Από την «εποχή Τσίπρα» στον νέο ΣΥΡΙΖΑ – Η παραίτηση Φάμελλου αλλάζει τους συσχετισμούς – Η μάχη για τη νέα ηγεσία, το σχέδιο αυτόνομης πορείας και οι τελευταίοι «θύλακες» 

Η παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου δεν αποτελεί απλώς μια αλλαγή προσώπου στην κορυφή του ΣΥΡΙΖΑ. Αποτελεί το τέλος μιας μεταβατικής περιόδου και την απαρχή μιας εσωκομματικής σύγκρουσης που θα καθορίσει αν το κόμμα θα επιβιώσει ως αυτόνομος πολιτικός οργανισμός ή θα παραμείνει εγκλωβισμένο στη σκιά του Αλέξη Τσίπρα.

Οι επόμενες ημέρες αναμένεται να είναι καθοριστικές. Για πρώτη φορά μετά από πολλούς μήνες, η πλειοψηφία των ενεργών κομματικών στελεχών εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει χωρίς να ζητάει την ελεημοσύνη του και πότε θα ανοίξει τις πόρτες του νέου κόμματος ο Αλέξης Τσίπρας.

Η νέα πλειοψηφία δεν περιμένει πλέον τον Τσίπρα

Η αποχώρηση Φάμελλου μεταβάλλει άμεσα τους εσωκομματικούς συσχετισμούς. Το πολιτικό βάρος μεταφέρεται στην πλευρά των στελεχών που εδώ και μήνες υποστηρίζουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ οφείλει να κατέβει αυτόνομα στις επόμενες εκλογές, ανεξάρτητα από τις επιλογές του Αλέξη Τσίπρα ή τα σχέδια δημιουργίας ενός νέου πολιτικού φορέα.

Πρόκειται για τη λεγόμενη «τρόικα» των Ρένας Δούρου, Παύλου Πολάκη και Νίκου Παππά. Παρά τις διαφορετικές πολιτικές τους αφετηρίες και τις προσωπικές φιλοδοξίες, συγκλίνουν σε ένα βασικό σημείο: ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπορεί να παραμείνει σε κατάσταση αναμονής μέχρι να αποφασίσει ο πρώην πρωθυπουργός αν θα επιστρέψει ή θα δημιουργήσει νέο πολιτικό σχήμα.

Η κοινή τους επιδίωξη είναι να παραχθεί άμεσα νέα ηγεσία, νέα πολιτική νομιμοποίηση και νέα στρατηγική, ώστε το κόμμα να πάψει να λειτουργεί ως μεταβατικός οργανισμός.

Οι δύο βραδινές συσκέψεις και το νέο κέντρο αποφάσεων

Σύμφωνα με ασφαλείς πληροφορίες, το βράδυ πραγματοποιήθηκαν δύο ξεχωριστές συσκέψεις της εσωκομματικής αντιπολίτευσης.

Στη μία συμμετέχουν ο Νίκος Παππάς, η Ρένα Δούρου, ο Γιάννης Μπουλέκος, ο Γιάννης Μπενίσης και άλλα στελέχη της Κεντρικής Επιτροπής.

Στη δεύτερη βρίσκονται ο Παύλος Πολάκης, ο Τρύφωνας Αλεξιάδης, ο Γιώργος Παναγιωτόπουλος και στελέχη που κινούνται πιο κοντά στην πολιτική γραμμή του Κρητικού βουλευτή.

Οι δύο συναντήσεις έχουν διαφορετική πολιτική φιλοσοφία, αλλά κοινό στόχο: να υπάρξει οργανωμένη επόμενη ημέρα.

Στην ομάδα Παππά επανέρχεται το σενάριο μιας συλλογικής ηγεσίας, ακόμη και με συμμετοχή προσωπικοτήτων εκτός του στενού κομματικού πυρήνα, όπως είχε δημόσια αφήσει να εννοηθεί ο ίδιος με αναφορές ακόμη και στον Νίκο Κοτζιά.

Την ίδια ώρα, η Ρένα Δούρου δέχεται έντονες εισηγήσεις να διεκδικήσει την προεδρία, ενώ αρκετοί θεωρούν ότι στο τέλος οι δύο πλευρές θα αναγκαστούν να συμφωνήσουν στη συγκρότηση ενός κοινού κέντρου αποφάσεων.

Ο Πολάκης ανοίγει πρώτος τη μάχη της ηγεσίας

Σε αντίθεση με τους υπόλοιπους, ο Παύλος Πολάκης δεν αφήνει περιθώρια παρερμηνειών. Δηλώνει ότι θα είναι υποψήφιος πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ και ταυτόχρονα ζητά την άμεση επιστροφή του στην Κοινοβουλευτική Ομάδα, από την οποία είχε διαγραφεί επί προεδρίας Φάμελλου.

Η επιστροφή του προϋποθέτει συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, εκλογή νέου προέδρου και στη συνέχεια σχετική ενημέρωση προς τον Πρόεδρο της Βουλής. Πρόκειται για μία κίνηση με ισχυρό συμβολισμό, καθώς σηματοδοτεί την πλήρη ανατροπή των ισορροπιών που είχαν διαμορφωθεί τους τελευταίους μήνες.

