Αμηχανία με τα 20.000 emails του Επστάιν: «Βρόμικος και αφελής» ο Τραμπ, «ξέρει για τα κορίτσια» – Πώς σχολιάζει Κλίντον και πρίγκιπα Άντριου

Τα 20.000 emails και έγγραφα που έδωσε στη δημοσιότητα η Επιτροπή Εποπτείας της Βουλής των Αντιπροσώπων επαναφέρουν στο προσκήνιο έναν από τους πιο διαβόητους και αινιγματικούς ανθρώπους των τελευταίων δεκαετιών. Τον Τζέφρι Έπσταϊν. Μέσα από την ψυχρή γραφή των μηνυμάτων του, ξεπροβάλλει ένας κόσμος κυνισμού, εγωισμού και σιωπής, όπου τα όρια ανάμεσα στην πολιτική, τον πλούτο και την κατάχρηση εξουσίας έχουν προ πολλού διαλυθεί.

Η δημοσιοποίηση των emails δεν αποκαλύπτει νέα εγκλήματα. Φωτίζει όμως το πώς η εξουσία συναναστρέφεται με την αμαρτία και το πώς ένας άνθρωπος που κακοποίησε δεκάδες κορίτσια κατάφερε να περιφέρεται στους διαδρόμους της Ουάσιγκτον, των Ανακτόρων του Μπάκιγχαμ και των πιο πολυτελών clubs του κόσμου.

Η σκιά του Τζέφρι Έπσταϊν επιστρέφει

Έχουν περάσει έξι χρόνια από τον θάνατό του στο κελί του Μανχάταν, υπό συνθήκες που ακόμη θεωρούνται ύποπτες. Ο Έπσταϊν, ο οποίος επί δεκαετίες διατηρούσε δίκτυο ανήλικων κοριτσιών τα οποία στρατολογούσε μέσω συνεργατών του —με εξέχουσα τη ρόλο της Γκίσλεν Μάξγουελ—, είχε ήδη γίνει συνώνυμο του σκανδάλου και της συγκάλυψης. Τα νέα έγγραφα, ωστόσο, προσφέρουν ένα εσωτερικό βλέμμα στη σκέψη του, μέσα από τις λέξεις του ίδιου. Σαρκαστικός, εγωπαθής, μα ταυτόχρονα απόλυτα ενήμερος για τη δύναμη των γνωριμιών του, ο Έπσταϊν χρησιμοποιούσε το email όπως οι πολιτικοί τη δημόσια σκηνή: για να χειραγωγεί, να υπαινίσσεται, να προκαλεί.

Ο Τραμπ στο στόχαστρο: από φίλος σε αντίπαλος

Ανάμεσα στους αποδέκτες των emails, ο Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται συχνά. Ο Έπσταϊν γράφει για εκείνον με οξύτητα, σχεδόν με περιφρόνηση. «Ο Τραμπ είναι βρόμικος. Ξέρει για τα κορίτσια. Το ζήτησε από τη Γκίσλεν να το σταματήσει», σημειώνει σε ένα από τα πιο ενδεικτικά αποσπάσματα. Το σχόλιο αυτό, αν και δεν συνιστά άμεση κατηγορία, υπονοεί πως ο μετέπειτα Πρόεδρος των ΗΠΑ γνώριζε τη φύση των δραστηριοτήτων του Έπσταϊν. Το γεγονός αυτό —αν επιβεβαιωνόταν— θα είχε πολιτικό βάρος τεράστιο, ειδικά ενόψει της νέας προεκλογικής περιόδου. Παράλληλα, ο Έπσταϊν επιτίθεται στις επιχειρηματικές πρακτικές του Τραμπ, περιγράφοντάς τες ως «μαγείρεμα αριθμών» και «παραπλανητικές».

«Το Doral χάνει χρήματα κάθε χρόνο, αλλά το δηλώνει ως έσοδο. Αυτός είναι ο Τραμπ. Μια βιτρίνα χωρίς περιεχόμενο.» Η επιθετικότητα αυτή ίσως δεν ήταν μόνο ζήτημα ηθικής αποστασιοποίησης. Όπως σημειώνουν αναλυτές της Washington Post, ο Έπσταϊν ένιωθε προδομένος από τον Τραμπ, μετά τη ρήξη τους στο Palm Beach, όταν ο τελευταίος τον απέκλεισε από το Mar-a-Lago. Η μεταξύ τους σχέση, που κάποτε φαινόταν φιλική, είχε μετατραπεί σε ανταγωνισμό ανάμεσα σε δύο άνδρες που διεκδικούσαν την ίδια κοινωνική ηγεμονία: εξουσία, φήμη και επιρροή.

