν τα όπλα, η συμφωνία αφήνει σε εκκρεμότητα το πολιτικό μέλλον του θυλάκου, όπου η Χαμάς, που θεωρείται αποδυναμωμένη το τρέχον διάστημα, πήρε την εξουσία το 2007.

Παρότι σφυροκοπείται για 15 μήνες από τον ισραηλινό στρατό, το παλαιστινιακό ισλαμιστικό κίνημα, παρότι παρουσιάζεται ως αποδυναμωμένο, απέχει παρασάγγας από το να έχει εξαλειφθεί, κάτι που αποτελούσε στόχο του πολέμου σύμφωνα με τον ισραηλινό πρωθυπουργό Νετανιάχου.

• εκεχειρία
• Ισραήλ
• κατάπαυση του πυρός
• Λωρίδα της Γάζας
• Μπενιαμίν Νετανιάχου
• Χαμάς