Η μάχη αρχίζει από την Κεντρική Επιτροπή

Η πρώτη πραγματική σύγκρουση αφορά τη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής. Το ηλεκτρονικό μήνυμα που εστάλη στα μέλη για αναβολή της συνεδρίασης προκάλεσε άμεση αντίδραση.

«Ουδείς έχει αρμοδιότητα αναβολής της Κεντρικής Επιτροπής», απάντησε δημόσια ο Νίκος Παππάς.

Ακόμη πιο κατηγορηματικός εμφανίστηκε ο Παύλος Πολάκης, ο οποίος κάλεσε τα μέλη να προσέλθουν κανονικά το Σάββατο, υποστηρίζοντας ότι η συνεδρίαση συγκλήθηκε ύστερα από υπογραφές μελών και δεν μπορεί να ακυρωθεί μονομερώς.

Η σύγκρουση αυτή δεν αφορά μόνο διαδικαστικά ζητήματα. Αφορά το ποιος ασκεί πραγματικά τον έλεγχο του κόμματος μετά την παραίτηση Φάμελλου.

Ο δύσκολος δρόμος προς νέα ηγεσία

Το καταστατικό προβλέπει εκλογή προέδρου από τη βάση. Ωστόσο, αρκετά στελέχη θεωρούν ότι, με τη σημερινή οργανωτική εικόνα του κόμματος, μια τέτοια διαδικασία εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους τόσο για τη συμμετοχή όσο και για τη νομιμοποίηση του αποτελέσματος.

Δεν αποκλείεται, επομένως, η Κεντρική Επιτροπή να εξετάσει εναλλακτικές διαδικασίες ή μεταβατικά σχήματα μέχρι την πραγματοποίηση συνεδρίου.

Το ζητούμενο είναι να αναδειχθεί μια ηγεσία που θα μπορεί να ανταγωνιστεί πολιτικά τόσο τα υπόλοιπα κόμματα όσο και το νέο εγχείρημα που ενδεχομένως δημιουργήσει ο Αλέξης Τσίπρας.

Οι τελευταίοι πυρήνες του Τσίπρα

Παρά την αλλαγή των συσχετισμών, στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ εξακολουθούν να υπάρχουν στελέχη που θεωρούν ότι το κόμμα δεν πρέπει να προχωρήσει σε ουσιαστικές αποφάσεις πριν ξεκαθαρίσει οριστικά τις προθέσεις του ο Αλέξης Τσίπρας.

Πρόκειται για έναν πολιτικό πυρήνα που, σύμφωνα με κομματικές πηγές, επιδιώκει ουσιαστικά να διατηρήσει τον ΣΥΡΙΖΑ σε κατάσταση αναμονής, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας μελλοντικής επανένωσης ή μιας συνολικής αναδιάταξης του χώρου της Κεντροαριστεράς υπό τον πρώην πρωθυπουργό. Αυτού του πυρήνα ηγείται η Όλγα Γεροβασίλη, η παραίτηση της οποίας θα σηματοδοτούσε το τέλος της τοξικής και διασπαστικής παρασκηνιακής παρέμβασης στα εσωτερικά του ΣΥΡΙΖΑ του Αλέξη Τσίπρα. Η αντίθετη πλευρά θεωρεί ότι αυτή η στρατηγική οδηγεί μαθηματικά στην πολιτική ακινησία και στην περαιτέρω εκλογική συρρίκνωση.

Η μεγάλη ρήξη βρίσκεται μπροστά

Ακόμη κι αν οι εσωτερικές διαδικασίες ολοκληρωθούν ομαλά, το πραγματικό πολιτικό διακύβευμα θα εμφανιστεί αμέσως μετά. Εφόσον ο ΣΥΡΙΖΑ αποκτήσει νέα ηγεσία με σαφή εντολή αυτόνομης καθόδου στις εκλογές, θα βρεθεί αναπόφευκτα απέναντι σε οποιοδήποτε πολιτικό εγχείρημα αποφασίσει να παρουσιάσει ο Αλέξης Τσίπρας.

Για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, η βασική πολιτική αντιπαράθεση στον χώρο της ευρύτερης Αριστεράς δεν θα αφορά μόνο πρόσωπα αλλά δύο διαφορετικές στρατηγικές: από τη μία η προσπάθεια διάσωσης και ανασυγκρότησης του ιστορικού ΣΥΡΙΖΑ και από την άλλη ένα πιθανό νέο πολιτικό εγχείρημα που θα επιχειρήσει να εκφράσει εκ νέου τον προοδευτικό χώρο.

Μέχρι τότε, όμως, προηγείται μια σκληρή εσωκομματική αναμέτρηση, η οποία θα κρίνει όχι μόνο ποιος θα κρατήσει το τιμόνι της Κουμουνδούρου, αλλά και αν ο ΣΥΡΙΖΑ θα μπορέσει να γυρίσει πραγματικά σελίδα ή θα συνεχίσει να ζει στη σκιά του ιδρυτή της τελευταίας του μεγάλης πολιτικής εποχής.

• Αλέξης Τσίπρας
• Νίκος Παππάς
• παραίτηση
• ΣΥ​ΡΙΖΑ
• Σωκράτης Φάμελλος