Η πολιτική προέκταση: όταν η αμαρτία διαπλέκεται με την εξουσία

Το ενδιαφέρον δεν είναι μόνο οι λεπτομέρειες των emails, αλλά το πλαίσιο μέσα στο οποίο γράφτηκαν. Ο Έπσταϊν αλληλογραφεί με υπουργούς, νομικούς συμβούλους, συγγραφείς και ακαδημαϊκούς. Είναι ο άνθρωπος που, ενώ ήδη βαρύνεται με καταγγελίες για κακοποίηση ανηλίκων, εξακολουθεί να έχει απευθείας επαφή με την καρδιά της πολιτικής εξουσίας.

Η ύπαρξη αυτής της πρόσβασης προκαλεί αποτροπιασμό — αλλά και προβληματισμό. Πώς ένας καταδικασμένος δράστης μπορούσε να συζητά για τις επιχειρήσεις του Τραμπ, να σχολιάζει τις κινήσεις του Μπιλ Κλίντον, ή να προσφέρει «συμβουλές» σε πρίγκιπες της βρετανικής μοναρχίας;

Η απάντηση είναι απλή και ενοχλητική: ο Έπσταϊν ήταν προϊόν του ίδιου συστήματος που τον ανέχθηκε. Ένα σύστημα που θεοποίησε τον πλούτο, αδιαφόρησε για τις ηθικές συνέπειες, και αντιμετώπισε τα θύματά του ως «παράπλευρες απώλειες» της επιτυχίας.

Ο Κλίντον και το νησί που δεν επισκέφθηκε ποτέ

Ο πρώην πρόεδρος Μπιλ Κλίντον, από την πλευρά του, εμφανίζεται στα emails μόνο για να διαψευσθεί η παρουσία του στο διαβόητο ιδιωτικό νησί του Έπσταϊν. «Ο Κλίντον δεν ήταν ποτέ εκεί. Οι λεπτομέρειες που δόθηκαν είναι επινοημένες. Ποτέ, μα ποτέ δεν πάτησε στο νησί», γράφει ο Έπσταϊν το 2015.

Η δήλωση αυτή, αν και απαλλάσσει θεωρητικά τον Κλίντον από τις φήμες, αποκαλύπτει επίσης την ανάγκη του Έπσταϊν να προστατεύσει συγκεκριμένα πρόσωπα. Πολλοί αναλυτές θεωρούν ότι ο Κλίντον υπήρξε πολιτικά χρήσιμος για εκείνον: η παρουσία του στα φιλανθρωπικά δείπνα και στα ιδρύματα που χρηματοδοτούσε, πρόσφερε κύρος και συγκάλυψη. Ωστόσο, η επαναλαμβανόμενη εμμονή του Έπσταϊν να αρνείται την παρουσία του Κλίντον στο νησί, αφήνει χώρο για μια άλλη ερμηνεία: ότι ο φόβος έκθεσης των σχέσεων με πολιτικούς ηγέτες ήταν το μεγαλύτερο του άγχος.

Ο Πρίγκιπας Άντριου και η βρετανική ντροπή

Αν οι αναφορές σε Αμερικανούς πολιτικούς προκαλούν αμηχανία, οι αναφορές στον πρίγκιπα Άντριου προκαλούν ντροπή. Στα emails, ο δούκας του Γιορκ εμφανίζεται ανήσυχος, σχεδόν πανικόβλητος, μπροστά στην προοπτική δημοσίευσης των καταγγελιών της Τζιούφρε. «Σε παρακαλώ, πες τους ότι δεν έχω καμία σχέση. Δεν αντέχω άλλο αυτό», γράφει στη Μάξγουελ. Η ανταλλαγή αυτή, που θυμίζει περισσότερο απεγνωσμένη έκκληση παρά ψύχραιμη διαχείριση, επιβεβαιώνει ότι ο Άντριου γνώριζε τη σοβαρότητα των κατηγοριών. Δεν πρόκειται απλώς για εικασίες· η ίδια η Βρετανική Βασιλική Οικογένεια αναγκάστηκε τα επόμενα χρόνια να αποσύρει από τον Άντριου τους τίτλους του, αναγνωρίζοντας το βάρος της υπόθεσης. Ο Έπσταϊν, από την πλευρά του, τον περιγράφει ως «διασκεδαστικό» και «καλόκαρδο», επιχειρώντας ίσως να υποβαθμίσει τη βαρύτητα των καταγγελιών. Η αλληλογραφία αυτή αποκαλύπτει μια σχέση οικειότητας — και ίσως συνενοχής.

Η φιλοσοφία του Έπσταϊν: η αλαζονεία της ατιμωρησίας

Αναλύοντας τα emails, προκύπτει ένα σταθερό μοτίβο: ο Έπσταϊν δεν δείχνει τύψεις. Μιλά με ειρωνεία, κρίνει, υποτιμά. Δεν αντιμετωπίζει τον εαυτό του ως εγκληματία αλλά ως παρεξηγημένο μέλος της ελίτ που «έπεσε θύμα υπερβολών». Η γλώσσα του αποπνέει την αλαζονεία της ατιμωρησίας: τη βεβαιότητα ότι τίποτα δεν μπορεί να τον αγγίξει, γιατί γνωρίζει πάρα πολλά για πάρα πολλούς. Αυτή η βεβαιότητα ίσως εξηγεί και τον φόβο που τον περιέβαλε μέχρι το τέλος του — φόβο που οδήγησε πολλούς να πιστέψουν ότι η «αυτοκτονία» του το 2019 δεν ήταν παρά μια σιωπηρή εξόντωση.

Η Μάξγουελ και η σκιά της συγκάλυψης

Η Γκίσλεν Μάξγουελ, κόρη του Βρετανού μεγιστάνα Ρόμπερτ Μάξγουελ, υπήρξε το δεξί του χέρι — και, σύμφωνα με τα δικαστήρια, η στρατολόγος των θυμάτων του. Στην αλληλογραφία της με τον Έπσταϊν, αποτυπώνεται η συνενοχή και η κυνικότητα δύο ανθρώπων που γνώριζαν ότι διαπράττουν εγκλήματα, αλλά τα αντιμετώπιζαν ως απλές «ανεπιθύμητες φήμες». Σε ένα από τα email του 2011, όταν ο Έπσταϊν της γράφει ότι «το κορίτσι πέρασε ώρες με τον Τραμπ, αλλά δεν έχει ποτέ αναφέρει το όνομά του», η Μάξγουελ απαντά ψυχρά: «Το σκέφτομαι κι εγώ αυτό…»

Η ανταλλαγή αυτή, μικρή αλλά αποκαλυπτική, δείχνει το βάθος της συνενοχής — και τον τρόπο με τον οποίο οι δύο αυτοί άνθρωποι θεωρούσαν φυσικό να παίζουν με τη μοίρα άλλων.

Η κουλτούρα της συγκάλυψης και ο καθρέφτης της κοινωνίας

Πέρα από τα ονόματα και τα σκάνδαλα, η υπόθεση Έπσταϊν είναι καθρέφτης της κοινωνίας που τον δημιούργησε. Μια κοινωνία που θαύμαζε τους δισεκατομμυριούχους, που συγχωρούσε την ηθική διαφθορά αρκεί να συνοδευόταν από επιτυχία και γοητεία. Ο Έπσταϊν εκμεταλλεύτηκε αυτό το πλέγμα μεθοδικά. Χρηματοδότησε πανεπιστήμια, προσέφερε «δωρεές» σε φιλανθρωπίες, διοργάνωνε δείπνα όπου πολιτικοί και επιστήμονες έπαιρναν θέση δίπλα του — όλοι γνωρίζοντας λίγο-πολύ τη φήμη του.  Και όλοι σιώπησαν, έως ότου ήταν πολύ αργά.

Η πολιτική διάσταση σήμερα

Η αναζωπύρωση της υπόθεσης έρχεται σε μια κρίσιμη στιγμή. Ο Ντόναλντ Τραμπ, εκ νέου υποψήφιος για την προεδρία, βρίσκεται ήδη στο επίκεντρο πολλαπλών δικαστικών διαδικασιών. Τα νέα emails μπορεί να μη στοιχειοθετούν κατηγορία, όμως ενισχύουν την εικόνα ενός ανθρώπου που κινήθηκε σε κύκλους σκοτεινούς — και αυτό αρκεί για να τροφοδοτήσει την πολιτική αντιπαράθεση.

Για τους Δημοκρατικούς, το σκάνδαλο αποτελεί ευκαιρία να αναδείξουν τη διαχρονική «ηθική χρεοκοπία» του Τραμπ. Για τους Ρεπουμπλικανούς, αντίθετα, είναι μια «ανθρωποφαγία» χωρίς αποδείξεις, που στοχεύει να αποπροσανατολίσει την κοινή γνώμη.

Όπως δήλωσε η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου, Καρολάιν Λέβιτ, «Αυτά τα emails δεν αποδεικνύουν τίποτα, εκτός από το ότι ο Πρόεδρος Τραμπ δεν έκανε τίποτα λάθος.»

Η βρετανική διάσταση: ο Άντριου και η διάλυση της σιωπής

Στη Βρετανία, η υπόθεση επαναφέρει το τραύμα της μοναρχίας. Ο πρίγκιπας Άντριου, ο οποίος απογυμνώθηκε από τους τίτλους του, παραμένει πρόσωπο απομονωμένο και ντροπιασμένο. Τα emails επιβεβαιώνουν την πανικόβλητη του στάση απέναντι στα μέσα ενημέρωσης και το δημόσιο στίγμα. Το παλάτι του Μπάκιγχαμ δεν έχει εκδώσει σχόλιο για τις νέες αποκαλύψεις. Ωστόσο, οι Βρετανοί αναλυτές θεωρούν ότι η ζημιά στην εικόνα της μοναρχίας είναι μη αναστρέψιμη. Ο Άντριου συμβολίζει το πώς η σιωπή και η αλαζονεία των προνομιούχων μπορούν να καταστρέψουν θεσμούς αιώνων.

Πρίγκιπας Άντριου: Πώς κατάφερε να μετατρέψει τον τίτλο «Δούκας της Υόρκης» σε συνώνυμο ντροπής – Ποιος είναι ο επόμενος διάδοχος

Οι νεκροί που δεν μιλούν

Η Βιρτζίνια Τζιούφρε, η γυναίκα που κατήγγειλε τον Άντριου και στρατολογήθηκε από τη Μάξγουελ, αυτοκτόνησε φέτος, αφήνοντας πίσω της ερωτήματα και θλίψη. Η σιωπή της είναι το πιο βαρύ κομμάτι αυτής της ιστορίας. Σε έναν κόσμο όπου οι ισχυροί διακινούν emails για να προστατεύσουν το όνομά τους, εκείνη δεν έχει πια φωνή. Και η απώλειά της υπενθυμίζει ότι πίσω από κάθε πολιτικό ή νομικό σενάριο, υπάρχουν ανθρώπινες ζωές που διαλύθηκαν.

Ο κύκλος της ατιμωρησίας

Τα emails του Τζέφρι Έπσταϊν δεν είναι απλώς ιστορικά τεκμήρια. Είναι καθρέφτης μιας εποχής όπου η διαφθορά είχε γίνει φυσιολογική, όπου η εξουσία και η σεξουαλική βία συνυπήρχαν κάτω από το ίδιο τραπέζι δείπνων και φιλανθρωπιών. Ο Έπσταϊν, ο Τραμπ, ο Κλίντον, ο Άντριου — όλοι διαφορετικοί, αλλά δεμένοι με την ίδια αόρατη κλωστή: τη σιωπή. Μια σιωπή που τώρα σπάει, έστω αργά, μέσα από τις λέξεις ενός νεκρού άνδρα. Η ιστορία του Τζέφρι Έπσταϊν δεν τελείωσε στο κελί του. Συνεχίζεται σε κάθε αποκαλυπτικό email, σε κάθε φωτογραφία που ανασύρεται, σε κάθε θύμα που προσπαθεί ακόμη να ακουστεί. Και ίσως, τελικά, αυτό να είναι το μόνο καλό που προκύπτει από την αποκάλυψη αυτών των εγγράφων: ότι ο κύκλος της σιωπής έσπασε — και κανείς δεν μπορεί πια να προσποιηθεί ότι δεν ήξερε.

• Μπιλ Κλίντον
• Ντόναλντ Τραμπ
• Πρίγκιπας Άντριου
• Τζέφρι Έπσταϊν
• Υπόθεση Επστάιν